عبدالله توقای
محمد عاريف اوغلو عبدالله توقای (تاتارجا ديلينده: Möxämmätğärif ulı Ğabdulla Tuqay) و يا بيلینن آدييلا عبدالله توقای تاتار خالق شاعيري، يازار و ياييمجي.
توقاي چاغجيل ايديل تاتار ادبياتي و ديلينين باباسيدير. 26 آپرئل 1886-جی ایلده کازان بؤلگهسي قوشلاويچ آدلي کندده دوغمولموشدور. ائلدن ائله دولاشاراق اوشاقلیق دؤورونو ساسنا، اوچيلي کندلرینده گئچيردي، ايلک اؤیرتيميني کيرلاي مدرسهسینده آلدي. 1895 سونرا قازاقيستاندا اورالسک آدلي کندده اقربالارینين يانيندا عایله تربييهسي گؤردو. اورادا تاتار ادبياتي ايله خالق ادبياتيني اینجهلیکلریله اؤیرهندی، عربجه، فارسجا، روسجا، باشقورتجا، تورکجه کیمی و ديگر خالقلارين ادبیاتلاری، شرق فلسفهسي ايله عروض تئوريسيني مطیعالله حضرتین اؤزوندن اؤیرندی.تورک چالیشقانی، کؤچری عبدالولی اونو تورکجه و فرانسيز ادبیاتلاری ايله تانيشديردي. توکاي داها سونرا عبدالولی ايچين دونياني تانيماق ايچين گؤزومو آچان کيشي دئميشدیر.
توقاي مدرسهده اوخورکن شعرلر يازماغا باشلادي. 1905 ایلینين باشيندا سوسيال دئموکراتلار اورگاني اولان اورالئتس گازئتهسينه مرتّب اولاراق گيردي. شهرده جريان ائدن احتلال حرکتلرینه ده ايشتيراک ائتدي. کاميل مطیع نين چيخارديغي فيکير، العصر الجدید نشریاتیندا، اوخلار ژورناليندا فعال اولاراق چاليشدي. بو اورگانلارين هم مورتيبي، هئم مساهمی، هم يازارلاريندان بيريسي، هم ده رئداکتورو ايدي. جاييکدا توقايين شاعيرليگي وه يازارليغي گليشده، شؤهرئتي بوتون روسيايا ياييلدي. توقاي 1907 ايلي نين گوزونده قازانا دؤندو. او زامانکي ادبی مدنی موحيطين مرکزينده اولگونلاشدي. 15 آپرئل 1913-جو ایلده تاريخينده توبئرکولوز خستهخانالیغیندا 26 ياشيندايکن اؤلموشدور.
