Kazım Qarabəkir

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
KAZIM QARABƏKİR PAŞA
Musa Kazım Qarabəkir
KazimKarabekirPasha.jpg
türkcə: Musa Kâzım Karabekir
Doğum tarixi: 23 iyul 1882(1882-07-23)
Doğum yeri: İstanbul
Vəfatı: 26 yanvar 1948 (65 yaşında)
Vəfat yeri: Ankara

Musa Kazım Qarabəkir (türkcə: Musa Kâzım Karabekir) (d.23 iyul, 1882-ö.26 yanvar, 1948) - Türkiyənin görkəmli hərbi və siyasi xadimi, general.

Həyatı[redaktə]

Kazım Karabəkir Paşa 1882- ci il iyul ayının 22- də İstanbulda anadan olub. Türkiyənnin görkəmli hərbi və dövlət xadimi Kazım Karabəkir Paşa Atatürkün yaxın silahdaşlarından biri olmuşdur. Ali hərbi təhsil aldıqdan sonra (1912- 1913) Birinci dünya müharibəsində iştirak etmişdir (1914-1918). Hərbi sahədəki xidmətlərinə görə 1918- ci ildə diviziya generalı, sonra ordu generalı rütbəsinədək yüksəlmiş, “paşa”fəxri tituluna layiq görülmüşdür.

Fəaliyyəti[redaktə]

Kazım Karabəkir Paşa Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin olunmasında, onun ayrılmaz tərkib hissəsi olan Naxçıvan bölgəsinin erməni silahlı qüvvələrinin təcavüzündən müdafiəsində mühüm xidmətlər göstərmişdir. Həmin ərazilərin müdafiəsi Osmanlı ordusunun onun komandanlıq etdiyi I Qafqaz korpusuna həvalə olunmuşdu. Kazım Karabəkir Paşa Türkiyənin istiqlal savaşında (1918-1923) fəal iştirak etmiş, Şərq cəbhəsinin komandanı kimi bir sıra əzəli türk torpaqlarının geri qaytarılmasında, ermənilərin sülh bağlamağa məcbur etməsində əvəzsiz xidmətlərinə görə “İstiqlal ordeni”nə layiq görülmüşdür. Azərbaycanda baş verən hadisələrlə daim yaxından maraqlanmış, Qars konfransında (1921) iştirak etmişdir. Naxçıvanın mədəni həyatında yaxından iştirak edən Kazım Karabəkir Paşa şəhərdə teatrın fəaliyyətini bərpa etmiş, Naxçıvan teatrında türk yazıçılarının dram əsərlərini tamaşaya qoymuş, tədris müəssisələri açmış, məktəblər üçün Türkiyədən çoxlu sayda dərsliklər gətirtmişdir. Hərbi vətənpərvərlik tərbiyəsinə böyük əhəmiyyət verən və nizami ordu quruculuğunun vacibliyini nəzərə alan Kazım Karabəkir Paşa bu işi öyrənmək üçün bir qrup gənci Türkiyə məktəblərinə oxumağa göndərmişdir. I Dünya müharibəsinin sonunda Osmanlı Şərqi ordusunun baş komandanı vəzifəsini tutmuşdur. 1946-ci ildən 1948-ci ildəki vəfatına qədər Türkiyə Böyük Millət Məclisinin sədri olmuşdur.

Ailəsi[redaktə]

Kazım 1882-ci ildə Məhməd Əmin Paşa və Hacı Həvva xanımın ailəsində dünyaya gəlmişdir. Onun ata tərəfdən kökləri oğuz türklərinin Əfşar tayfasına gedib çıxır.

İstinadlar[redaktə]

http://sabuncu-mks.az/446-kazdm-karabykir-paea-1882-1948-hyrbi-xadim.html