Kotyan xan

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar

Kotyan xan Sutay xan oğlu (?- 1241(1241-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)) -Qıpçaq xanı


Həyatı[redaktə]

Kotyan adı tədim türkcə Gödən sözündən götürülüb. İt qıpçaqlarda müqəddəs heyvan sayıldığından bir çox adlar onunla bağlı olurdu. Qıpçaqlarda İtoğlu, itgödən, Kıl-Barak adları olurdu. İtgödən adı sonralar Gödənə (Kotyan) çevrildi. Kotyan xan Durut doyundan idi.[1]

1223-cü ildə Kalka ətrafı döyüşdə Kotyan xanın qoşunu məğlub oldu.

1239-cu ildə Batı xana məğlub olan Kotyan xan 40 minlik qıpçaqla qaçmağı qərara aldı.

1240-cı ildə monqollar tərəfindən hiylə yolu ilə darmadağın edilən Şimali Qafqazdakı qıpçaqlar Kotyan xanın başçılığı altında Macarıstana getməyə məcbur oldular. İndi də Macarıstanda Kunzaq (Qıpçaqıstan) adlanan ərazi iki inzibati dairəyə – DunayTissa çayları arasında yerləşən Kişikkunzaq (Kiçik Qıpçaqıstan) və Tissa çayının sağ sahilində yerləşən Naqikunzaqa (Böyük Qıpçaqıstan) bölünür. Macar ensiklopediyasında onların XVIII əsrin sonuna qədər öz türk dillərini və muxtariyyətlərini saxladıqları qeyd olunur.

Kotyan xan 1241-ci ildə vəfat etdi.

İstinadlar[redaktə]

  1. Ənvər Çingizoğlu, Qıpçaqlar haqqında, "Soy" dərgisi, 2010.

Həmçinin bax[redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə]