Özbəklər

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Özbəklər
özb. Oʻzbeklar
Uzbek people.jpg
Ümumi sayı
30 000 000
Yaşadığı ərazilər
Flag of Uzbekistan.svg Özbəkistan 24 506 000 (2013)[1]
Flag of Afghanistan.svg Əfqanıstan 2 738 000 (2012)[2]
Flag of Tajikistan.svg Tacikistan 926 344 (2010)[3]
Flag of Kyrgyzstan.svg Qırğızıstan 796 291 (2012)[4]
Flag of Kazakhstan.svg Qazaxıstan 493 783 (2012)[5]
Flag of Turkmenistan.svg Türkmənistan 407 109 (1995)[6][7]
Flag of Russia.svg Rusiya 289 862 (2010)[8]
Flag of Ukraine.svg Ukrayna 12 353 (2001)[9]
Flag of the People's Republic of China.svg ÇXR 10 569 (2010)[10]
Flag of Mongolia.svg Monqolustan 260 (2010)[11]
Dili

Özbək dili

Dini

İslam

Qohum xalqlar

Türkdilli xalqlar

Özbəklər – Türk xalqlarından biri. Özbəklər Özbəkistanda əhalinin 80%-dən çoxunu təşkil edir[12][13][14] , həmçinin kompakt halda Əfqanıstanda , Tacikistanda , Qazağıstanda , Qırğızıstanda , Türkmənistanda və Pakistanın Kəraçi şəhərində , dağınıq halda isə dünyanın bir çox ölkəsində yaşayırlar .

Adın mənşəyi[redaktə]

Man Ozbekman ozumgə bekman – mən Özbəyəm özümə bəyəm. Yəni mən müstəqiləm deməkdir.

Məskunlaşma arealı[redaktə]

Əfqanıstan[redaktə]

Özbəklər Əfaqanıstanda Puştunlardan, Taciklərdən və Həzaralardan sonra ölkə əhalisinin 4-cü ən böyük etnik qrupudurlar. Əksər təxminlərə əsasən onlar ölkə əhalisinin 9%-ini təşkil edirlər.

Özbəklərin Əfqanıstanda məskunlaşdıqları vilayətlər :

Afghanistan provinces russian.png

Tacikistan[redaktə]

2000-ci ildə Tacikistanda aparılmış rəsmi siyahıya almaya əsasən özbəklər ölkə əhalisinin 15.3%-ni təşkil edirlər. Özbəklər Soğd vilayətinin əhalisinin 19.1%-ni, Xatlon vilayətinin əhalisinin 15.6%-ni təşkil edirlər.

Tajikistan ethnic 92.jpg

Məşhur özbəklər[redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə]

İstinadlar[redaktə]

  1. Özbəkistan Dövlətinin Statistika Komitəsinin rəsmi məlumatlarına əsasən Özbəkistan əhalisnin 81,7%-ni özbəklər təşkil edir və 1 yanvar 2013-cü il tarixinə Özbəkistan əhalisnin sayı 29.994.600 nəfərdir. Bu məlumatlara nəzərə alınaraq Özbəkistanda təxminən 24 milyon 506 min nəfər özbəyin yaşadığı ehtimal edilir.
  2. CİA – The World Factbook: Afghanistan—Population: 30.419.928 (July 2012 est.), Ethnic groups: Pashtun 42%, Tajik 27%, Hazara 9%, Uzbek 9%, Aimak 4%, Turkmen 3%, Baloch 2%, other 4%.
  3. Сайти расмии Агентии омори назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон: Ҷилди 3. Ҳайати миллӣ ва донистани забонҳо, шаҳрвандии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон
  4. Национальный статистический комитет Кыргызской Республики: 5.01.00.03 Национальный состав населения
  5. Агентство Республики Казахстан по статистике: Численность населения Республики Казахстан по отдельным этносам на 1 января 2012 года
  6. Asgabat.net-городской социально-информационный портал :Итоги всеобщей переписи населения Туркменистана по национальному составу в 1995 году.
  7. Population census of Turkmenistan 1995, Vol. 1, State Statistical Committee of Turkmenistan, Ashgabat, 1996
  8. Портал "Всероссийская перепись населения 2010 года" - Окончательные итоги Всероссийской переписи населения 2010 года: Национальный состав населения Российской Федерации
  9. Population statistics of Eastern Europe: Ethnic composition of Ukraine 2001
  10. 中华人民共和国国家统计局: 2-1 全国各民族分年龄、性别的人口
  11. Монгол Улсын хүн ам, орон сууцны 2010 оны тооллого :Хүн ам, орон сууцны 2010 оны толлого тооллогын үр дүн
  12. Özbəkistan Dövlət Hakimiyyəti Portalı
  13. CİA – The World Factbook : Uzbekistan
  14. healthexpo.org : Uzbek 80%, Russian 5.5%, Tajik 5%, Kazakh 3%, Karakalpak 2.5%, Tatar 1.5%, other 2.5% (1996)
  15. [1]
  16. [2]
  17. [3]
  18. [4]
  19. [5]
  20. [6]
  21. [7]
  22. [8]
  23. [9]