Aleks Ferqyuson
| Aleks Ferqyuson | |||
 |
|||
| Şəxsi məlumatlar | |||
|---|---|---|---|
| Doğum tarixi: | 31 dekabr 1941-ci il | ||
| Doğum yeri: | Qlazqo, Şotlandiya | ||
Ser Aleksandr Çepmen Ferqyuson (d. 31 dekabr 1941-ci il, Qlazqo, Şotlandiya) keçmiş şotland futbolçusudur. Futbol karyerasını başa vurduqdan sonra məşqçi kimi fəaliyyətə başlamışdır. 1986-cu il Dünya Çempionatında Şotlandiya yığmasının baş məşqçisi olmuşdur. Son 27 il (1986-ci ildən) ərzində İngiltərənin Mançester Yunayted klubuna başçılıq edir. Britaniya, Avropa və Dünya futblunun ən güclü məşqçilərindən biri sayılır.
Karyerası [redaktə]
Ferqyuson məşqçilik karyerasına 1974-cü ildə – 32 yaşında başladı. East Stirlinqşir klubunda həftəlik 40 funt-sterlinq qarşılığında çalışan şotlandiyalının bu macərası uzun sürmədi və 4 ay sonra başına keçdiyi Sent Mirreni 1974-1978-ci illərdə çalışdırdı. Bu klubda ilk dəfə çempionluq sevinci yaşayan Ferqyuson daşa sonra ölkənin ən köklü klublarından olan Aberdeenə təxminən 9 il rəhbərlik etdi və kluba tarixinin ən uğurlu dönəmini yaşatdı. Daha sonra isə Şotlandiya millisinin başına keçdi.[1] Və milli komanda karyerasının ardınca – 6 noyabr 1986-cı ildə həm özünün, həm də futbola bağlı bir çox insanın taleyini dəyişən imzanı atdı. İngiltərənin ən köklü klubu Mançester Yunayted ilk vaxtlar gözlənilən uğurları qazana bilməyən şotlandla yoluna davam etməkdə israr etdi və Ferqyuson sonradan qazandığı nəticələrlə onların nə qədər haqlı olduğunu bütün dünyaya sübut edə bildi.[1] Ferqyusonlu Mançester Yunayted ilk 6 mövsümdə Premyer Liqanı ikinci sırada başa vurdu. Ancaq 1992-1993 mövsümü 52 yaşlı mütəxəssis üçün dönüş nöqtəsi oldu. Səbrlə gözlənilən uğurlar üçün doğru zamanın yetişdiyini hər kəs anlayırdı. Həmin il Premyer Liqada ilk çempionluğunu qazanan şotland mütəxəssis Mançester Yunaytedin çempionluqlarının sayını 8-ə yüksəltdm. Bu tarixdən sonra oturuşmuş sistemin «meyvələri»nin toplanması prosesi başlanacaqdı.[1] Bundan əvvəl sadəcə bir dəfə – 1967-1968 mövsümündə Avropanın bir nömrəli kubokunu muzeyinə aparan «qırmızı şeytanlar» uzun müddətdən sonra «şeytanın qıçını qırdı». Ferqyuson və yetirmələri Nou Kampdakı finalda «Bavariya»nı 2:1 hesabı ilə yenərək, Çempionlar Kubokuna sahib çıxdı.[1]
Böyük uğurlarla adını tarixə yazdıran Ferqyuson 2012-2013 mövsümdə də komandanı çempion edərək, istefa qərarını açıqladı.[1]
Nailiyyətləri [redaktə]
Ferqyuson başçılıq etdiyi Mançester Yunayted Premyer Liqanın (13 dəfə), Federasiya Kubokunun (5), Liqa Kubokunun (4), Super Kubokun (10), UEFA Çempionlar Liqasının (2), UEFA Kuboklar Kubokunun (1), UEFA Super Kubokunun (1), UEFA İntertoto Kubokunun (1) və klublararası dünya çempionatının (1) qalibi olub.[1]
- İngiltərə Çempionu: 1993, 1994, 1996, 1997, 1999, 2000, 2001, 2003, 2007, 2008, 2009, 2011, 2013;
- İngiltərə Kuboku: 1990, 1994, 1996, 1999, 2004;
- Liqa Kuboku: 1992, 2006, 2009, 2010;
- Çariti Şild: 1990, 1993, 1994, 1996, 1997, 2003, 2007, 2008, 2010, 2011;
- Şotlandiya Çempionu: 1980, 1984, 1985;
- Şotlandiya I divizyonu: 1977;
- Şotlandiya Kuboku: 1982, 1983, 1984, 1986;
- Şotlandiya Liqa Kuboku: 1986;
- Çempionlar Liqası: 1999, 2008;
- Kuboklar Kuboku: 1983, 1991;
- Avropa Super Kuboku: 1991;
- Qitələrarası Kubok: 1999;
- Klublararsı Dünya Çempionatı 2008;
- Beynəlxalq Futbol Tarixi və Statistikası Federasiyasının (IFFHS) versiyasına görə, 1999-cu və 2008-ci ilin ən yaxşı məşqçisidir.
