Azərbaycan Silahlı Qüvvələri

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Azərbaycan Silahlı Qüvvələri
Azərbaycan Respublikasının bayrağı
Azərbaycan Respublikası Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin bayrağı:
Silahlı qüvvələr Army Flag of Azerbaijan.png Azərbaycan Quru Qoşunları
AzAF Flag of Azerbaijan.png Azərbaycan Hərbi Hava Qüvvələri
Naval Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycan Hərbi Dəniz Qüvvələri
Müdafiə naziri Səfər Əbiyev
Baş Qərargah rəisi Nəcməddin Sadıxov
Əsgərlərin sayı 126 400
Əsgərlik yaşı 18
Hərbi xidmət 12/18 ay
Beynəlxalq əməkdaşlıq Türkiyə bayrağı Türkiyə
ABŞ bayrağı ABŞ
Ukrayna bayrağı Ukrayna
Belarus bayrağı Belarus
Flag of Russia.svg Rusiya
İsrail bayrağı İsrail
Flag of Pakistan.svg Pakistan
Hərbi büdcə 3.474 milyon ABŞ dolları (2012-ci il) [1]
Vebsayt


Azərbaycan Milli Ordusu — Аzərbaycan Respublikasının Silahlı Qüvvələri. Təyinatı Azərbaycan dövlətinin müstəqilliyini, ərazi bütövlüyünü və onun xalqının azadlığını qorumaqdır. Quru Qoşunları, Hərbi Dəniz Donanması, Hava və Hava Hücumundan Müdafiə Qoşunlarından ibarətdir. Cənubi Qafqazda ən güclü və hazırlıqlı ordu hesab edilir.

2003-cü ildə Azərbaycanın hərbi büdcəsi 115 milyon manat (135 milyon ABŞ dolları) olduğu halda, 2010-cu ildə 2,2 milyard manat (2,7 milyard ABŞ dolları) təşkil etmiş, 2011-ci il dövlət büdcəsində isə bu məbləğin 2,4 milyard manat (3,0 milyard ABŞ dolları) olması gözlənilir.

Mündəricat

[redaktə] Tarixi

Əsas məqalə: Azərbaycan Demokratik Respublikasının milli ordusu
Əsas məqalə: Azərbaycan-Ermənistan müharibəsi (1918-1920)
Əsas məqalə: Qarabağ müharibəsi

1918-ci ilin may ayının 28-də qəbul edilmiş Azərbaycan Demokratik Respublikasının istiqlal bəyannaməsində qeyd edilirdi ki, Azərbaycan özünü xarici müdaxilələrdən müdafiə etmək, daxili düşmən qüvvələri zərərsizləşdirmək üçün nizami orduya malik olmalı, özünün silahlı qüvvələrini yaratmalıdır. Çünki müstəqil ordusu olmayan dövlətin milli dövlətçiliyi həmişə yadellilərin təhlükəsi altında yaşamağa məhkumdur. Bu zərurətlə bağlı 1918-ci ilin may ayının 28-də yaradılan ilk kabinədə Azərbaycan hökumətinin müdafiə naziri vəzifəsinə general Xosrov bəy Sultanov təyin edildi. Azərbaycan Demokratik Respublikasının ordu quruculuğu haqqında tədbirlər planına müvafiq olaraq 1919-cu il noyabr ayının 1-nə qədər ordunun ən mühüm struktur bölmələri və hissələri yaradılıb başa çatdırılmalı idi. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti yaradıldığı ilk dövrlərdə onun hərbi qüvvələri 600 nəfərlik könüllü dəstələrdən ibarət idi. Hökumət 1918-ci il iyunun 19-da ölkə ərazisində hərbi vəziyyət elan etdi. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Nazirlər Şurasının 1918-ci il 26 iyun tarixli qərarı ilə Çar Rusiyası dövründə "Vəhşi diviziya" ("Дикая дивизия") adlanan keçmiş Tatar süvari alayının əsgərlərindən formalaşdırılmış və general Əliağa Şıxlinskinin rəhbərlik etdiyi Müsəlman korpusunun əsasında ilk ordu hissəsi, 5000 nəfər şəxsi heyəti olan "Əlahiddə Azərbaycan korpusu" yaradıldı. İyulun 11-də hökumət fərmanı ilə hərbi səfərbərlik elan edildi. Azərbaycan Respublikasının 1894-1899-cu illərdə anadan olmuş bütün müsəlman vətəndaşları orduya hərbi qulluğa çağırıldılar.

1920-ci ildə Azərbaycan Sovet Rusiyası tərəfindən işğal edildikdən sonra Azərbaycanın hərbi nazirliyi rəsmən ləğv edilərək, həmin funksiya Xalq Hərbi Komissarlığına verilmiş, Azərbaycan ordusunun 21 generalından 15-i bolşeviklər tərəfindən güllələnmişdi. Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinin bərpasından sonra, 1991-ci ilin sentyabrında Ali Sovetin qərarı ilə Müdafiə Nazirliyi, oktyabrın 9-da isə qarşıdakı 3 ay ərzində Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin yaradılması barədə qərar qəbul edildi.

1992-ci ilin yanvar ayında Azərbaycan Ordusu özünün ilk əməliyyatını həyata keçirdi. Şuşa şəhəri yaxınlığındakı Daşaltı kəndini ələ keçirmək məqsədilə həyata keçirilən Daşaltı əməliyyatı uğursuzluqla nəticələndi. Yayda 1992-ci il Azərbaycan Müdafiə Nazirliyinin komandanlığının rəhbərliyi altında desant qoşunları yaradıldı və Xəzərdə hərbi donanmanın komplektləşdirilməsi başa çatmışdır. Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 1992-ci il 18 sentyabr tarixli Fərmanı ilə oktyabrın 9-u Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələri günü elan edildi. Lakin, 22 may 1998-ci il tarixli prezident fərmanı ilə həmin fərman qüvvədən düşürülərək 26 iyun tarixi Silahlı Qüvvələr günü elan edilmişdir. 1997-ci ilin yanvarında Azərbaycan sülhməramlı qüvvələri yaradılmışdı.

Azərbaycan ordusunun tarixində ən böyük silah anlaşması isə 2012-ci ildə baş tutub. Həmin ilin fevral ayında İsrailin Israeli Aerospace Industries (İAİ) adlı iri hərbi-sənaye şirkəti Azərbaycana pilotsuz kəşfiyyat təyyarələrinin ən yeni versiyalarının və ən müasir Hava Hücumundan Müdafiə Sistemlərinin satılmasına dair 1.6 milyard dollarlıq müqavilə bağlayıb. İsrail hərbi mütəxəssislərinin böyük dəstəsi azərbaycanlı həmkarlarına yeni silah sistemləri ilə işləməyi öyrətmək üçün Bakıya göndərilib. Yeni müqaviləyə əsasən İsraildən düşmən hədəflərinə dəqiq raket zərbələri endirə bilən böyük pilotsuz kəşfiyyat təyyarələri “Heron”ların alınması, habelə hava və raket hücumundan etibarlı müdafiəni təmin edən HHM sistemlərinin alınmasından söhbət gedir. Bu HHM sistemləri Azərbaycan ərazisini ballistik raket zərbələrindən müdafiə etməyə qadirdir. [2]

2008-2012-ci illərdə dövlət büdcəsindən ölkənin müdafiə qüdrətinin artırılması və silahlı qüvvələrin maddi-texniki təminatının yenilənməsinə 12 mlrd. ABŞ dollarından artıq vəsait yönəldib. Azərbaycan müdafiə sektoruna dövlət büdcəsindən yönəltdiyi vəsaitin həcminə görə Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiya ölkələrini 4 dəfəyə yaxın üstələyib. Ötən dövrdə əsas diqqət ordunun maddi-texniki təchizatının yenilənməsi, infrastruktrun yaradılması, hərbçilərin məvaciblərinin artırılması, mənzil təminatının yaxşılaşdırılması, həmçinin müdafiə sənayesinin inkişaf etdirilməsinə yönəldilib. Bu dövrdə silah və hərbi texnikaların satın alınmasına dair Ukrayna, Rusiya, Belarus, Türkiyə, İsrail, CAR, Serbiya, Avstriya və s., hərbi məhsulların istehsalına dair Ukrayna, Belarus, Türkiyə, CAR, Polşa, İordaniya kimi ölkələrlə müqavilələr imzalanıb. [3]

[redaktə] Azərbaycan Hərbi Hava Qüvvələri

Azərbaycan Hərbi Hava Qüvvələrinin (AzAF) 7900-dən çox işçisi və əsgəri, təxminən 172 hərbi təyyarəsi, 60 vertolyotu, 16 bazası və 60 hərbi hava limanı var. 2007-ci ilin mart ayında Azərbaycan ordusu Ukrayna və Belorusiyadan dördüncü nəsil MiQ-29 "Fulcrum" hərbi təyyarələrini satın alıb.[4][5] 2007-ci ilin aprel ayından AzAf Pakistan istehsalı olan JF-17 hərbi təyyarələrini satın almaq üçün Pakistan Hərbi Hava Qüvvələri ilə danışıqlar aparır.[6]

[redaktə] Zirehli texnika

[redaktə] Tanklar

  • T-90 – Rusiyanın “Rosoboroneksport” şirkəti ilə bəlli olmayan sayda T-90S tanklarının alqı-satqısına dair müqavilə bağlanıb.[7]
  • T-80 – 25-30
  • T-72 – 417-427 ədəd (T-72AV/T-72AB – 156, T-72A/T-72B – 50-60, T-72M1 – 163, T-72AQ – 48 ədəd, T-72"ASLAN"-İsrail modernizasiyası)

(SSRİ-nin 4-cü ordusuna aid 311 ədəd T-72 tankı Azərbaycana qalmışdır. Bunlardan 178 ədədi Qarabağ müharibəsində itirilmişdir. Bununla yanaşı, Ermənistan ordusundan 23 ədəd T-72 ələ keçirilmişdir. Nəticədə, Sovet İttifaqından Azərbaycana qalan T-72 (AV və B) sayı 156 ədəddir.[8] 1994-2004-cü illərdə 50-60 ədəd T-72 alınmışdır. 2005-də 60 ədəd (60 mln. dollar), 2006-da 48 eded (48 mln. dollar) T-72AQ Ukraynadan,[9] 41 ədəd (40 mln. dollar) T-72M1 Belorusiyadan[10], 2007-də 62 ədəd (62 mln. dollar) T-72M1 Rusiyadan[11])

(2006-cı ildə Ukrayna Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinə aid T-64 tanklarını modernizasiya etməyi təklif etmişdi.[13][14])

  • T-55 – Təqribən 250 ədəd T-54/T-55 tankı Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin inventarından çıxarılıb və Azərbaycan Müdafiə Sənayesi tərəfindən şassiləri üzərində daha yeni hərbi texnikaların yaradılması proqramına başlanılıb.[15]

[redaktə] Digər zirehli maşınlar

Azerbaijani soldiers at CENTRASBAT 01.jpg
  • APCMatador – 85 (Azərbaycan Müdafiə Sənayesi Nazirliyi və CAR-ın Paramount Group şirkətinin birgə layihələşdirdiyi 14 yerlik zirehli transportyor)
  • Marauder – 85 (Azərbaycan Müdafiə Sənayesi Nazirliyi və CAR-ın Paramount Group şirkətinin birgə layihələşdirdiyi 10 yerlik zirehli transportyor)

[redaktə] Aviatexnika

[redaktə] Təyyarələr

  • Su-17 – 4
  • Su-24 – 19
  • Su-25 – 33 (BMT-nin Adi Silahlar Registri hesabatına əsasən 2009-cu ildə Belorus Azərbaycana 5 ədəd Rusiya istehsalı olan "Su-25 Frogfoot" hücum təyyarəsi satıb[28].)
  • Su-27 – 1[29][30]
  • Tu-16 – 10 (xidmətdən çıxarılıb)

[redaktə] Helikopterlər

  • Mi-35M — 36 (2010-cu ildə Rusiyadan 24 ədəd, sonra isə daha 12 ədəd alınmışdır.) [34]
  • Mi-24 – 60 (2009-cu ildə Ukrayna Azərbaycana 11 Mi-24 helikopteri satıb)[35].
  • Mi-8 – 13
  • Mi-6 – 9
  • Mi-2 – 7
  • Mi-17-1V — 78 (Azərbaycan Rusiyadan 72 ədəd Mi-17-1V çoxməqsədli Helikopteri alıb)[36]
  • Mi-172 — 1.[37]

[redaktə] Pilotsuz təyyarələr

Azərbaycan Müdafiə Sənayesi Nazirliyi tərəfinfən İsrailin aidiyyəti şirkətləri ilə pilotsuz təyyarələrin istehsalı ilə bağlı müqavilə imzalanıb.

[redaktə] Raket sistemləri

[redaktə] Hava hücumundan müdafiə sistemləri

[redaktə] Operativ-taktiki raket kompleksləri

  • "Toçka" taktiki raket kompleksi – 8
  • Gabriel-5 – Gəmilərin məhv evilməsi üçün nəzərdə tutulmuş qanadlı raket sistemi. Bəlli olmayan sayda İsraildən alınmışdır.[48]
  • Scud C R-17 – Azərbaycan ordusunda Sovetlərdən qalmış 120 ədəd orta mənzilli "Scud" raketləri vardır.

[redaktə] Reaktiv yaylım atəşi sistemləri

  • Smerç – 18
  • Qrad – 85
  • Lynx LAR-160 – 30
  • Lynx Extra – 5
  • Lynx Grad - Bəlli olmayan sayda İsraildən alınmışdır.
  • Nayza – ?[49][50][51] (İsrail və Qazaxıstanın birgə istehsalı)
  • T-122 Sakarya – Bəlli olmayan sayda Roketsandan alınmışdır.
  • TRB-107 – 30. Azərbaycan Müdafiə Sənayesi və Türkiyənin "Roketsan" şirkəti tərəfindən birgə istehsal olunur.[52]
  • RAK-12 - 128 mm-lik Reaktiv Yaylış Atəşi Kompleksi. Bosniya və Hersoqovinadan 20 min raket ilə birlikdə 10-12 sistem alınmışdır.[53]

[redaktə] Özüyeriyən artilleriya qurğuları

[redaktə] Daşınan artilleriya qurğuları

[redaktə] Tank Əleyhinə Raket Kompleksləri

[redaktə] Avtomobil texnikası

[redaktə] Silahlar

[redaktə] NATO

NATO-nun bayrağı

Azərbaycan Silahlı Qüvvələri 1994-cü ildən NATO ilə Sülh Naminə Tərəfdaşlıq Proqramı çərçivəsində əməkdaşlıq edir, bundan başqa Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin bir sıra xarici dövlətlərlə də əlaqələri var. Başqa ölkələrlə əlaqələr Azərbaycan ordusunun güclənməsinə daha da yardım edir. Azərbaycan Hərbi Dəniz Qüvvələri, Hərbi Hava Qüvvələri tam şəkildə NATO standartlarına uyğunlaşdırılıb. NATO çərçivəsində Azərbaycanın hərbi qulluqçuları treninqlər keçirir və xarici dil kurslarında iştirak edirlər. Sülh Naminə Tərəfdaşlığın ən işlək mexanizmi olan Fərdi tərəfdaşlıq Fəaliyyəti Proqramı geniş sahəli tədris və təlim işlərini əhatə edir. Hər il NATO-Azərbaycan arasında olan Fərdi Tərəfdaşlıq Proqramı çərçivəsində Azərbaycan Silahlı Silahlı Qüvvələrinin 1000-dən çox şəxsi heyəti müxtəlif hərbi sahələr üzrə tədris tədbirləri və təlimlərdə iştirak edir. 1997-ci ildən etibarən Heydər Əliyev adına Azərbaycan Ali Hərbi Məktəbin, 2000-cı ildən etibarən Silahlı Qüvvələrin Hərbi Akademiyasında, 2001-ci ildən isə Silahlı Qüvvələrin Təlim və Tədris Mərkəzində NATO hərbi təhsil sistemi tətbiq olunur. Azərbaycanın NATO-ya inteqrasiyası ilə bağlı yeni ikitərəfli plan hazırlanır. Yaxın vaxtlarda bu plan Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev tərəfindən təsdiqlənəcək. [62].

[redaktə] Kosovo

Azərbaycan sülhməramlı qüvvələri 1999-2008-ci illərdə Kosovoda beynəlxalq əməliyyatlarda iştirak etmişdir. 4 mart 2008-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi 1999-cu ilin sentyabrından Kosovada yerləşən Azərbaycan sülhməramlı qüvvələrinin geri çağrılması barədə qərar qəbul edib. Buna səbəb Kosovada sülhməramlı əməliyyat keçirilməsi üçün mandat verən BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnaməsinin pozulması və Kosovonun müstəqil dövlət elan edilməsidir.

[redaktə] Əfqanıstan

Azərbaycan sülhməramlı qüvvələri Əfqanıstanda beynəlxalq əməliyyatlarda iştirak edirlər.

[redaktə] İraq

Azərbaycan sülhməramlı qüvvələri İraqda beynəlxalq əməliyyatlarda iştirak etmişdir.

[redaktə] Azərbaycan ordusunda zabit rütbələri

Azərbaycan bayrağı Azərbaycan Silahlı Qüvvələri kiçik komandir rütbələri
Hərbi Dəniz Qüvvələri: Dənizçi Baş Dənizçi Üçüncü Starşina İkinci Starşina Birinci Starşina Kiçik Miçman Miçman Baş Miçman
Quru Qoşunları: Əsgər Baş Əsgər Kiçik Çavuş Çavuş Baş Çavuş Kiçik Gizir Gizir Baş Gizir
Hərbi Hava Qüvvələri: Əsgər Baş Əsgər Kiçik Çavuş Çavuş Baş Çavuş Kiçik Gizir Gizir Baş Gizir
Azərbaycan Silahlı Qüvvələri zabit rütbələri üçün bax: Zabit rütbələri


Azərbaycan bayrağı Azərbaycan Silahlı Qüvvələri zabit rütbələri
Hərbi Dəniz Qüvvələri: Kiçik Leytenant Leytenant Baş Leytenant Kapitan-Leytenant Üçüncü Dərəcəli Kapitan İkinci Dərəcəli Kapitan Birinci Dərəcəli Kapitan Kontr-Admiral Vitse-Admiral Admiral
Quru Qoşunları: Kiçik Leytenant Leytenant Baş Leytenant Kapitan Mayor Polkovnik-Leytenant Polkovnik General-Mayor General-Leytenant General-Polkovnik
Hərbi Hava Qüvvələri: Kiçik Leytenant Leytenant Baş Leytenant Kapitan Mayor Polkovnik-Leytenant Polkovnik General-Mayor General-Leytenant General-Polkovnik
Azərbaycan Silahlı Qüvvələri kiçik komandir heyəti rütbələri üçün bax: Kiçik komandir rütbələri

[redaktə] Nişanlar

[redaktə] Güc strukturlarının paqonlarının rəng fərqləri

Kateqoriyalar Quru qoşunlar ВВС ВМС Sərhəd qoşunları FHN ATN
Paqon Сух.войска НАА.jpg ВВС МО НАА.jpg ВМФ МО НАА.jpg Погран.войска МО НАА.jpg МЧС МО НАА.jpg МНБ НАА.jpg

[redaktə] Quru qoşunlar

[redaktə] Generallar və zabitlər

Kateqoriyalar Generallar Böyük zabitlər Kiçik zabitlər
Paqon Генерал-полковник НАА.jpg Генерал-лейтенант НАА.jpg Генерал майор НАА.jpg Полковник НАА.jpg Подполковник НАА.jpg Майор НАА.jpg Капитан НАА.jpg Ст. лейтенант НАА.jpg Лейтенант НАА.jpg Младший лейтенант НАА.jpg
Adı General-Polkovnik General-Leytenant General-Mayor Polkovnik Polkovnik-Leytenant Mayor Kapitan Baş Leytenant Leytenant Kiçik Leytenant

[redaktə] Adilər və kiçik komanda heyəti

Kateqoriyalar Əsgərlər Başçılar Gizirlər
Paqon Рядовой НАА.jpg Ефрейтор НАА.jpg Мл. сержант НАА.jpg Сержант НАА.jpg Ст. сержант НАА.jpg Старшина НАА.jpg Прапорщик.jpg Ст. прапорщик.jpg
Adı Əsgər Sıravi Kiçik Çavuş Çavuş Baş Çavuş Kiçik Gizir Gizir Baş Gizir

[redaktə] Hərbi hava gücləri

[redaktə] Generallar və zabitlər

Kateqoriyalar Generallar Böyük zabitlər Kiçik zabitlər
Paqon Генерал-полковник ВВС НАА.jpg Генерал-лейтенант ВВС НАА.jpg Генерал-майон ВВС НАА.jpg Полковник ВВС НАА.jpg Полковник-лейтенант ВВС НАА.jpg Майор ВВС НАА.jpg Капитан ВВС НАА.jpg Старший лейтенант ВВС НАА.jpg Лейтенант ВВС НАА.jpg Младший лейтенант ВВС НАА.jpg
Adı General-Polkovnik General-Leytenant General-Mayor Polkovnik Polkovnik-Leytenant Mayor Kapitan Baş Leytenant Leytenant Kiçik Leytenant

[redaktə] Adilər və kiçik komanda heyəti

Kateqoriyalar Əsgərlər Başçılar Gizirlər
Paqon Рядовой ВВС НАА.jpg Ефрейтор ВВС НАА.jpg Младший сержант ВВС НАА.jpg Сержант ВВС НАА.jpg Старший сержант ВВС НАА.jpg Старшина ВВС НАА.jpg Прапорщик ВВС НАА.jpg Старший прапорщик ВВС НАА.jpg
Adı Əsgər Siravi Kiçik Çavuş Çavuş Baş Çavuş Kiçik Gizir Gizir Baş Gizir

[redaktə] Hərbi dəniz qüvvələrləri

[redaktə] Admirallar və zabitlər

Kateqoriyalar Admiral Böyük zabitlər Kiçik zabitlər
Paqon Адмирал ВМС НАА.jpg Вице-адмирал ВМФ НАА.jpg Контр-адмирал ВМФ НАА.jpg Капитан 1-го ранга ВМФ НАА.jpg Капитан 2-го ранга ВМФ НАА.jpg Капитан 3 -го ранга ВМФ НАА.jpg Капитан-лейтенант ВМФ НАА.jpg Старший лейтенант ВМФ НАА.jpg Лейтенант ВМФ НАА.jpg Младший лейтенант ВМФ НАА.jpg
Adı Admiral Vitse-Admiral Kontr-Admiral Birinci Dərəcəli Kapitan İkinci Dərəcəli Kapitan Üçüncü Dərəcəli Kapitan Kapitan-Leytenant Baş Leytenant Leytenant Kiçik Leytenant

[redaktə] Matroslar və kiçik komanda heyəti

Kateqoriyalar Matroslar Başçılar Miçmanlar
Paqon Матрос ВМФ НАА.jpg Старший матрос ВМФ НАА.jpg Старшина второй статьи ВМФ НАА.jpg Старшина первой статьи ВМФ НАА.jpg Главный старшина ВМФ НАА.jpg Главный корабельный старшина ВМФ НАА.jpg Мичман ВМФ НАА.jpg Старший мичман ВМФ НАА.jpg
Adı Dənizçi Baş Dənizçi Üçüncü Starşina İkinci Starşina Birinci Starşina Kiçik Miçman Miçman Baş Miçman

[redaktə] Şəkillər

  • Azərbaycan hərbi pilotlarının uçuşu

  • Azərbaycan hərbi dəniz qüvvələrinə məxsus hərbi gəmilər

  • Azərbaycan ordusunun əsgəri

  • Atış hazırlığı

  • Əsgərlər təlim zamanı

  • Təlim

  • İraqdakı Azərbaycan sülhməramlıları

  • Azərbaycan əsgərləri

  • Təlim zamanı

  • 02252 883.jpg
  • Parad 878.jpg
  • 02252 8parad.jpg
  • 02252 853.jpg
  • 0parad 833.jpg

  • Azərbaycan istehsalı olan pilotsuz təyyarə

  • 02252 парад.jpg

[redaktə] İstinadlar

  1. ↑ http://www.bbc.co.uk/azeri/azerbaijan/2012/01/120117_azerbaijan_army.shtml
  2. ↑ Azərbaycanla İsrail arasında düşmənləri şoka salacaq anlaşma az.defence.az saytı
  3. ↑ Azərbaycandan 5 ildə hərbi sahəyə 12 mlrd.dollar
  4. ↑ MIG-29 becomes standard warplane of Azerbaijan
  5. ↑ Azerbaijan shows 4th generation MIG-29 multirole fighter jets.
  6. ↑ Azərbaycan JF-17 hərbi təyyarəsi almaq istəyir
  7. ↑ http://www.lent.az/news.php/reklam/reklam/news.php?id=86487
  8. ↑ http://www.waronline.org/mideast/genera ... export.php
  9. ↑ http://www.army-guide.com/rus/product17.html
  10. ↑ http://www.army-guide.com/rus/product4453.html
  11. ↑ http://www.army-guide.com/rus/product890.html
  12. ↑ http://www.interkavkaz.info/lofiversion/index.php/t25035.html
  13. ↑ http://www.arms-expo.ru/site.xp/049051124050052055.html
  14. ↑ http://www.kmu.gov.ua/control/ru/publish/article?art_id=60396628&cat_id=1225629
  15. ↑ http://m.apa.az/news.php?id=245454
  16. ↑ 16,0 16,1 16,2 The Military Balance 2010. — P. 176
  17. ↑ The Military Balance 2010. — P. 208
  18. ↑ http://www.army-guide.com/rus/product116.html
  19. ↑ http://www.memoid.ru/node/Ukraina_kak_ehksportjor_oruzhiya
  20. ↑ http://www.army-guide.com/rus/product1118.html
  21. ↑ [1]
  22. ↑ [2]
  23. ↑ [3]
  24. ↑ 24,0 24,1 24,2 Army guide jurnalı
  25. ↑ http://www.army-guide.com/rus/product1023.html
  26. ↑ http://www.army-guide.com/rus/product119.html
  27. ↑ http://www.lent.az/xeber_89782_SİPRİ_Azərbaycanın_aldığı_silah-sursatları_açıqlayıb
  28. ↑ http://az.apa.az/news.php?id=194363
  29. ↑ http://en.apa.az/news.php?id=52414
  30. ↑ http://deyerler.org/print:page,1,50749-azerbaycanin-ateskes-dovrunde-itirdiyi-teyyareler.html
  31. ↑ http://en.apa.az/news.php?id=97127
  32. ↑ http://deyerler.org/print:page,1,50749-azerbaycanin-ateskes-dovrunde-itirdiyi-teyyareler.html
  33. ↑ http://www.defence.pk/forums/jf-17-thunder/68977-5-billion-jf-17-exports-azerbaijan-iran-egypt-turkey-venezuela-etc.html
  34. ↑ http://az.defence.az/news/a-761.html
  35. ↑ [4]
  36. ↑ http://az.defence.az/news/a-761.html
  37. ↑ http://az.defence.az/news/a-761.html
  38. ↑ http://az.apa.az/news.php?id=196945
  39. ↑ http://www.eurocopter.com/site/FO/scripts/myFO_publication.php?news_id=70&lang=EN
  40. ↑ http://i36.tinypic.com/14o9753.jpg
  41. ↑ http://www.lent.az/xeber_89782_SİPRİ_Azərbaycanın_aldığı_silah-sursatları_açıqlayıb
  42. ↑ http://www.lent.az/xeber_89782_SİPRİ_Azərbaycanın_aldığı_silah-sursatları_açıqlayıb
  43. ↑ http://www.rosbalt.ru/2010/07/29/757676.html
  44. ↑ http://news.day.az/politics/227841.html
  45. ↑ http://www.lent.az/xeber_89782_SİPRİ_Azərbaycanın_aldığı_silah-sursatları_açıqlayıb
  46. ↑ http://az.apa.az/xeber_Belarus_Azerbaycan_Silahli_Quvvelerine__202671.html
  47. ↑ http://kornelij.livejournal.com/448875.html
  48. ↑ http://www.lent.az/xeber_89782_SİPRİ_Azərbaycanın_aldığı_silah-sursatları_açıqlayıb
  49. ↑ http://www.az.apa.az/xeber_Azerbaycanin_Israilden_aldigi_silah__129357.html
  50. ↑ http://www.newsru.co.il/arch/finance/26sep2008/azer306.html
  51. ↑ http://www.lenta.ru/news/2008/09/26/azerbaijan/
  52. ↑ http://www.lent.az/xeber_89782_SİPRİ_Azərbaycanın_aldığı_silah-sursatları_açıqlayıb
  53. ↑ http://ru.apa.az/news.php?id=198593
  54. ↑ [5]
  55. ↑ http://az.apa.az/news.php?id=194363;
  56. ↑ http://az.apa.az/xeber_Azerbaycan_oten_il_Rusiyadan__201892.html
  57. ↑ http://www.army-guide.com/rus/product1596.html
  58. ↑ http://www.az.apa.az/xeber_Azerbaycanin_Israilden_aldigi_silah__129357.html
  59. ↑ http://img101.imageshack.us/i/2zprxo5.jpg/
  60. ↑ http://img843.imageshack.us/f/x3ekhv.jpg/
  61. ↑ http://az.apa.az/xeber_CAR-da_kechirilen_beynelxalq_sergide__199538.html
  62. ↑ [6]

[redaktə] Həmçinin bax

[redaktə] Xarici keçidlər

Vikimedia Kommonsda Azərbaycan Silahlı Qüvvələri ilə əlaqədar müxtəlif fayllar var.
g • m • r
Azərbaycan Silahlı Qüvvələri
Azərbaycan Quru Qoşunları Army Flag of Azerbaijan.png Azərbaycan sülhməramlı qüvvələri • Dövlət Sərhəd Xidməti • Xüsusi Dövlət Mühafizə Xidməti • Daxili Qoşunlar Flag of Azerbaijan.svg Azerbaijan Armed Forces.png
Azərbaycan Hərbi Dəniz Qüvvələri Naval Flag of Azerbaijan.svg Sahil Mühafizəsi Dəstəsi • Azərbaycan Dəniz Piyadaları
Azərbaycan Hərbi Hava Qüvvələri AzAF Flag of Azerbaijan.png
Azərbaycan Respublikası Müdafiə Sənayesi Nazirliyi "Alov" zavodu • "Avia-Aqreqat" zavodu • "Avtomatik Xətlər" Elmi-İstehsalat Müəssisəsi • Azərbaycan Milli Aerokosmik Agentliyi • "Azon" zavodu • Bakı "Cihazqayırma" zavodu • "Dalğa" Elmi-İstehsalat Müəssisəsi • Elektron Hesablayıcı Maşınlar zavodu‎ • Elmi-Tədqiqаt İnstitutu • Gəncə "Maşınqayırma" zavodu • "İqlim" Elmi-İstehsalat Müəssisəsi • Mərkəzi Təminat və Marketinq idarəsi • "Neftqazavtomat" Elmi-İstehsalat Müəssisəsi • "Peyk" zavodu • "Radioquraşdırma" zavodu • "Sənayecihaz" Elmi-İstehsalat Müəssisəsi • Şirvan "Araz" zavodu • Tərtər "Elektromexanika" zavodu • "Telemexanika" zavodu
Mənbə — "http://az.wikipedia.org/w/index.php?title=Azərbaycan_Silahlı_Qüvvələri&oldid=2154082"
Alətlər sandığı
Adlar fəzası

Variantlar
Görünüş
Hərəkətlər
Bələdçi
Keyfiyyətli səhifələr
Xüsusi
Alətlər sandığı
Başqa dillərdə