Horner sindromu
 |
||
|---|---|---|
 |
||
| Sol tərəfli Horner sindromu | ||
| XBT-10 | G90.2 | |
| XBT-9 | 337.9 | |
| OMIM | ||
| DiseasesDB | ||
| MedlinePlus | ||
| eMedicine | ||
| MeSH | ||
Horner sindromu, Bernard-Horner sindromu ya Horner üçlüyü simpatik sinir sisteminin zədələnməsindən, üç əsas simptomla (ptoz, mioz, paesvdoenoftalm) özünü biruzə verən klinik sindrom.[1] Sindrom 1889 ildə sindromu təsvir etmiş İsveçrə alimi Yohann Fridrix Hornerin şərəfinə Horner adlandırılmışdır.
Mündəricat |
[redaktə] Əlamətlər
Simptomlar əsasən üzdə, zədələnmiş tərəfdə meydana çıxır:
- ptoz yuxarı göz qapağının simpatik innervasiyanın çatışmamazlığından lat. musculus tarsalis superior – Müller[2] ya torzal əzələnin iflici nəticəsində sallanması
- Mioz göz bəbəyinin daralması
- Enoftalm göz almasının çuxura düşməsi
- Dishidroz – üzün zədələnmiş hissəsinin dərisinin tər ifraz etmə funksiyasının pozulması
[redaktə] Əmələgəlmə səbəbləri
Horner sindromu anadangəlmə və yatrogen yolla yaranmış patoloji prosesin nəticəsində meydana çıxa bilir. Əksər səbəblər xoşxassəli olsa da bəzən bu sindrom boyun vəy a döş qəfəsində mövcud ciddi patoloji prosseslərdən (Pankost-ağciyər zirvəsinin şişi, qalxanabənzər vəzi və boyun venalarının genişlənməsi-dilatasiyası) xəbər verir. Yatrogen səbəblərə regional anesteziya, xüsusən də bazu-boyun kələfinin blokadası icra edilərkən punksiya zamanı müvafiq sinir liflərinin zədələnməsi və inyeksiya edilən dərman dozasının düzgün seçilməməsi və s hallar aiddirlər.
[redaktə] Patogenezi
Horner sindromu simpatik innermasiyanın çatışmamazlığından irəli gəlir.
- Birinci neyronun zədələnməsi (aparıcı yolun hipotalamus və boyun siliospinal mərkəz sahəsi) – hipotalamospinal yol da daxil mərkəzi zədələnmə
- İkinci neyronun ya preqanqlionar liflərin zədələnməsi (aparici yolun siliospinal mərkəzdən boyunun yuxarı düyününə qədər olan sahə): simpatik yolun ağciyər sirvəsinin şiş toxuması tərəfindən sıxılması
- Üçüncü neyronun – postqanqlionar liflərin zədələnməsi (boyunun yuxarı düyünü ilə əzələ arasındakı sahə), midriaz – göz bəbəyinin genəlməsi məhz bu sahənin – postqanqlionar liflərin daxili yuxu arteriyası səviyyəsində zədələnməsində (məsələn, kavernoz cibin şişi) meydana çıxmış olur.
[redaktə] İstinadlar
- ↑ Бернар Клод, 1813-1878, французский физиолог; Johann Friedrich Horner, 1831—1886, швейцарский офтальмолог
- ↑ Adams, Raymond Delacy; Victor, Maurice; Ropper, Allan H. (2001). Adam and Victor's principles of neurology. New York: McGraw-Hill. ISBN 0-07-067497-3.
