Finlandiyanın vergi sistemi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar

Finlandiyanın vergi sistemi

ADIU "Vergi və vergiqoyma" kafedrası i.f.d. Pərviz Rzayev


Ümumi məlumat

Vergi islahatlarının səmərəli olması bu məsələlərin vaxtında və düzgün həll edilməsindən əhəmiyyətli dərəcədə asılıdır. Hər hansı bir vergi islahatı həyata keçirilərkən bir qayda olaraq ortaya aşağıdakı suallar çıxır: - vergi sistemini sadələşdirməyin elə bir üsulu varmı ki, problemlərlə qarşılaşmadan onun nəzərə çarpacaq dərəcədə iqtisadi səmərəliliyinə nail olmaq mümkün olsun? - əgər vergi sisteminin sadələşdirilməsi tənzimləyici vergilərdən imtina edilməsinə gətirib çıxarırsa, onlardan istifadə etməyin qarşıya qoyulan məqsədlərə nail olunmasının başqa vasitələri mövcuddurmu?

      - vergi islahatları nəticəsində cəmiyyətin müəyyən uğurlar əldə etməsinə baxmayaraq bu cür islahatlar çox nadir hallarda onların konseptual əsaslarının ilkin məzmunu nöqteyi-nəzərindən optimal olurlar. Köhnə sistemdən yeni sistemə keçidin elə üsulları mövcuddurmu ki, bu zaman nisbətən az sayda şəxslərin maraqlarına xələl gətirilmiş olsun?      

Bu cür üsulları aşkar edib müəyyənləşdirməklə, sosial maraqların bütün kompleksini nəzərə almaqla islahatları həyata keçirmək olar. Vergi islahatları həyata keçirilərkən dövlət xərclərinin maliyyələşdirilməsi perspektivləri barədə məsələnin həlli mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Bu məsələ özünü yerli vergitutmada daha qabarıq büruzə verir. Vergi islahatları qarşısında həmişə belə bir sual durur: yerli xərcləri və dövlət xərclərini necə maliyyələşdirməli – vergilər yoxsa borc öhdəlikləri hesabına. Borclar və vergilərin optimal vəhdətinin tapılması mürəkkəb bir məsələdir. Bir qayda olaraq, öz ərazilərində iri vergi ödəyicilərinin az olması səbəbindən yerli büdcələrin vergi mənbələri məhduddur. Ona görə də yerli orqanlar üçün borca müraciət etmək daha asandır. Ancaq borcları qaytarmaq zərurəti olduğundan burada da imkanlar məhduddur. Buna görə də vergi islahatları həyata keçirilərkən ortaya yeni bir vəzifə çıxır - vergi federalizminin hüquqi təmin edilməsi. İnkişaf etmiş ölkələrin belə məsələləri həll etməkdə kifayət qədər təcrübəsi var. Beləliklə, vergi islahatlarının həyata keçirilməsi prinsiplərinin seçilməsi yalnız vergitutmanı optimallaşdırmaq prinsipinə əsaslanır, həm də ölkədə islahatların iqtisadi və sosial-siyasi imkanlarına əsaslanır. Vergi sistemində aparılan islahatların təklif olunan konsepsiyaları bir-birindən əhəmiyyətli dərəcədə fərqlənir. Bu zaman qarşıda duran əsas vəzifə bu və ya digər vergi konsepsiyasını formalaşdırarkən nədən çıxış etməyi müəyyənləşdirilməsidir. Əsas kimi mövcud vergi sistemini götürmək və onun alt sistemlərində müəyyən dəyişikliklər aparmaq olar. Bu zaman praktiki olaraq ölkədəki mülkiyyət münasibətləri, dövlət quruluşunun prinsipləri, maddi və maliyyə ehtiyatlarının bölüşdürülməsi sistemi dəyişməz olaraq qalacaqdır. Vergi islahatlarının əsas məqsədinə yəni, mülkiyyətçilərin və dövlətin maraqlarının maksimum tarazlığına nail olunmasına çatmaq üçün yalnız vergitutma sisteminin qurulmasının təşkilati-iqtisadi prinsiplərini təkmilləşdirmək deyil, həm də vergi sisteminin idarəetmə mexanizminin və ayrı-ayrılıqda götürülmüş hər bir verginin hesablanması texnikasının təkmilləşdirilməsi zəruridir. İqtisadiyyatda bazar islahatlarının həyata keçirilməsi səmərəli vergitutma sistemi yaratmadan mümkün deyildir. Bu sistem iqtisadiyyatın tənzimlənməsində, büdcə gəlirlərinin formalaşdırılmasında, sosial yönümlü iqtisadiyyatlı bütün ölkələrdə inflyasiyanın qarşısının alınması və qiymət artımının məhdudlaşdırılmasında dövlət maraqlarının əsas daşıyıcısıdır. Təkrar istehsal prosesinin iştirakçılarının maraqlarını ifadə etməklə vergi sistemi onların tarazlığını və ictimai tərəqqini təmin edir. Vergi münasibətləri yenidən bölüşdürücü xarakterli münasibətlər olduğundan ictimai tərəqqi onların inkişaf səviyyəsindən asılıdır. Vergi münasibətlərinin təkmilləşdirilməsi bütün hökumətlərin fəaliyyətinin ən çətin sahəsidir. Beləliklə, vergitutmanın təkmilləşdirilməsi möhkəm iqtisadi bazisin yaradılması və stabil ictimai inkişafa nail olunması ilə sıx surətdə bağlıdır. Bu baxımdan Finlandiyada həyata keçirilən vergi islahatlarının əsas istiqamətlərinə və bu ölkədə vergi sisteminin spesifik xüsusiyyətlərinə nəzər salaq. Finlandiya inzibati cəhətdən 12 lyaniyaya bölünür. Finlandiyanın ümumi iqtisadi göstəriciləri aşağıdakı kimidir: Sahəsi: 338 424 km2-dir. Əhalisi: 5.359.538 nəfərdir. ÜDM(AQP): 179,598 milyard ABŞ dol. Adambaşına düşən ÜDM(AQP): 33 556 ABŞ dol. İxrac: 84,72 milyard ABŞdol. İdxal: 71,69 milyard ABŞdol. 2009-cu ildə Azərbaycan Respublikasının Finlandiya Respublikası ilə ümumi ticarət dövriyyəsinin həcmi 75,58 mln. ABŞ dolları, o cümlədən idxalın həcmi 75,29 mln. ABŞ dolları, ixracın həcmi isə 0,29 mln. ABŞ dolları təşkil etmişdir. 2009-cu ildə Finlandiya Respublikasının Azərbaycan Respublikasının xarici ticarət dövriyyəsindəki payı 0,36% təşkil etmişdir. Azərbaycan Respublikası və Finlandiya Respublikası arasında gəlirlərə və əmlaka görə vergilərə münasibətdə ikiqat vergitutmanın aradan qaldırılması və vergidən yayınmanın qarşısının alınması haqqında 29 sentyabr 2005-ci il tarixdə imzalanmış Saziş 29 noyabr 2006-cı il tarixdən qüvvədədir. Vergi ödənişinə nəzarət sahəsində sınaqdan çıxmış mexanizmlərin tətbiqi (mövcudluğu) və stabillik Finlandiyanın vergi sisteminin fərqli, yəni spesifik xüsusiyyətlərini təşkil edir. Finlandiyada Avropa Birliyinə, İqtisadi İnkişaf və Əməkdaşlıq təşkilatına üzv olan ölkələrin rezidentlərinə biznes fəaliyyəti zamanı mühüm güzəştlər nəzərdə tutulmuşdur. Onlar heç bir məhdudiyyət qoyulmadan ölkə ərazisində müəssisələr yarada və kommersiya fəaliyyəti ilə məşğül ola bilərlər. Bütün digər hallarda iri fin kompaniyalarına dövlət nəzarəti həyata keçirilir. Xarici sərmayəçilər müəyyən müəssisənin nəzarət paketlərindən üçdə birini əldə etdikdə Sənaye və Ticarət Nazirliyinin xüsusi icazəsini almalıdırlar. Xarici ölkə vətəndaşlarının Finlandiya ərazisində ev alması üçün Dövlət İnzibati Palatasının icazəsi lazım olsa da, əslində xarici sahibkarın ölkədə yaşamasına məhdudiyyət qoyulmur. Bu isə xarici sərmayənin daxil olmasına imkan yaradır. Xarici sərmayənin qeydiyyatı Finlandiya Mərkəzi Bankında aparılır. Bu əməliyyat sərmayənin tənzimlənməsi məqsədilə həyata keçirilir. Xarici iqtisadi subyektin vergiyə cəlb olunması prosesi də Mərkəzi Bankda qeydiyyatdan başlayır. Maliyyə və sığorta kapital qoyluşu xüsusi qanunvericilik aktları ilə tənzimlənir. Kapitalın və iqtisadi fəaliyyət nəticəsində əldə olunan gəlirin ölkədən çıxarılması isə məhdudlaşdırılmır. Sahibkarlıq fəaliyyətinin təşkilati-hüquqi növlərindən ən geniş yayılanları səhmdar cəmiyyətləri və məhdud səlahiyyətli kompaniyalardır. Finlandiyada ən mühüm əhəmiyyət daşıyan vergilərdən biri şirkət vergisidir. Bu verginin dərəcəsi 29%-dir və ödənilmədə gəlirlərin paylanan, yaxud paylanmayan olması arasında fərq qoyulmur. Finlandiyanın inkişaf etməkdə olan rayonlarında istehsal sahəsinə kapital qoyuluşu və turizm xüsusi vergi azadolmaları ilə həvəsləndirilir.Bu məqsədlə bələdiyyə idarələri fəaliyyət üçün binalar və güzəştli kreditlər ayırır, dövlət səviyyəsində isə təsərrüfat subyektlərinə kömək məqsədilə xüsusi maliyyə fondları yaradılır. Finlandiyada vergi bəyannamələri ilin ikinci yarısında (6 ay ərzində) verilməlidir.Vergi isə avans ödəmələrlə bütün il boyu ödənilir. Ölkə ərazisində 6 aydan artıq yaşayan fiziki şəxs rezident hesab edilir. Finlandiyanı tərk etmiş mühacirlər onları bu ölkə ilə bağlayan heç bir əlaqənin olmadığını rəsmi şəkildə bildirmədikdə ən azı üç il ölkənin rezidenti statusuna malik olurlar. Rezident ölkə vətəndaşları və xarici vətəndaşlar ölkə daxilində və xaricində aldıqları bütün gəlirlərdən həm dövlət vergilərini, həm də yerli vergiləri ödəyirlər. Qeyri-rezidentlər isə yalnız fin mənbəələrindən əldə etdikləri gəlirə görə vergi verirlər. Dövlət gəlir vergisinin dərəcələri qazanılan gəlirdən asılı olaraq 7%-dən 35%-ə qədər dəyişir. Vergi 43000 Finlandiya markasıına qədər gəlirdən tutulmur. Hər bir işçidən gəlir vergisi iş yerində əmək haqqından tutulur. Hesabat düzgün aparılmadıqda sonrakı aylarda verginin ödənilməmiş hissəsi əmək haqqından tutulur, artıq ödənildikdə isə əmək haqqına əlavə edilir. Qeyri-rezidentlər fin mənbəələrindən gəlirlərinə görə aşağıdakı faiz dərəcəsi ilə vergi ödəyirlər:

- dividentlər üçün                                                            – 28%;
- müəllif qonorarı, faizlər, əmək haqqı və pensiya üçün – 35%.
Vergitutma bazasından kapital qoyluşu gəlirlərinə faiz ödənişləri (istehlak kreditinə faizlər istisna olmaqla), əmlakın icarəyə verilməsindən alınan gəlir, faizlər, dividentlər və s. çıxılır. Kapital qoyuluşundan gələn gəlir az olduqda vergi tutulan gəlir 28%-ə qədər azaldıla bilər.Lakin bu azalma tək adam üçün 8000, uşağı olmayan üçün 16000, iki və daha çox uşağı olan ailə üçün 20000 Finlandiya markasından artıq ola bilməz.

Ümumi gəlir 8800 Finlandiya markasından az olduqda bələdiyyə vergisi verilmir. Ümumi gəlirin vergi tutulan hissəsi yaşı 65-dən çox olan şəxslər və ruhi-əsəb sistemli xəstələr üçün də azaldılır. Səhmlərin satışından və daşınmaz əmlaka aid əməliyyatlardan alınan gəlirdən də kapital qoyuluşundan alınan gəlir kimi vergi tutulur. Kapital qoyuluşundan gəlir hansı ildə alınmışdırsa vergi də həmin il üçün hesablanmalıdır. Finlandiya ərazisində işləyən xarici mütəxəssislərin və ekspertlərin əmək haqqının və gəlirlərinin ilk iki ildə vergi dərəcəsi 35% olur. Buna baxmayaraq vergi səviyyəsi kifayət qədər yüksək olub, qanunvericilik sistemində əhəmiyyətli vergi güzəştləri nəzərdə tutulmuş, bu da vergitutmanın aşağı səviyyəyədək azaldılmasına imkan verir. Məbləğ üzrə vergilərin alınmasında məhdudiyyətlər müəyyən edilmişdir. Büdcəyə ödənilməli olan bütün vergilərin (bələdiyyələr və əmlak üzrə) məbləği dövlət gəlir vergisinin 70%-dən artıq olmamalıdır. Əgər bütün vergilərin məbləği bu göstəriciyə yaxınlaşırsa onda dövlət vergilərinin dərəcələri aşağı ola bilər. Finlandiyada Ümumi Milli Məhsulda vergilərin payı(xüsusi çəkisi) orta hesabla 46,7% təşkil edir. Vergi sisteminə aşağıdakı bir neçə onlarla birbaşa və dolayı vergilər daxildir: Finlandiyanın ərazisisdə alınan vergi növlərinə aşağıdakılar daxildir (Finlandiyanın vergi sistemi): 1. Birbaşa vergilər. 2. Dövlət gəlir vergiləri. - korporativ gəlir vergisi; - kommunal vergi; - dövlət əmlak vergisi; - kilsə vergisi; - faizlərdən mənbədə tutulan vergi; - qeyri-rezidentlərin gəlirlərindən mənbədə tutulan vergi; - varislik vergiləri; - gerb yığımları. 3. Dolayı vergilər. - əlavə dəyər vergisi; - aksizlər. 4. Gömrük rüsumları.

Birbaşa vergilər

Mənfəət vergisinin ödəyiciləri bütün rezident-müəssisələr, həmçinin rezident filiallar (bölmələr), qeyri-rezident kompaniyalar ola bilərlər. Finlandiyada fəaliyyət göstərən səhmdar cəmiyyətləri hər bir hesabat dövrünə(təqvim ilinə) görə növbəti auditor razılaşması üzrə mühasibat hesabatı tərtib etməyə borclüdür. Səhmdarlar ildə bir dəfə ümumi yığıncaqda mühasibat uçotunun təsdiqinə və təhtəl hesab səxslərin məsuliyyətdən azad edilməsinin mümkünlüyünə dair qərar qəbul edir. Müəssisələrin gəlirindən vergitutma göstərilən gəlirə görə müəyyən edilir. Mənfəət vergisinin mütləq dərəcəsi 29% olmuşdur. 2005-ci ildən başlayaraq mütləq dərəcə azalaraq (aşağı endirilərək) 26% təşkil etmişdir. Səhmdar Cəmiyyətlər mənfəət vergisindən əlavə başqa vergiləri ödəmir. Təşkilat iki mənbəədən yəni, sahibkarlıq fəaliyyəti ilə əlaqədar mənbəələrdən və digər mənbəələrdən gəlir əldə edə bilər. Rezident kompaniyalar bütün dünya ölkələrində təsərrüfat fəaliyyəti nəticəsində əldə etdikləri gəlirlərindən yol verilən xərcləri çıxıldlqdan sonra yaranan gəlirə görə mənfəət vergisini ödəyirlər. Mövcud qaydalar sahibkarlıq fəaliyyətindən alınan gəlirə görə vergitutma haqqında qanuna görə tənzimlənir. Mühasibat uçotu haqqında standartlara və vergi qanunvericiliyinə uyğun olaraq vergitutulan gəlirin həcminin müəyyən edilməsində(hesablanmasında) fərqlər mövcuddur. Bunlar aşağıdakı hallarda mühüm yer tutur: - mənfəət vergisinə cəlb edilməyən mənfəət (gəlir): vergitutma məsələləri ilə bağlı Finlandiya ilə müqaviləsi olan ölkələrin rezidentləri tərəfindən (xarici kompaniyalar) hesaglanan dividentlər (səhm sahibləri eyni zamanda həmin ölkənin rezident müəssisəsi olmalıdır və divident ödəyən kompaniyaların 10%-dən az olmayan səsə malik səhmlərinə sahib olmalıdır və ya onun nizamnamə kapitalının 25%-dən az olmamalıdır); yildaşlıq müəssisələrinin mənfəətinin bölüşdürülən məbləği. - vergitutma məqsədləri üçün gəlirin məbləğindən çıxılmayan xərclər: gəlirə hesablanmış verginin məbləği, korporativ tədbirlərin keçirilməsi üçün 50% xərclər, vergi tutulmayan gəlirlərin geri götürülməsi prosesinin yaranması xərcləri, cərimələrin məbləği, avtomobilin dayanacaq xərcləri və s. - öhdəliyin yaranması anının müəyyən edilməsində fərqlər: gələcək xərclərin müəyyən kateqoriyası uçot məqsədləri üçün gəlirin məbləğindən çıxılır və balansda məcburi ehtiyyat kimi nəzərə alınır. Lakin, baxılan məbləğin ödənilməsi üzrə öhdəlik yaranmadığı anadək vergitutma məqsədləri üçün çıxılan xərc kimi baxılmır(çıxılan xərc hesab olunmur), borc üzrə itkilər onların son məbləği müəyyən edilən anadək cıxılan hesab edilmir(xərclərdən çıxlmır). Kapital aktivlərinin amortizasiyası barədə vergi qanunvericiliyində müfəssəl geniş müddəalar var. Lakin, mühasibat üçotu məqsədləri üçün amortizasiya nəzərdə tutulan istismar müddətinə görə həyata keçirilir. Amortizasiya ayırmalarının cəmi faktiki dəyərə görə aşağıdakı dərəcələrlə müəyyən edilir: - istehsal avadanlığına görə - 30%; - ofis binalarına görə - 4%; - digər bina və qurğulara görə - 7%; - qazma dəzgahlarına görə - 20%. Vergiödəyicisi olan rezidentlərə ödənilən dividentlərdən 29% dərəcəsi ilə vergi tutulur.

Dövlət gəlir vergiləri

Lisenziya ödənişləri. Müqavilədə vergitutma məsələləri ilə bağlı digər hallar müəyyən edilməmişdirsə lisenziya ödənişlərindən 29% dərəcəsi ilə vergi tutulur. Qiymətli kağızların verilməsi (ötürülməsi) ilə bağlı əməliyyatlardan 1,6% dərəcəsi ilə vergi tutulur.Qiymətli kağızların fond birjalarına verilməsi, həmçinin opsion və forvard kontraktları ilə müəyyən edilmiş qaydada vrilməsi üzrə əməliyyatlardan bu vergilər tutulmur. Daşınmaz əmlakın verilməsi üzrə əməliyyatlardan 4% dərəcəsi ilə vergi tutulur.Təqdim edilmiş daşınmaz əmlaka görə yaranmış hüquq və müvafiq razılaşmanın qeydiyyatı üzrə rəsmiləşdirmə günundən gec olmayaraq vergi ödənilməlidir. Qeydiyyat sazişin (razılaşmanın) bağlandığı gündən 6 ay müddətində həyata keçirilməlidir.Əgər qeydiyyat həyata keçirilməmişdirsə (və ya zəruri deyilsə) onda daşınmaz əmlakın təqdim edilməsi üzrə sazişin bağlandığı gündən 6 ay müddətində vergi ödənilməlidir. Dövlət gəlir vergisi proqresiv dərəcələrlə ödənilir, gəlirlərin həcmindən asılı olaraq 7%-dən 39%-dək diferensasiya edir. Ölkədə 43000 avroyadək gəlirlər bu vergidən azad edilir. Gəlir vergisi işəgötürən tərəfindən işçiyə verdiyi əmək haqqı əsasında hesablanır və ödənilir. Tam ödənilməmiş vergilər əlavə olaraq hesablanır, artıq ödənilmiş vergilər isə əvəzləşdirilir. Qeyri-rezidentlər fin mənbəyindən əldə etdiyi gəlirlərə, dividentlərə görə 25% dərəcəsi ilə, müəllif qonararı, faizlər, əmək haqqı və təqaüdlərə görə isə 35% dərəcəsi ilə vergiyə cəlb edilir. Əmlak bağışlandıqda və varisə keçdikdə bu əmlaka görə vergi dərəcələri qohumıuq dərəcəsindən və vərəsəlik hüququndan asılı olaraq yəni, yaxın qohumlar üçün 10-16%, qohumluğu olmayanlar üçün 30-48 faiz arasında dəyişir. Rezident hesab edilən fiziki şəxslər ölkə hüdudlarından kənarda faktiki bazar qiyməti ilə dəyəri 1,1 miliyon avrodan çox olan əmlakı da daxil olmaqla bütün əmlakına görə 0,9% dərəcəsi ilə əmlak vergisi ödəyir. Qeyri-rezidentlər isə beynəlxalq vergi razılaşmalarında başqa hallar nəzərdə tutulmamışdırsa yalnız Finlandiya ərazisində yerləşmiş əmlaka görə öhdəliklərə malikdirlər. Qeyd etməliyik ki, 2008-ci ildən okeanın o tayında - Amerika Birləşmiş Ştatlarında başlanan qlobal maliyyə böhranı əksər Avropa ölkələrinə öz mənfi təsirini hələ də göstərməkdədir. Böhrandan ən çox əziyyət çəkən ölkələrdən biri də Finlandiyadır. Bu ölkədə iqtisadi böhranın nə vaxt başa çatacağı bəlli deyil, üstəlik, analitiklər yaxın dövr üçün yaxşı heç nə vəd etmirlər. Finlandiya rəsmiləri böhranın hətta ikinci mərhələsinin başlayacağından ehtiyatlanırlar. Qeyd edək ki, Finlandiya iqtisadiyyatının 2010-cu ilin beş ayı ərzindəki durumu barədə yerli mətbuatda dərc olunan statistik məlumatlar məhz bədbin iqtisadi proqnozlara yol açıb. Məlum olub ki, bu il ölkədə ümumi daxili məhsul 0,4% azalıb. Bu rəqəm ötən ilin müvafiq göstəricisindən iki dəfə çoxdur. Həmin dövrdə Finlandiyada məhsul istehsalı 0,2% azalmışdır. Ekspertlərin fikrincə, dünyada kağız və Nokia mobil telefonlarının istehsalı və ixracı üzrə ixtisaslaşmış Finlandiya hazırkı qlobal böhran səbəbindən bu məhsullara beynəlxalq tələbin kəskin azalması problemi ilə üzləşib. Bu səbəbdən də Finlandiyada ixrac azalmış və müvafiq olaraq, ölkə büdcəsinə daxilolmalar məhdudlaşmışdır. Lakin Finlandiya iqtisadiyyatının iqtisadi geriləmədən çıxacağına ümid edənlər də az deyil. Onlar hesab edirlər ki, Finlandiya hökuməti Almaniya və Böyük Britaniyada olduğu kimi, büdcə xərclərinin azaldılması istiqamətində sərt təbdirlər həyata keçirməlidir. Finlandiya və başqa Avropa ölkələri iqtisadi çətinliklərdən qurtula bilmədikləri bir vaxtda Çin öz davamlı inkişafı ilə hər kəsi heyrətə gətirir. Belə ki, təkcə 2010-cu ilin may ayında bu ölkədə ixracın həcmi bir ay əvvəlkinə nisbətən 10,9% artmışdır. Analitiklər Çin hökumətinin ölkə əhalisinin alıcılıq qabiliyyətinin artırılması məqsədilə həyata keçirdiyi iqtisadi təşviq planının müsbət nəticələr verdiyini bildirirlər. Hər halda, hazırda Çin iqtisadiyatının düzgün idarəolunması heç kəsdə şübhə doğurmur. Elə buna görə də Çin iqtisadi modelinin üstünlükləri etiraf edilməlidir.

Bələdiyyə vergilərinin dərəcələri yerli qanunvericilik aktlarından asılı olaraq 15% və 20% həcmində müəyyən edilmişdir. Fin Kilsəsinin nümayəndələri 1-2% dərəcəsi ilə vergi ödəyirlər. Əlavə olaraq vətəndaşlardan aşağıdakı vergilər alınır: 1,9% dərəcəsi ilə sosial fonda ödənişlər, 80000 avrodan artıq  gəlirlərə 3,35% dərəcəsi ilə, pensiya fonduna 4,3% dərəcəsi ilə, məşğulluq fonduna 1,5% dərəcəsi ilə. Sosial  və məşğulluq fonduna ödənişlərin məbləği vergitutma bazasından çıxılır. 

Yerli qanunvericilik aktlarından asılı olaraq bələdiyyə vergilərinin dərəcəsi 15% və 20% nəzərdə tutulmuşdur. Fin kilsəsinin nümayəndələri 1-2% vergi ödəyirlər. Eyni zamanda vətəndaşlardan aşağıda göstərilən vergilər də tutulur: - sosial fondlara ödəmələr - 1,9%; - pensiya fonduna - 4,3 %; - məşğulluq fonduna - 1,5 %; - artıq gəlirə görə (80000 Fin.markasından çox) - 3,35%. Nəqliyyat vergisi minik avtomobillərindən, komersiya məqsədli müxtəlif daşıyıcı avtomobillərdən və çəkisi 1875 kiloqramadək olan sair avtomobollərdən tutulur. Nəqliyyat vergisi "Nəqliyyat vergisi haqqında" qanunun tələblərinə uyğun olaraq hesablanır, nəqliyyat vasitələrinin qeydiyyatınadək və onun istismarının əvvəlində ödənilməlidir. Avtonəqliyyat vasitələrindən müvəqqəti istifadəyə aid olan xüsusi qaydalar qüvvədədir.

Dolayı vergilər

Əlavə dəyər vergisi. Əlavə dəyər vergisi (ƏDV) 01 iyun 1994-cü il tarixdən dövriyyədən verginin əvəzinə tətbiq edilir. Finlandiyada əlavə dəyər vergisinin tutulması digər Avropa ölkələrində olduğu kimidir. ƏDV tutulan fəaliyyətlə məşğul olan istənilən sahibkarlar bu verginin ödəyiciləridirlər. ƏDV aşağıdakı qaydada ödənilir: Bu verginin standart dərəcəsi 22%-dir, lakin bəzi mallar və xidmətlər üçün bu dərəcə bir qədər aşağıdır. Qida məhsullarına, heyvan yeminə(restoranlar tərəfindən göstərilən xidmətlər istisna olmaqla), su təchizatı xidmətinə (həmçinin diri heyvanlara göstərilən), alkoqollu içkilərə və tütün məmulatlarına 17% dərəcəsi ilə, tibbi avadanlıqlara, kitablara, idman inventarlarına, sərnişin daşıma xidmətinə, teatr və kinoteatrlarda əsərlətin tamaşasına, mehmanxana xidmətlərinə, incəsənət əsərlərinin ilkin satışına və idxalına isə 8% dərəcəsi ilə ƏDV tətbiq edilir. Gömrük rüsumları. Avropa İttifaqına daxil olmayan ölkələrdən idxal edilən mallardan gömrük rüsumları alınır. Rüsumun dərəcələri mal kateqoriyalarından asılı olaraq müxtəlif ola bilər.Avropa İttifaqının üzvü olan Finlandiya xarici ticarətin tənzimlənməsinin avropa sistemini və o cümlədən Avropa İttifaqının qanunvericiliyini qəbul etmişdir. Finlandiyada Avropa İttifaqının Ümumi gömrük məcəlləsi və Ümumi gömrük tarifi qəbul edilmişdir. Milli gömrük qanunvericiliyi köməkçi rol oynamaqla Ümumavropa qanunvericiliyinə əlavədir. Aksizlər aşağıdakı mallardan tutulur: alkoqollu içkilər, tütün məmulatı, alkoqolsuz içkilər, yeyinti yağları, şəkər (qənd), yem (yağ emalı sənayesinin tullantısı kimi), kübrə, zülali yemlər, duru yağlar, sürtkü yağları, elektirik enerjisi və elektrik daşıyıcıları. Aksiz tutulan malların aksiz dərəcəsi "Aksizlər haqqında" Qanunda nəzərdə tutulmuşdur. Qeyd edilməlidir ki, aksiz dərəcəsi yüksək olması ilə fərqlənir. Hal-hazırda Finlandiyada alkoqollu içkilərin qiyməti Avropa ölkələri ilə müqayisədə ən yüksəkdir.