Lokum

Vikipediya, açıq ensiklopediya
(Loxum səhifəsindən istiqamətləndirilmişdir)
Keçid et: naviqasiya, axtar
TurkishDelightDisplay.jpg

Loxum, Su, şəkər, nişasta istifadə edilərək edilən bir Türk şirinidir. Loxumun Osmanlı tərəfindən rahat ul-hulküm yəni boğaz rahatlaşdıran sözündən törədiyi rəvayət edilər. 15. əsrdən bəri Kiçik Asiya da bilinməklə birlikdə, xüsusilə 17. əsrdə Osmanlı İmperiyası sərhədləri içində yayılan loxum, Avropada bir İngilis səyyah vasitəsiylə 'Turkish Delight' adıyla 18. əsrdə tanınmağa başlamışdır. Loxumun ilk istehsalçılarından sayılan Hacı Bəkir Əfəndi 1777-ci ildə Kastamonu dan İstanbula gələrək Bağçaqapı 'da açdığı kiçik bir dükanda loxum vs. qida maddələrini çıxarmağa başlamışdır. İki əsrdən bu yana loxum istehsalını müvəffəqiyyətlə reallaşdıran Hacı Bəkir dövrün padşahı tərəfindən də Nişanı Əli Osmanı ilə təltif edilmiş və sarayın şəkərçi başısı olaraq xidmət etmişdir. Daha əvvəllər bal ya da bəkməzun birləşməsi ilə edilən loxumun 17. əsrdə 'kəllə şəkəri' olaraq bilinən rəfinə şəkər ilə xüsusilə nişastanın tapılıb ölkəyə gətirilməsiylə istehsalı və ləzzəti də dəyişmişdir. İndiki vaxtda Hacı Bəkir, Hafiz Mustafa, Cemilzade kimi əsri aşan bir müddətdir loxum və şəkərləmə üzərinə xidmət edən hələ də bir neçə yer mövcuddur.