Gılqamış dastanı

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Gılgamış dastanında tufan lövhəsi Akad dilində

Gılgamış dastanı — tarixin ən köhnə yazılı dastanının adı olub, 12 gil lövhəsi Akad mixi yazısı ilə yazılmışdır. Uruk kralı Gilqameşin ölümsüzlüyü axtarışının əhvalatının izah edildiyi dastan eyni zamanda Nuh tufanının ən köhnə versiyasını də saxlamaqdadır. Gilqameş, ən yaxın dostu Enkidunun ölümünün ardından girişdiyi ölümsüzlüyə çatma səyinin nafilə olduğunu və tanrı Enlilinin öyüdləriylə, insanın ancaq böyük bir ad buraxmaqla ölümsüzlüyə çata biləcəyini qəbul etmişdir.

Dastan, tarixdə bilinən ən qədim mədəniyyətlərdən olan şumerlərin yaşayışları haqqında məlumat verir və özü də ilk yazılı dastan olma xüsusiyyətini daşıyır.

Dastanının ən əhəmiyyətli xüsusiyyətlərindən biri də, izah etdiyi "Tufan" əhvalatının, kiçik dəyişikliklərlə üç böyük dinin müqəddəs kitablarında eynilə iştirak etməsidir. " Məsələn Gılgamış, ölümsüzlük otunu tapan Ziusudra'yı (Utnapiştim) tapmaq üçün yola çıxar və Tilmun adasına çatar. Ziusudra burada Tövrat və Quranda Nuhun yaşı mövzusunda təkrarlanan bir ifadəylə özünün 950 yaşında olduğunu söyləyər və təxminən yarım əsr əvvəl yaşadığı tufan hekayəsini Gılgamışa izah edər.

Mənbə[redaktə]

İstinadlar[redaktə]