Adam Veyshaupt
Yohan Adam Vaizhaut Alman filosofu və Bavariyada yaradılan gizli cəmiyyət - İllimünant Ordeninin banisi olmuşdu. Adam Vaizhaut 1748-ci ildə Bavariyanın İnqolstad yaşayış məntəqəsində anadan olmuşdu. Adam Vaizhautun atası onun 5 yaşı olanda vəfat etmişdi. Atasının ölümündən sonra o öz atası kimi İnqostad Universitetində hüquq müəllimi işləyən xaç atası Freher von İskatın himayəsinə keçmişdir. İskat Xristian Canavarı və Maarifçilik fəsəfəsinin tərəfdarı idi və onun rasionalizmi gənc Vaizhautu öz təsiri altına almışdı. Vaizhaut təhsilə yeddi yaşında Yezuit məktəbində başlamışdı. Daha sonra o İnqolstad Universitetine daxil olmuş və 1768-ci ildə 20 yaşında ikən hüquq elmləri üzrə aspirant olmuşdu. 1772-ci ildə o hüquq elmləri üzrə professor adı almışdı.
1773-cü ildə Papa XIV Klementin dövründə İsa cəmiyyətinin yatırılmasından sonra Vaizhaut o dövrdə Yezuit ordenində xüsusi nüfuza malik kanonik hüququ üzrıə professor adı almışdı. Vaizhaut o dövrün Hotingen Universitetinin empirik filosofu Yohan Corc Henrix Feder tərəfindən yüksək qiymətləndirilmişdi. Daha sonra hər ikisi – Feder və Vaizhaut Kant idealizminin tərəfdarları olmuşdular.
Vaizhaut 1776-cı il may ayının 1-də "Mükəmməllər Ordenini" yaratdı. Bununla da o "Qardaş Spartak" ləqəbini aldı. Baxmayaraq ki, orden bərabərçi və demokratik deyildi, amma ki onun məqsədi Avropada və Avropanın kaloniyalarında höküməti və dini məhv eləməkdən ibarət idi.
Vaizhaut yazırdı "nəticələr vasitələrdən asılıdır". Bu cəmiyyət Yezuit Ordeninə uyğun olaraq hazırlanmışdır və kəşfiyyat və əks-kəşfiyyat üzərində qurulmuşdu. Cəmiyyətin strukturundan və quruluşundan xəbərləri olmayan daha aşağı səviyyələrdə təmsil olunan üzvlər məlumatı yalnız tanıdığı və özündən yuxarıda duran şəxsə ötürürdülər. Vaizhaut 1777-ci ildə Munxendə Mason Lojasına daxil olmuşdu. Onun "mövhumatın və önyarqının buludlarını dağıtmaq üçün səbəbləri günəşin aydınlatması ilə öyrənmə" proyekti xoşagəlməz bir islahat idi.
O öz sirli ideyalarını təkmilləşdirərək belə nəticəyə gəlmişdi ki, yenidən təhsillə "Mükəmməl insana" sahib olaraq komunal dövlətə, azad hökümətə və mütəşəkkil dinə nail olmaq olar. O özünün illimunizm ideyalarını nəzəri cəhətdən mason ideyaları ilə yaxınlaşdırmaq üçün fəaliyyətə başladı. Adam Vaizhaut yazırdı " Mən Bavariyaya Romada olduğundan artıq deizm gətirməmişəm. Mən onu burda digər protestant dövlətlərində olduğundan daha əla vəziyyətdə və hazır şəkildə əldə etmişəm. Mən ilimünantların banisi kimi tanındığıma görə fəxr eləyirəm."
Vaizhaut öz ideyalarını reallaşdırmağa nail ola bilmədi. Onun 1784-cü ildə ələ keçirilmiş yazıları təxribatçılıq xarakterli yazılar kimi qəbul olunmuş və onun qurduğu gizli cəmiyyətə Bavariya hökmdarı Karl Teadorun höküməti tərəfindən qadağa qoyulmuşdu. Vaizhaut İnqolstad Universitetində mövqeyini itirmiş və Bavariyanı tərk etmişdi.
Bavariyanı tərk etdikdən sonra o Hotha əyalətinin hökmdarı II Dyuk Ernest tərəfindən təklif almış və ömrünün qalan hissəsini Hotha əyaltəində yaşayaraq "Bavariyada illimünantların təqibinin tarixi" (1785), " İllimunizmin şəkli" (1786), "İllimünant üçün üzr" (1786) və "İllimunizmin təkmilləşdirilmiş sistemi" (1787) əsərlərindən ibarət olan illimunizm haqda əsərlər toplusun yazmışdı. Vaizhaut 1830-cu il noyabrın 18-də Hotha əyalətində vəfat etmişdi. O daha əvvəl vəfat etmiş oğlu Vilhelmin yanında dəfn olunmuşdu.
