Bəhmən mirzə Qovanlı-Qacar
| Bəhmən Mirzə Qacar | |
| Bəhmən Mirzə Abbas Mirzə oğlu Qovanlı-Qacar | |
 Bəhmən Mirzə Qacar |
|
| Doğum tarixi: | 1810-cu il |
|---|---|
| Doğum yeri: | İran, Tehran |
| Vəfatı: | 1883-cü il |
| Vəfat yeri: | Azərbaycan, Şuşa |
| Peşəsi: | tarixçi |
| Milliyyəti: | Azərbaycanlı |
Bəhmən Mirzə Abbas Mirzə oğlu Qacar Qovanlı . (d. 1810, Tehran- ö. 1883, Şuşa)
Mündəricat |
Həyatı [redaktə]
1847-1848-ci ildə Fətəli şahın nəvəsi, Abbas Mirzənin oğlu Azərbaycan hakimi və taxt-tacın varisi Bəhmən Mirzə Qacar saray çəkişmələrinin nəticəsində Qafqaza qaçaraq, ruslardan sığınacaq istəyir. Rus hökuməti onu şərəf və dəbdəbə ilə qarşılayaraq, ona şaha layiq təqaüd kəsir və Rusiyanın hər hansı bir yerində yaşamaq hüququ verir. Bir qədər tərəddüddən sonra Bəhmən Mirzə Şuşada yaşamaq istədiyini bildirir. Onu öz hərəmləri, uşaqları və yaxın əhatəsi ilə birlikdə oraya göndərirlər. onun kitabxanasını və xəzinəsini də Şuşaya köçürürlər. Bəhmən Mirzə Rusiyanın ən yaxşı imtiyazlı məktəblərində oğlanlarına və nəvələrinə Avropa təhsili verir, özü isə siyasətdən uzaqlaşaraq, Azərbaycan tarixinə dair əsərlər yazır. Onun 31 oğlunun əksəriyyəti hərbçi olurlar. Birinci dünya müharibəsi ərəfəsində onların arasından altı general və bir neçə zabit çıxmışdı. Bəhmən Mirzənin uşaqları Oktyabr inqilabını qəbul etmir və bu yolda bir çoxları hətta canlarını da qurban verirlər. Bəhmən Mirzənin törəmələrinin Qafqaz budağı faktiki olaraq, sıradan çıxır.
İstedadlı siyasi xadim, sərkərdə və alim olmuş Bəhmən Mirzənin xatirəsi onun öz əsərlərində, Azərbaycan, Rusiya, Ukrayna və Gürcüstanın muzey və kitabxanalarına səpələnmiş əlyazmalarında, habelə onun zəngin kolleksiyasına məxsus tətbiqi sənət əşyalarında yaşamaqdadır.
Ailəsi [redaktə]
Bəhmən mirzənin törəməsi Bəhmənоv sоyаdını dаşıyır. Bəhmən mirzə Mələк sultаn хаnım Məhəmmədtаğı mirzə qızı Qаcаrlа, Püstə (Аfərim) хаnımlа, Bərdə хаnım Qurbаn qızı ilə, Хəndаn хаnımlа еvlənmişdi. Oğulları
- Ənuşirəvan mirzə Qovanlı-Qacar
- Əmənulla mirzə Qovanlı-Qacar
- Cəlaləddin mirzə Qovanlı-Qacar
- Rzаqulu mirzə Qovanlı-Qacar
- Şahrux mirzə Qovanlı-Qacar
- Xanbaba mirzə Qovanlı-Qacar
- Əbdüssəməd mirzə Qovanlı-Qacar
- Əmir Kazım mirzə Qovanlı-Qacar
- Əliqulu mirzə Qovanlı-Qacar
- Hеydərqulu mirzə Qovanlı-Qacar
- Sеyfullа mirzə Qovanlı-Qacar
- Кеyqubаd mirzə Qovanlı-Qacar
- Mаhmud mirzə Qovanlı-Qacar
- Məmmədqulu mirzə Qovanlı-Qacar
- Аllаhvеrdi mirzə Qovanlı-Qacar
- Əbdürrəhim mirzə Qovanlı-Qacar
- Sеyfulmülüк mirzə Qovanlı-Qacar
- Хоsrоv mirzə Qovanlı-Qacar
- Хаncаn mirzə Qovanlı-Qacar
- Еlхаn mirzə Qovanlı-Qacar
- Sultаn Məhəmməd mirzə Qovanlı-Qacar
- Qаflаn mirzə Qovanlı-Qacar
- Sаhibqrаn mirzə Qovanlı-Qacar
- Hüsеynqulu mirzə Qovanlı-Qacar
Qızları
- Məlik Afaq xanım Qovanlı-Qacar
- Bədiyəcаmаl хаnım Qovanlı-Qacar
- Tacülmülk xanım Qovanlı-Qacar
- Nüsrətülmülк хаnım Qovanlı-Qacar
- Zəri xanım Qovanlı-Qacar
- Xurşid xanım Qovanlı-Qacar
- Qızхаnım хаnım Qovanlı-Qacar
- Səbiyyə хаnım Qovanlı-Qacar
- Azərhümayun xanım Qovanlı-Qacar
- Rəхşəndə Sultаn хаnım Qovanlı-Qacar
- Аbbаsə хаnım Qovanlı-Qacar
- Nəvvаb аğа Qovanlı-Qacar
- Turə хаnım Qovanlı-Qacar
- Nurcаhаn хаnım Qovanlı-Qacar
- Firuzə хаnım Qovanlı-Qacar
- Əşrəf хаnım Qovanlı-Qacar
- Mənzər хаnım Qovanlı-Qacar
- Bеhcət хаnım Qovanlı-Qacar
- Nurəlеyn хаnım Qovanlı-Qacar
- Mələкsifər хаnım Qovanlı-Qacar
Mənbə [redaktə]
- Ənvər Çingizoğlu, Qacarlar və Qacar kəndi, Bakı, "Şuşa", 2008, 334 səh.
