Friqiya

Friqiya—(yunanca Φρυγία, latınca Phrygia, türkcə Frigya) — Kiçik Asiyada tarixi dövlət. Paytaxtı-əvvəlcə Kelen, sonra Qordion.

Tarixi

Friqlər eradan əvvəl XIII – XII əsrlərdə Balkan yarımadasından Kiçik Asiyaya köçüb gəlmiş və Hett dövlətinə son qoymuşlar. Friqlərin bir hissəsi assur mənbələrində Urume, Urartu mənbələrində Arm (əslində Urartu mənbələrində "Armini" kimidir, lakin bu adın "ini" hissəsi urartu dilində yer adlarının sonlarına əlavə olunan şəkilçidir) adlanan əyalətdə məskunlaşmışlar. Arm toponimi Balkan yarımadasından köçüb gələnlərin sözüdürmü, yoxsa onlar Arm adlı ölkəyə gəlib oturmuşlar – bu aydın deyil. Erməni tarixçisi Q. Kapansyana görə "Arim" adını daşıyan Hind-Avropa mənşəli tayfa Balkan yarımadasından Kiçik Asiyaya, Hettlərin ölkəsinə, Hayasa adlı əyalətə gəlmiş, sonra isə eradan əvvəl, VII – VI əsrlərdə Erməni yaylasına, daha sonra Urartu ölkəsinə yayılmışdır . İ. M. Dyakonov yazır ki, "erməni" etnonimi Arm əyalətinin (ölkəsinin) adındandı.

Manna dövləti Friqiya hökmdarlığını darmadağın edərək, İoniya şəhərlərini viran qoyub Aşşur sərhədlərıni təhdid etdilər.

Qaleriya

• 

  Eskişehirdəki bir Friqiya qaya məzarı, Midas Anıtı (Yazılıkaya)

• 

  Qordionun xarabalıqları

• 

  Qordion'da bir Frig tümülüsü

• 

  Sürahi, testi ve kavanozlar (Anadolu Medeniyetleri Müzesi)

Mənbə

• Ramsay, "The Geography of Asia Minor" (1896);
• Reber (1897) Friqiyanın daş abidələri haqqında;
• Maspero, "Histoire ancienne des peuples de l’Orient";
• Mommsen, "Roma tarixi" (c. V).
• T.C. Eskişehir Valiliği sitesinde Frig Krallığı hakkında bilgi
• T.C. Afyonkarahisar Valiliği Frig Vadisi tanıtım projesi
• Ivan Lissner(2006), Uygarlık Tarihi