Ankara döyüşü

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Ankara döyüşü
Teymurləngin İldırım Bəyazidlə müharibəsi
Battle of Ankara.jpg
Ankara döyüşü, moğol təsviri
Tarixi 1402, 20 iyul
Yeri Ankara civarında Çubuk düzü
Nəticəsi Teymurun qələbəsi, İldırım Bəyazidin əsir alınması
Münaqişə tərəfləri
Timurid.svgTeymurilər dövləti
Flag of the Ottoman Empire (1453-1517).svgOsmanlı imperiyası

Grb Lazarevic.pngMoraviya Serbiyası

Komandanlar
Teymur,

Şahruh Mirzə(sol cinah)

Miranşah(sağ cinah)

İldırım Bəyazid , Çandarlı Əli Paşa(mərkəz), Stefan Lazareviç(sol cinah), Qara Teymurdaş Paşa(sağ cinah) Mehmed Çələbi(ehtiyat)
Tərəflərin hərbi qüvvəsi
mübahisəli mübahisəli
İtkilər
mübahisəli mübahisəli

Ankara döyüşü - Osmanlı sultanı İldırım Bəyazid ilə Teymurləng arasında Ankaranın Çubuq Düzənliyində baş verən döyüş. Orta əsrlər tarixinin ən qanlı döyüşlərindən biri olan və Osmanlıların məğlubiyyəti ilə tamamlanan Ankara döyüşü Osmanlı İmperiyasının parçalanmasına və Fetret Dövrü (1402-1413) olaraq bilinən bir iqtidar boşluğu dövrünün yaşanmasına gətirib çıxardı.

Ümumi məlumat[redaktə]

Ankara Döyüşü, Teymurla İldırım Bəyazid arasında 20 iyul 1402-ci ildə Ankara ya 20 km. yaxınlıqdakı Çubuq Düzənliyində olmuşdur. Döyüş olmadan əvvəl Teymur, İldırım Bayezidə dörd məktub göndərmiş, İldırım Bəyazid dörd məktubla ona cavab vermişdir. Ancaq bu yazışmalar döyüşü önləyə bilməmişdir. Döyüşün qalibi Teymur olmuş, İldırım Bəyazid əsir düşmüşdür. Bu dörd məktub və cavablarının Türkcə surətləri, Konya Bələdiyyəsi Koyunoğlu Kitabxanası nr. 13435də qeydli olan əl yazması Münşeat və Mükatabatı Sultanıya məcmuəsində mövcuddur.[1]

Döyüşün gedişi[redaktə]

Osmanlı sultanı I Bəyazid İldırımın 70 min ordusuna qarşı Teymurləng 150 minlik ordu və 32 fillə çıxdı. 1402-ci ilin yazında Teymur Ankaradan şərqdə yerləşən Sivas şəhəri daxil olmaqla bir neçə şəhəri zəbt etdi. Paytaxtı müdafiyə edərək Bəyazid Sivasdan 150 km aralı olan, və Teymurun atlılardan istifadə imkanını daraldan, dağlıq-meşəlik yerdə mövqe tutdu. Osmanlı ordusunun Misirlə əlaqəsini kəsmək və onu düzənliyə cəlb etmək üçün, Teymur Qeysəriyyəyə tərəf getdi, cənubdan Ankaraya çıxdı və onu mühasirəyə aldı. Bəyazid öz mövqelərindən çəkilib paytaxta tərəf tələsdi. Onda Teymurun qoşunları Ankaranın mühasirəsini qaldırıb, kiçik keçid edərək düşərgə saldılar və möhkəmləndilər. Tez yürüşdən yorulmuş osmanlılar, əsas qüvvələrini mərkəzdə cəmləşdirərək döyüşə girdilər. Özbəklərin isə əksinə güclü cinahları və böyük ehtiyat qüvvələri var idi. Döyüşü Teymurun yüngül süvariləri başladı. Teymur ağır atlıların ardıcıl hucumlarıla osmanlıların sol cinahında durmuş serblərin cərgələrini pozdu və onları yandan aldı. Osmanlıların sağ cinahında durmuş 18 minlik tatar ordusunun və həmin cinahda duran 18 min Anadolu türkmən bəylərinin xyanəti və Teymurun tərəfinə keçməsi döyüşün taleyini həlletdi. Osmanlıların özbəklər tərəfindən Ankara yaxınlığında darmadağın edilməsi onların Avropaya təzyiqini zəiflətdi və Konstontinopolun alınmasını yarım əsr gecikdirdi.[2]

Mənbə[redaktə]

  1. SAVAŞI ÖNCESİ TİMUR İLE YILDIRIM BAYEZİD’İN MEKTUPLAŞMALARI Abdurrahman DAŞ*
  2. Советская военная энциклопедия Москва - 1976 Т. 1 стр. 190