Beyin

Vikipediya, açıq ensiklopediya - ویکیپدیا ، آچیق انسایکلوپدیا

Keçid et: naviqasiya, axtar

Beyin - insan orqanlarından biri.

İnsan Beyni


Heyvan anatomiyasında beyin, və ya ensefalon (yunanca), mərkəzi sinir sisteminin yönəldilmək mərkəzidir. Bir çox heyvanda beyin kəllə sümüyünün içində, ilkin duyğu orqanlarının və ağızın yaxınında yerləşmişdir. Bütün onurğalılarda beyin olduğu kimi, onurğasızlarda da mərkəzləşmiş beyin və ya bir birindən ayrı ganglionlar topluluğu vardır. Beyin qarıxdırıcı dərəcədə qarışıq və mürəkkəb ola bilər. Məsələn, insan beyni 100 milyarddan çox neyrondan ibarətdir və bu neyronların hər biri, özü kimin 10.000 dənə üzvü ilə irtibat qurur.[1]

Mündəricat

[redaktə / تحریر] Vəzifələri

Beyin duyğu orqanlarını və hormonların ifrazatını idarə edər. Könüllü hərəkətlərin idarə mərkəzidir. Qan təzyiqi, vücud istiliyi, susamaq və acıqmağı idarə edər. Zehin, iradə, hirs mərkəzləri beyindədir. Ağıl kupudur.

[redaktə / تحریر] Ağıl və Beyin

Beynin tərifi: qafatasının içindəki, tam elektrokimyəvi nöroni fəaliyyətlərə baxaraq , fiziki və biolojik bir cövhərdir. Ağıl isə, inanç və ya istək kimi öz zehni ixtisasları ilə əlaqəlidir. Bəzi baxımlara görə ağıl beyindən bir şəkildə istiqlaliyyəti vardır. bircür ruh kimin. Bəzi teorisyənlərə görə: ağıl bir kompüter yazılımına(Software), beyin isə donanımına(Hardware) bənzəyir.

[redaktə / تحریر] İnsan beyni

ABŞ-ın Vircinya ştatında ki, eyni adlı unuversitetdə aparılan tədqiqatlar göstərmişdir ki, insan orqanizmində qocalığın ilkin əlamətləri özünü ilk öncə beyində göstərir. Belə ki, 30 yaşdan sonra insanda unutqanlıq, yaddaş zəifliyi kimi hallar özünü göstərir. Həmçinin araşdırmalar göstərmişdir ki, insan beyninin ən yaxşı inkişaf dövrü 22 yaşında olur.

Vircinya Universitetinin əməkdaşlarının 18-60 yaş arası 2000 nəfər üzərində apardığı bu araşdırmada əsasən yaxşı təhsilli və sağlam qadın və kişilər iştirak etmişlər. Araşdırmalarda müxtəlif ağıl oyunlarından və vizual tapmacalardan istifadə olunmuşdur. Müsabiqənin qalibləri arasında üstünlüyü əsasən 22 yaş qrupunun əldə etdiyi müəyyən olunmuşdur. İkinciliyi 27 yaş qrupu əldə etdiyi halda 30 və ondan yuxarı yaş qruplarında isə cüzi nailiyyətlər əldə olunmuşdur. Araşdırmanın rəhbəri professor Timothy Salthouse bildirmişdir ki, 30 yaşdan yuxari insanlarda yaddaş zəifliyinə səbəb insanlarda yaşlanma zamanı beyin hüceyrələrinin ölümünə səbəb olan Aletsheymer xəstəliyinin olmasıdır.[2]

[redaktə / تحریر] Qaynaqca

  1. Brain Facts and figures-Neuroscience for Kids
  2. http://az.med.az/2009/05/04/insan-beyini-30-ya351dan-sonra-z601ifl601m601y601.html

[redaktə / تحریر] Ayrıca bax

[redaktə / تحریر] Xarici keçidlər


Commons-logo.svg
Wikimedia Commons'da:
Beyin ilə əlaqədar fayllar var.