Asif Hacılı
| Asif Hacılı | |
| Asif Abbas oğlu Hacıyev | |
![]() |
|
| Doğum tarixi: | 1960-cı il |
|---|---|
| Doğum yeri: | Marneuli, Gürcüstan SSR |
| Ölkə: | |
| Elm sahəsi: | filologiya, poetika, folklorşünaslıq |
| İş yeri: | Bakı Slavyan Universiteti |
| Elmi dərəcəsi: | filologiya elmləri doktoru |
| Elmi vəzifəsi: | professor |
Hacıyev Asif Abbas oğlu (Asif Hacılı) — ədəbiyyatşünas, folklorçu, filologiya elmləri doktoru, professor, Bakı Slavyan Universitetinin tədris işləri üzrə prorektoru, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü.
Mündəricat |
[redaktə] Həyatı
Asif Hacılı 3 aprel 1960-cı ildə Gürcüstan SSR-nin Borçalı mahalının Sarvan şəhərində anadan olmuşdur. 1977-ci ildə Bakı şəhər 246 saylı orta məktəbi, 1982-ci ildə Bakı Dövlət Universitetinin filologiya fakültəsini fərqlənmə diplomu ilə bitirib.
1982-1986-cı illərdə Cəmşid Naxçıvanski adına hərbi litseydə taqım komandiri işləyib, Bakı şəhər Xətai rayon gənc müəllimlər şurasının sədri olub.
1986-cı ildən Mirzə Fətəli Axundov adına Azərbaycan Pedaqoji Rus Dili və Ədəbiyyatı İnstitutunda müəllim kimi fəaliyyətə başlayıb. Gənc alimlər şurasının, Tələbə Elmi Cəmiyyətinin sədri olub.
Rus ədəbiyyatı tarixi kafedrasında müəllim, dosent işləyib. 1992-ci ildən Ədəbiyyat nəzəriyyəsi kafedrasında çalışır, kafedranın professorudur. Ədəbiyyatşünaslığa giriş, ədəbiyyat nəzəriyyəsi, rus ədəbi tənqidi tarixi, poetika, ədəbiyyatşünasliğın tarixi və metodologiyası fənlərindən mühazirələr və xüsusi seminarlar aparır.
1987-ci ildə namizədlik, 1998-ci ildə doktorluq dissertasiyalarını müdafiə edib.
2000-ci ilin may ayından Bakı Slavyan Universitetinin tədris işləri üzrə prorektoru vəzifəsində çalışır.
[redaktə] Elmi fəaliyyəti
Asif Hacılı ədəbiyyat nəzəriyyəsi, türk folklorunun poetikası, tarixi poetika, müasir ədəbiyyat, mifologiya və folklorşünaslıq üzrə tədqiqatlar aparır, tərcüməçiliklə məşğul olur, mətbuatda ədəbi-tənqidi məqalələrlə çıxış edir.
Mifopoetik təfəkkürün fəlsəfi-estetik məsələlərinə, bayatıların struktur-semiotik təhlilinə, müasir Azərbaycan və rus nəsrinin poetkasına, mifologizm və folklorizm probleminə, Qurani-Kərimin rus ədəbiyyatında bədii-fəlsəfi dərkinə aid monoqrafiyaların müəllifidir. Türk epik ənənəsinin tarixi-poetik xüsusiyyətlərinə, milli şüurdakı etnopoetik konseptlərə, müasir ədəbi prosesə, avrasiyaçılığa dair məqalələri dərc olunmuşdur. Avrasiyaçılığa dair mətnlərin, XX əsr ədəbi manifestlərinin bir sıra nümunələrini tərcümə etmişdir.
Elmi yaradıcılığında Axısqa türklərinin folklorunun toplanması, tədqiqi və nəşri xüsusi yer tutur. 1986-cı ildən Axısqa türklərinin folklorunun toplanması ilə məşğuldur. Axısqa türklərinin mifologiyasına, folkloruna, etnik tarix və etnoqrafiyasına həsr olunmuş kitabları türkologiyanın bu sahəsinə aid ilk sanballı əsərlər kimi yüksək qiymətləndirilmişdir. Bu sahədə tədqiqatlarından və topladığı folklor-etnoqrafik materiallarından ibarət kitabları Azərbaycanda və Türkiyədə dərc olunub.
Əsərləri Rusiya, Türkiyə, Bolqarıstan, Özbəkistan, Tacikistan və Gürcüstanda çap edilib. 200-ə qədər elmi əsərin, o cümlədən monoqrafiyaların və dərs vəsaitlərinin müəllifidir. 50-dən çox monoqrafiya, elmi məcmuə, dərslik və s. elmi redaktoru, məsləhətçisi, rəyçisidir. 30-a qədər dissertasiya işinə opponentlik edib, bir-neçə doktorantın elmi rəhbəridir.
Moskva, Kiyev, Ankara, İstanbul, Astana, Daşkənd, Düşənbə, Tbilisi, Minsk, Sankt-Peterburq, Qroznı, Varna, Şumen və b. şəhərlərdə beynəlxalq elmi konfranslarda iştirak edib.
Türk Dövlət və Cəmiyyətlərinin X və XI Dostluq, Qardaşlıq və Əməkdaşlıq Qurultaylarının iştirakçısı, XI Qurultayın "Beynəlxalq əlaqələr, Media və İnformasiya Texnologiyaları" komissiyasının katibi olmuşdur. Həmin qurultaylarda Borçalı və Axısqa türklərinin problemləri, xüsusən, milli maarif və mədəniyyət, repatriasiya məsələləri üzrə məruzələr etmiş, məruzələrin müddəaları qurultayların qərarlarında əks olunmuşdur. "Borçalı" və "Qaraçöp" cəmiyyətlərinin idarə heyətinin üzvü, I Uluslararası Ahıska türkləri qurultayının, Ahısqa türkləri "Vətən" cəmiyyəti qurultaylarının iştirakçısı olub. Azərbaycan və Türk Diaspor Təşkilatları Rəhbərlərinin I Forumunun iştirakçısı, Dünya Azərbaycanlıları Xartiyasını hazırlayan işçi qrupunun üzvü olub.
Orta məktəblər və universitetlər üçün bir sıra proqram və dərsliklərin müəllifidir. Təlim rus dilində olan ümumtəhsil məktəbləri ücün "Ədəbiyyat" fənni üzrə kurrikulumun hazırlanması üzrə Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyi işçi qrupunun sədri, həmin məktəblərin 5-11-ci sinifləri üçün "Ədəbiyyat" fənni üzrə proqram və dərsliklərin hazırlanması üzrə Təhsil Nazirliyi müəlliflər qrupunun rəhbəri və dərsliklər kompleksinin elmi redaktorudur. Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyi Elmi-metodik Şurasının Azərbaycan dili və ədəbiyyatı bölməsinin, Təhsil Nazirliyinin Fasiləsiz Pedaqoji Təhsil üzrə Koordinasiya Şurasının üzvüdür. AMEA Folklorşünaslıq üzrə problem şuranın üzvüdür.
AMEA Folklor İnstitutu elmi-nəzəri seminarın sədri, AMEA-nın Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutu nəzdində və BSU nəzdində dissertasiya şuralarının üzvü, Azərbaycan Respublikası Prezidenti yanında Ali Attestasiya Komissiyası Filologiya üzrə Ekspert Şurasının üzvü (2007-2011) olub, 2011-ci ilin noyabrından Bakı Slavyan Universiteti nəzdində elmlər doktoru və fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsi almaq üçün təqdim olunan dissertasiyalarının müdafiəsini keçirən D.02.071 Dissertasiya Şurasının sədridir.
"Heydər Əliyev irsi" Beynəlxalq Elektron Kitabxanasının Redaksiya Şurasının üzvüdür.
Rus dilinə dəstək Beynəlxalq Pedaqoji Cəmiyyətinin (Moskva) təsisçilərindən biri və üzvüdür (2004). Bu cəmiyyətin Ekspert-konsultativ şurasının üzvüdür (2008). Moskva Humanitar Pedaqoji İnstitutunun fəxri professorudur (2006).
"BSU Elmi əsərləri"nin, "Rus dili və ədəbiyyatı Azərbaycanda", "Literaturnıy Azerbaydjan", "Qarapapaqlar" (Gürcüstan) jurnallarının, "Filoloqun kitabxanası" seriyasının, "Humanitar elmlərin öyrənilməsinin aktual problemləri" məcmuələrinin redaksiya heyətlərinin, Yakov Qoqebaşvili adına Milli Pedaqoji Elmlər İnstitutunun "SAZRİSİ" ("Fikir") Elmi əsərlərinin (Tbilisi) Elmi-konsultativ Şurasının üzvüdür.
Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvüdür.
Email: asif.hacili@mail.ru
[redaktə] Kitabları
- Epik ənənə və müasir bədii nəsr. Bakı: 1984
- Qəribəm bu vətəndə. Axısqa türklərinin etnik mədəniyyəti. Bakı: 1992
- Мифологизм и фольклоризм современной прозы. Б., 1993
- Поэтика современной прозы. Вопросы мифологического и фольклорного генезиса. Б., 1997
- Axısqa türk folkloru. B., 1998
- Bayatı poetikası. B., 2000
- Ahıska türk folkloru. Ankara, 2001
- Mifopoetik təfəkkür fəlsəfəsi. B., 2002
- Русская проза. Вторая половина XX века. Опыт мифопоэтического толкования. Б. , 2003
- Литература. Учебник для 8 класса азербайджанских школ с русским языком обучения. Б., 2006
- Литература. Учебник для 9 класса азербайджанских школ с русским языком обучения. Б., 2007
- Qurani Kərim rus ədəbiyyatında. B., 2009
- Axısqa türkləri: Vətən bilgisi. İstanbul, 2009
- Kamal Abdulla: seçimin morfologiyası. B., 2010
- Ədəbiyyatşünaslığın tarixi və metodologiyası. B., 2011
- Rus Edebiyatında Kur'an-ı Kerim. İstanbul, Doğu Kütüphanesi, 2012
[redaktə] Tərcümələri
- İ.Erenburq. İnsanlar, illər, həyat // "Ruh", 03-05.2003, № 1-10
- Futurizm manifestləri // "Ruh", 05-06.2003, № 11-12
- Dadaizm manifestləri // " Ruh", 06,2003, № 13
- N.Trubetskoy. Rus mədəniyyətində Turan elementi haqqında // "Mütərcim", 1-2, 2004
- Sürrealizm manifestləri // "Səhifələr", №1, 15-22.05.2004
- Ekspressionizm manifestləri // "Səhifələr", №3, 1-07.06.2004
- Akmeizm manifestləri // "Səhifələr", №4, 08-15-06.2004
- Ədəbiyyatın ilahi mahiyyəti // "Səhifələr", №5, 05-22.06.2004
- Bu da bir həyatdı oynadıq onu // Səhifələr, № 7, 29-06.07.2004
- Modernizm manifestləri // Səhifələr, № 8, 6-13.07.2004
- Postmodernizm manifestləri // Səhifələr№ 10, 20-27.07.2004
- Avrasiyaçılar və Turan psixoloji siması // Səhifələr, № 11 , 27iyul-3 avqust, 2004
- N.S.Trubetskoy. Rus mədəniyyətində Turan elementi haqqında // "Səhifələr", №№ 12, 13, 14, 2004
- Ədəbiyyatda sosiallıq // "Səhifələr", 24-31 avqust, 2004
- Simvolizm // "Səhifələr", 31 avqust-sentyabr, 2004
- Məşriqdən məğribə // "Səhifələr", 7-14 sentyabr, 2004
- O sizə ansızın gələcəkdir // Səhifələr, 14-21 sentyabr, 2004
- Dahilik və dəlilik // "Səhifələr", 21-28 sentyabr, 2004
- Ernst Kreçmer. Demoniklik // "Səhifələr", 24 noyabr, 2004
- U.Eko. Postmodernizm, kinayə, həzz // "Tənqid.net" 2007, 7
[redaktə] Redaktə və tərtib
- М.К.Коджаев. Методическая разработка темы "История и теория литературного характера" – Б., 1991
- С.Ш.Нуриев. Творчество Ф.М.Достоевского 1940-х годов (системно структурный анализ). – Б., 1991
- "Деде-Коркут" – 1300. Материалы научной конференции, посвященной 1300-летию эпоса "Деде -Коркут" – Б., 1999
- Пушкин – 200. Сб. статей – Б., 1999
- A.Piriyev, S.Piriyeva. Ata yurdum – Ahıska. – B., 2001
- M. Восток и Запад: Типология и диалог культур. Материалы научной конференции "Восток – Запад" – Б., 2001
- "Bədii tərcümə: nəzəriyyə, təcrübə, tədris". Elmi-metodik konfransın tezisləri. – B., 2002
- M.Qocayev. Bədii ədəbiyyatda insan fəlsəfəsi. – B., 2001
- Живая душа русского мира. Сборник материалов по итогам международного совещания директоров школ с преподаванием на русском языке (Москва, 23-27 март 2004 г.). Москва, Издательский дом "Этносфера", 2004 (консультант сборника).
- H.Cavid. Əsərləri. 3 cilddə. – B., AMF, 2003 (redaksiya heyətinin üzvü)
- Б.Мусаев. Азербайджанская литература XIX вв. Б., Мутарджим, 2004
- А.Кязимова. Архетипы в поэтике прозы (па материале творчества А.П.Чехова). Б., 2005
- Гулиев Г.М. Азербайджанская литература. Учебники для 9, 10, 11 классов общеобразовательных школ с русским языком обучения. Б., 2005
- И.Агаева. Публицистика. В.Гоголя и Ф.М. Достоевского (Выбранные места из переписки с друзями" и "Дневник писателя") Б., 2006
- С. Таривердиева. Трагическое в современной прозе (на материале русской и азербайджанской прозы 1970-1980-х годов хх века) Б., 2005
- S.Piriyeva. Ahıska türkləri Azərbaycanda. B, 2005
- Литература. 5 – 11 классы. Учебники для общеобразовательных школ с русским языком обучения. Рекомендованы МО АР. Б., ХХI. УНЕ, 2006 – 2008
- Н.Мамедханова. Зарубежная проза II половины XX века. Б., 2006
- Fərəh Cəlil. Türk və skandinav folklorunda şamanizm. B., 2006
- З.Велиева. Поэтической феномен русской и азербайджанской прозы 60-80-х годов ХХ века. Б., 2006
- Э.Магеррамов. Поэзия Гусейна Арифа в русских переводах. Б., 2006
- S.Qafarova. Azərbaycan xalq şeirində bədii üslub. B., 2006
- Cəlal Bəydili (Məmmədov). Türk mifoloji obrazlar sistemi: struktur və funksiya. B., 2007
- Ф.С.Наджиева. Писательская критика XIX века (Пушкин – критик). Б., 2007
- L.Şimşəkov. Sürgün xatirələri. B., 2008
- Axısqa türk folkloru. B., 2008
- R.Əliyev. Riyazi mifologiya. B., 2008
- T.Şevçenko. Seçilmiş əsərləri. B., 2008
- S.Sayq. Seçlmiş əsərləri. B., 2010
- Məmmədhüseyn Təhmasib. Seçilmiş əsərləri. 2 cilddə. B., 2010 – 2011 (tərtibçi və redaksiya heyətiin üzvü)
- Məhərrəm Cəfərli. Azərbaycan dastanlarının struktur poetikası. Bakı, 2010
[redaktə] Xarici keçidlər
- http://www.bsu-edu.org/Xabar.aspx?kkk=113
- http://www.famous-scientists.ru/4746/
- http://www.biblus.ru/Default.aspx?auth=1b0775f4
- http://az.efactory.pl/Azərbaycan_şair_və_yazıçıları
- А. А. Гаджиев Ахалцихские турки. История. Этнография. Фольклор.
- http://www.ottomanstore.com/switch.php?file=ProductInfo&cat_id=82&product_id=1122
