Bezoar keçisi
Vikipediya, açıq ensiklopediya - ویکیپدیا ، آچیق انسایکلوپدیا
| Bezoar keçisi | |
|
Bezoar keçisi |
|
| Adı | Bezoar keçisi |
| Tip | Xordalılar (Chordata) |
| Sinif | Məməlilər (Mammalia) |
| Dəstə | Cütdırnaqlılar (Artiodactyla) |
| Fəsilə | Boşbuynuzlular(Bovidae) |
| Cins | Capra |
Bezoar keçisi(Capra aegagrus) ,(Artiodactyla) dəstəsindən bir məməli növü.
- Status. Nadir növdür. Sayının və arealının azalması təmayülü vardır.
- Yayılması. Hazırda Böyük Qafqazda təsadüf edilmir. Kiçik Qafqazın şimal dağ yamaclarında - Şahdağ və Murovdağ dağlarında, Dağlıq Qarabağda, Laçın və Kəlbəcər rayonlarında yayılmışdır. Naxçıvanda Zəngəzurun bütün hündür dağlarında təsadüf edir, xüsusilə Nəsirvəz dağında. XIX əsrin ortalarında Talışda (Qız-Yurdu) qeydə alınmışdır.
- Yaşayış yeri. 900 m-dən 3000 m-ə qədər və daha çox hündür olan dağların quru qayalıqlarında yaşayırlar. Daşlıq və qayalıq olan meşəli dağ yamaclarını daha çox xoşlayırlar.
- Sayı. Sayı yüksək deyildir. Uzun illər qorunmasına baxmayaraq, sayının hiss olunacaq dərəcədə artması müşahidə olunmur. Kiçik Qafqaz üzrə ən aşağı sıxlığı Gəncə-Daşkəsən, Laçın-Kəlbəcər ərazilərində qeydə alınmışdır. Hazırda respublika üzrə bu heyvanların sayı keçən əsrin ortaları ilə müqayisədə daha aşağıdır.
- Çoxalması. Keçilərin cütləşmə dövrü noyabrın əvvəlindən dekabrın axırına qədər davam edir. Cütləşmə vaxtı erkəklər arasında dalaşma başlayır. Boğazlıq dövrü 5 – 5,5 aya qədər davam edir. Aprel-may ayında 1-2, bəzən də 3 bala doğurlar.
- Rəqibi, düşməni, xəstəliyi. Düşməni – vaşaq, canavar və bəbirdir.
- Sayının dəyişilmə səbəbləri. İnsanlar tərəfindən heyvanların qırılması, ev heyvanı sürüləri üçün həmin yerlərdə dağ otlaqlarının genişləndirilməsi, ev heyvanları ilə qida rəqabətinin güclənməsi və ev heyvanlarının geniş yayıması ilə əlaqədardır.
- Qorunması üçün zəruri tədbirlər. Növlərin yayıldığı bütün ərazilərdə qorunmasını gücləndirmək. Bu nadir növün saxlanılması üçün biologiyasının davamlı öyrənilməsi, mühafizə olunan ərazilərdə iqlimə uyğunlaşdırılması üzrə üsulların işlənilməsi.
[redaktə / تحریر] Növləri
- Capra aegagrus aegagrus
- Capra aegagrus blythi
- Capra aegagrus chialtanensis
- Capra aegagrus cretica
- Capra aegagrus hircus
- Capra aegagrus turcmenica
- Capra aegagrus pictus

