İslamda ailə hüququ

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
W21-1a.svg Bu səhifədə iş davam etməkdədir.

İstəsəniz, siz də kömək edə bilərsiniz:

  • Əgər məqalə yarımçıq qalmışsa, məqaləni başlayan istifadəçi ilə əlaqə yaradıb, məqalənin vəziyyətini onunla müzakirə edə bilərsiniz.
  • Səhifənin tarixçəsində məqalə üzərində işləmiş istifadəçilərin siyahısını görə bilərsiniz.
  • Redaktələrinizi mənbə və istinadlarla əsaslanırmağı unutmayın
Bu şablon, 7 gündən çox redaktə edilməyən məqalələrdən silinə bilər.

Ailə İslamın diqqət yetirilməsi vacib olan məsələlərindən biridir. Qurani-Kərimdə deyilir: "Sizin üçün onlarla ünsiyyət edəsiniz deyə, öz cinsinizdən zövcələr xəlq etməsi, aranızda (dostluq) sevgi və mərhəmət yaratması da Onun qüdrət əlamətlərindəndir. Həqiqətən, bunda (bu yaradılışda) düşünən bir qövm üçün ibrətlər vardır!" [1]. Ailə qurmaq barədə İslam Peyğəmbəri (s) buyurur: "Evlənmək mənim sünnəmdir. Kim mənim sünnəmdən üz döndərərsə mənim ümmətimdən deyil". [2]

Mündəricat

[redaktə] Ailə qurmaq

İmkanı olub, subay qalanların bəyənilməyən iş olması barədə Peyğəmbərdən (s) nəql olunan kifayət qədər hədis var. Məsələn, "Si­zin ən pis ölü­lə­ri­niz su­bаy­lаr­dır"[3], yaxud, "A­rа­nız­dа ən pis­lə­ri­niz su­bаy­lа­rı­nız­dır. Ev­li­nin iki rəkət nа­mа­zı, su­bа­yın yet­miş rəkət nа­mа­zın­dаn yаx­şı­dır."[4].

Cəmiyyətimizdə insanlar məişət şəraitinin yaxşı olmaması və ən əsası maddi çətinliklər üzündən ailə qurmaq məsələsini təxirə salırlar. Qurani Kərimdə deyilir: "Subaylarınızı, əməli saleh qullarınızı və kənizlərinizi evləndirin. Əgər onlar yoxsuldurlarsa, Allah Öz fəziləti ilə onları varlı edər. Allah geniş lütf və elm sahibidir."[5] --

[redaktə] Ailə qurarkən nəyə əhəmiyət vermək lazımdır?

[redaktə] Elçilik

Əslində Azərbaycanda adət-ənənə şəklini almış elçilik mərasimi demək olar ki, İslam ənənələri əsasındadır. Belə ki, Peyğəmbərdən (s) nəql olunan hədisdən görünür ki, İslamda da elçiliyin gizli şəkildə olunması tövsiyə olunur: "Toy mərasimini aşkar və elçiliyi gizli edin."[6]

[redaktə] Toy

Dəvət olunmuş toya getmək xüsusuunda Peyğəmbər (s) buyurur: "Sizlərdən biriniz toy məclisinə dəvət olunarsa, qəbul edin.[7] Toy mərasiminə dəvət olunan zaman, ora getməkdə bir qədər ləngiyin. Çünki bu mərasim insana dünyanı xatırladar. Amma dəfn mərasiminə dəvət olunan zaman ona getməyə tələsin ki, bu mərasim axirəti xatırladar.[8]".

[redaktə] Zifaf gecəsi

[redaktə] Ər-arvad münasibətləri

[redaktə] Ərə xidmət

[redaktə] Arvada xidmət

[redaktə] Valideyn-övlad münasibətləri

"Rəbbin yalnız Ona ibadət etməyi və valideynlərə yaxşılıq etməyi (onlara yaxşı baxıb gözəl davranmağı) buyurmuşdur. Əgər onların biri və ya hər ikisi sənin yanında (yaşayıb) qocalığın ən düşgün çağına yetərsə, onlara: "Uf!" belə demə, üstlərinə qışqırıb acı söz söyləmə. Onlarla xoş danış! Onların hər ikisinə acıyaraq mərhəmət qanadının altına salıb: "Ey Rəbbim! Onlar məni körpəliyimdən (nəvazişlə) tərbiyə edib bəslədikləri kimi, Sən də onlara rəhm et!" – de."[9]

Qurani-Kərimdə insanın öz həyat yoldaşı və övladının İslam əxlaqına yiyələnməsi xüsuunda məsuliyyətli olduğu aydın şəkildə qeyd olunur: "Ey iman gətirənlər! Özünüzü və əhli-əyalınızı elə bir oddan qoruyun ki, onun yanacağı insanlar və daşlar (daşdan düzəlmiş bütlər), xidmətçiləri isə Allahın onlara verdiyi əmrlərə asi olamayan, buyurduqlarını yerinə yetirən daş qəlbli (heç kəsə zərrəcə rəhm etməyən) və çox sərt təbiətli mələklərdir (zəbanilərdir)."[10] . Belə ki, bu ayə nazil olanda camaat dedi: "Ey Allahın Peyğəmbəri! Özümüzü və ailəmizi necə qoruyaq?" Buyurdu: Özünüz xeyir iş görün, onu öz ailənizin də yadına salın və onları Allaha itaət əsasında tərbiyə edin." [11]

[redaktə] Övladı ədəbləndirməyə təşviq

Övladları düzgün tərbiyə etmək xüsusunda çoxlu sayda hədis nəql olunub, onların birində Peyğəmbər (s) deyir: "Övladlarınıza ehtiram göstərin və onları yaxşı tərbiyə edin (ki, həmin gözəl tərbiyə nəticəsində) bağışlanasınız." [12]

Hz. Əlinin öz oğlu Həsənə dediyi "Yeniyetmənin qəlbi, səpilən hər bir şeyi qəbul edən boş yer kimidir. Buna görə də mən sənin qəlbin bərkiməmiş və zehnin (başqa şeylərlə) məşğul olmamış səni tərbiyə etməyə başladım."[13] sözlərdən aydın olur ki, övladın tərbiyəsilə onun lap erkən yaşlarında məşğul olmaq lazımdır.


[redaktə] Mənbə

  1. Rum surəsi, 21
  2. Biharul-Ənvar, c.103,səh. 220, hədis 23
  3. Bihаrul-Ənvаr, c.103, səh. 220, hədis 19
  4. Kənzul-Ummаl, hədis 44448
  5. Nur surəsi, 32
  6. Kənzul-Ummal, hədis 44532
  7. Kənzul-Ummal, hədis 44617
  8. Biharul-Ənvar, c.103, səh. 279 , hədis 2
  9. İsra surəsi, 23-24
  10. Təhrim surəsi, 6
  11. Müstədrəkul-Vəsail, c.12, səh.201, hədis 13882
  12. Biharul-Ənvar, c.104, səh.95, hədis 44
  13. Nəhcül-Bəlağənin şərhi, İbn Əbil Hədid, c.16, səh.66

[redaktə] Xarici keçidlər

İslamda ailə

Alətlər sandığı
Adlar fəzası

Variantlar
Görünüş
Hərəkətlər
Bələdçi
Keyfiyyətli səhifələr
Xüsusi
Alətlər sandığı