Adi dəvətikanı

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Adi dəvətikanı
Adi dəvətikanı
Elmi təsnifat
Aləmi: Bitkilər
Şöbə: Örtülütoxumlular
Sinif: İkiləpəlilər
Sıra: Paxlaçiçəklilər
Fəsilə: Paxlalılar
Cins: Dəvətikanı
Növ: Adi dəvətikanı
Latın dilində adı
Alhagi maurorum Medik.

Wikispecies-logo.svg
Vikinnövlərdə
təsnifat

Commons-logo.svg
Vikianbarda
şəkil

ÜTMX [1]
NCBI {{{1}}}

Adi dəvətikanı (lat. Alhagi maurorum yaxud A. camelorum, A. pseudalhagi) – paxlalılar fəsiləsinin dəvətikanı cinsinə aid bitki növü.

Sinonimləri[redaktə]

Adi dəvətikanı çoxillik tikanlı ot bitkisidir. Əsasən Azərbaycanın Samur-Dəvəçi, Kür-Araz ovalıqlarında, Abşeronda yayılıb. Quraqlığa son dərəcə dözümlüdü. Kökləri 3-4 metrdən tutmuş 20-30 metr dərinliyə qədər uzana bilir. Uzunsov – lanset və ya oval formada yarpaqları var. Çiçəklərinin rəngi qırmızı-çəhrayıdan bənövşəyiyə qədər dəyişir. Qurudulduqda əsasən bənövşəyi rəng alır. Meyvəsi təsbehvaridi, düz və ya bir qədər əyri paxladan ibarətdi.

Adi dəvətikanına Abşeronun demək olar, hər yerində rast gəlmək mümkündü, Bakının özündə də ona tez-tez təsadüf edilir. Adamlar bu bitkiylə qəddar davranırlar, bu da onun tikanlarına görədi. Həyətində dəvətikanı görən kimi hamı onu hökmən məhv etməyə çalışır. Son illərdə Abşeronun ekoloji mühitinin dəyişməsi, daha doğrusu, suyun ümumi səviyyəsinin artması bu qiymətli bitkinin tədricən yoxa çıxmasına da gətirir.

Adi dəvətikanı otunun tərkibi aşı maddələri, kumarinlər, flavonoidlər, efir yağları, selikli maddələr, şəkərlərlə zəngindi.

Qaynaqlar[redaktə]