I Səlim

Vikipediya, açıq ensiklopediya - ویکیپدیا ، آچیق انسایکلوپدیا

Jump to: naviqasiya, axtar
Yavuz Sultan Səlim

Yavuz Sultan Səlim (1512 – 1520)

II Bəyazidin oğludur. 1470-ci ildə Amasiyada doğulub. Atası II Bəyazid sultan olduqdan sonra, dövlət idarəçiliyini öyrənməsi üçün Trabzona qubernator təyin olundu. Bəyazidin son zamanlarında oğulları arasında səltənət çəkişməsi başladı. Yeniçərilər, qəhrəmanlığına və cəsarətinə heyran olduqları Yavuz Səlimin tərəfini tutdular. 1512-ci ildə Bəyazid, taxtı Səlimə verməyə məcbur oldu. Sultan Səlim hələ Trabzon qubernatoru ikən, Şah İsmayılın(1502-1524) Osmanlı Dövləti üçün çox böyük bir təhlükə ifadə etdiyini düşünürdü. 24 aprel 1512-ci ildə atasının yerinə keçincə də ilk səfərini Səfəviler üzərinə etdi. 23 avqust 1514-ci ildə Çaldıran düzənliyində Səfəvi ordusuyla qarşılaşdı. Odlu silahların üstünlüyü sayəsində Osmanlılar zəfər qazandı. Cənubi Anadolu Osmanlıların əlinə keçdi. Sultan Səlim ikinci səfərini Məmlukler üzərinə etdi. Məmlüklar öncə Mərcidabikdə (1516), sonra da Ridaniyədə (1517) məğlub oldular. 1516-cı ildə Hələb, Dəməşq və Fələstini,1518-ci ildə Misiri tutdu.1518-ci ildə İspaniya donanmasını ağır məğlubiyyətə uğradaraq Əlcəzairi tutdu. Bütün ərəb ölkələri Osmanlı hakimiyyətinə daxil oldu. Osmanlı İmperatorluğunun ərazisi Sultan Səlim hakimiyyəti dövründə 2,5 dəfə artdı

İki böyük səfərin zəfərlə nəticələnməsindən sonra xüsusilə donanma fəaliyyətinə sürət verən Yavuz, dövrün böyük alimi Kamal-Paşazadəyə niyyətinin yəni Avropa fəthi olduğunu bildirmişdi. Ancaq bu səfərinə tutulduğu amansız xəstəlik mane oldu və 1520-ci ildə vəfat etdi.

 
Osmanlı sultanları
Alətlər sandığı