Ərdəbil xalçası
 |
Bu məqalə Ərdəbil xalçası haqqındadır. Digər mənalar üçün Ərdəbil (dəqiqləşdirmə) səhifəsinə baxın. |
| Azərbaycan Xalçaları Ərdəbil xalçası |
||
    |
||
|---|---|---|
 "Ləçəktürünc" kompozisiyası |
||
| Xalça Haqqında Məlumat | ||
| Tam adı: | Şeyx Səfi xalçası | |
| Məktəbi: | Təbriz xalçaçılıq məktəbi | |
| Növü: | Xovlu | |
| Ölkə: | Cənubi Azərbaycan | |
| Şəhər: | Təbriz | |
| Toxunması Haqqında Məlumat | ||
| Tarixi: | XVI əsr (1539-cu il) [1] | |
| Sifarişçi: | I Təhmasib[2] | |
| Digər Məlumatlar | ||
| Sahəsi: | 56,12 m² [3] | |
| Uzunluğu: | 10,51 m [4] | |
| Eni: | 5,34 m [5] | |
| Material: | Yun | |
| Saxlanıldığı yer: | Viktoriya və Albert muzeyi, London[6] | |
| Vəziyyəti: | Şeyx Səfi kompleksi üçün toxunulmuşdur. 1893 cü ildə ingilislər alaraq Londona aparmışlar. Muzey eksponatıdir. | |
"Ərdəbil xalçası"[7] və ya "Şeyx səfi xalçası"[8][9][10] – Təbrizdə toxunmuş "Ləçəktürünc" kompozisiyalı məşhur xalı (ölçüsü 56,12 kv. m, 1539-cu il, "Viktoriya və Albert" muzeyi, London) ornamental xalçaların ən gözəl nümunəsi, Təbriz xalçaçılıq məktəbinin şah əsəri.
1539 cu ildə Səfəvi hökumdarı I Təhmasibin sifarişi ilə Ərdəbil məscidi üçün toxunmuşdur. 1893 cü ildə həmin xalçanı ingilislər alaraq Londona aparmışlar.
Eni 5,34 m, uzunluğu 10,51 m, sahəsi 56,12 m² olan xalça dünya muzeylərində saxlanılan ən nadir xalq sənəti nümunələrindəndir. Bəzəkləri gül-çiçək rəsmlərindən ibarətdir. Zəngin rəng çalarları vəhdət təşkil edir. Xalının mərkəzində yerləşən qönçə Günəşi, onun ətrafında dairə şəklində düzülmüş xırda güllər haləni, yaşıl, qırmızı, sarı rəngli 16 kiçik dairəvi qübbə isə Günəş şüalarını əks etdirir. Həmin kompozisiyanın yuxarı və aşağı hissələrində zəngin bəzəkli, qırmızı və şəkəri rəngli qəndil təsviri vardır. ətrafdakı saysız hesabsız əlvan naxışlar kainatdakı ulduzların rəmzidir.[11]
Heydər Əliyev Fondunun təşəbbüsü ilə Azərbaycan xalçaçılıq mədəniyyətinin əvəzsiz incisi olan bu mükəmməl sənət əsərinin təkrar nüsxəsi yaradılmışdır. Hazırda həmin üzü köçürülmüş nücxə Azərbaycan Müasir İncəsənət Muzeyində nümyaiş etdirilir.
[redaktə] İstinadlar
- ↑ Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, Bakı, 2007, səhifə.781.
- ↑ Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, Bakı, 2007, səhifə.780.
- ↑ Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, Bakı, 2007, səhifə.780.
- ↑ Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, Bakı, 2007, səhifə.780.
- ↑ Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, Bakı, 2007, səhifə.780.
- ↑ Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, Bakı, 2007, səhifə.781.
- ↑ http://www.jozan.net/2004/Ardabil-carpet.htm |title= The Ardabil Carpets |work= Jozan Magazine on Oriental Rugs |date= January 31, 2003 |quote= Sources: Los Angeles County Museum of Art, The Oriental Rug Lexicon by Peter F. Stone. }}
- ↑ Azərbaycan tarixi (yeddi cilddə), III cild, Bakı, 2007, səh 563
- ↑ Rasim Əfəndi – Azərbaycan İncəsənəti, Bakı, 2008, səh 326
- ↑ Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, Bakı, 2007, səhifə.780
- ↑ Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, Bakı, 2007, səhifə.780.
[redaktə] Mənbələr
- Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, Bakı, 2007, səhifə.781.
