Metabolizm

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Metabolizm

Maddələr mübadiləsi[redaktə]

Maddələr mübadiləsi , istehsal dağıtma (və ya assimilyasiya etmə ) canlıda həyatın davam etdirilməsi əsnasında reallaşan bütün kimyəvi proseslərdir . Hər orqanizm , böyümə , inkişaf , istilik , hərəkət , artıma kimi həyati fəaliyyətləri davam etdirə bilmək üçün xarici ətrafdan bəzi maddələr və enerji almaq məcburiyyətindədir. Bu maddələr və enerji , həyati fəaliyyətlərin davam etdirilə bilməsi üçün lazım olan orqanik molekulların sentezlenmesinde istifadə ediləcək. Xarici ətrafdan alınan orqanik və ya qeyri-üzvi molekullar , ya əvvəl parçalanaraq , məhv uğradılaraq ya da məhv gərək qalmadan lazımlı molekulların sentezlenmesinde istifadə edilər. Daha kompleks quruluşdakı molleküllerden ibarət olan maddələrin orqanizmdə , daha sadə quruluşlu molekullara dağıtması proseslərinə maddələr mübadiləsinin katabolizma prosesləri deyilər. Daha sadə quruluşdakı molleküllerin , daha kompleks quruluşdakı molleküllerin sintezində istifadə edilməsi isə anabolizma tepkimeleridir . Orqanizmdə bir reaksiyanın başlanğıc maddəsindən məhsula çevrilməsi müddətində meydana gələn kimyəvi dəyişikliklərə ara maddələr mübadiləsi , bu dəyişikliklər əsnasında meydana gələn ara məhsullara metabolites adı verilər.

Başlıca maddələr mübadiləsi reaksiyaları[redaktə]

  • hidroliz reaksiyaları
  • Kondensasyon reaksiyaları
  • Oksidoredüksiyon ( redoks ) reaksiyaları
  • Fosforilasyon reaksiyaları
  • Transaminasyon reaksiyaları
  • Transaçilasyon reaksiyaları
  • Transmetilasyon reaksiyaları
  • Transpeptidasyon reaksiyaları
  • Karboksilasyon / dekarboksilasyon reaksiyaları

Mənbə[redaktə]