Nadirin Simindən ayrılması (film, 2011)

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Nadirin Simindən ayrılması
Nadirin Simindən ayrılması (film, 2011).jpg
Orijinal ad: fars. جدایی نادر از سیمین/Jodái-e Náder az Simin
Rejissor: Əsğər Fərhadi
Əsərin müəllifi: Əsğər Fərhadi
Ssenari müəllifi: Əsğər Fərhadi
Prodüser: Əsğər Fərhadi
Rollarda: Leyla Hatəmi
Peyman Moaadi
Şəhab Hüseyni
Sarə Bayat
Sarina Fərhadi
Dil: farsca
Ölkə: Flag of Iran.svg İran
İl: 2011
Büdcəsi: $500,000
Gəliri: $3,100,000 (İran)
$9,181,000 (Xaricdə)[1]

Nadirin Simindən ayrılması, (fars. جدایی نادر از سیمین/Jodái-e Náder az Simin‎),2011Qızıl Qlobus mükafatın qazanan və Əsğər Fərhadi tərəfindən yazılan, yönəldilən və Leyla Hatəmi, Peyman Moaadi, Şəhab Hüseyni, Sarə BayatSarina Fərhadinin oynadığı İran dram filmi. Boşanmış bir orta sinif İranlı cüt və həyat yoldaşın yaşlı atası üçün alt sinif bir sorğu tutmasını izləyən çəkişmələri mövzu edinmektedir.61.Berlin Beynəlxalq Film Festivalında ən yaxşı film sahəsində Qızıl Ayı və ən yaxşı aktyor ilə ən yaxşı aktrisa sahələrində Gümüş Ayı qazandı, beləcə Qızıl Ayı qazanan ilk İran filmi oldu.[2]2012 ildə 69.Qızıl Qlobus mükafatlarında ən yaxşı xarici dil film mükafatın qazandı.[3]Film həmçinin İran film seçimi şurası tərəfindən 2012 Oskar mükafatlarının, ən yaxşı xarici dil film mükafatında iştirak etmək üçün təqdim edilmişdir və Oskar mükafatını əldə etmişdir.[4][5]

Məzmun[redaktə]

4 ildir evli olan Nadir və Simin 11 yaşındakı qızları Terme ilə birlikdə Tahranda yaşayırlar. Şəhərli orta sinif xarakterə sahib ailə ayrılmanın eşiyindədir. Simin qızı Termenin İrandakı mövcud şərtlər altında böyüməsini istəmədiyi üçün əri və qızıyla birlikdə ölkəni tərk etmək istər. Ancaq Nadir eyni fikirdə deyil. Çünki ailəylə yaşayan və Alzheimer xəstəsi olan atası üçün narahatlıqlanmaqdadır. Nadirin İranda qalmağa qərar verməsi, Siminin boşanma iddiası açmasına səbəb olar.

Məhkəmə isə cütün problemlərini boşanmaya səbəb olacaq xüsusiyyətdə görməz və Siminin müraciətini geri qaytarır. Bunun üzərinə Simin, əri və qızından ayrılaraq valideynlərinin yanına gedir. Ardından Nadir yoldaşının tövsiyəsi istiqamətində bankda çalışarkən atasıyla maraqlanması üçün şəhərin kasıb kəndçilərindən gələn gənc və çox dindar bir qadın olan Raziyeni evinə götürür. Ancaq Raziye bu işə ənənələrə zidd olaraq olduqca əsəbi bir quruluşa sahib olan əri Hodjatın təsdiqini almadan müraciət etmişdir. Raziyenin ailəsi bu işə möhtac vəziyyətdədir, ayrıca Raziye işlədiyi yerə qızıyla birlikdə getmişdir.

Raziye qısa zamanda Nadirin atasına qulluq etməsi səbəbindən narahatlı günlər keçirir. Nadirin atasının sidiyini tuta bilmir. Bu səbəbdən Raziye "Dini çağırış mərkəzi"ni axtarır və onu təmizləməsinin günah olub-olmayacağını soruşur. Bunun gunah olmamasını öyrənincə, yaşlı adamın üstünü təmizləyər. Ancaq ardınca ərinin onun bu işdə çalışdığını heç bilmədən onu işə götürməsini istəyir. Hodjat ilə görüşmədən sonra onu işə götürər, ancaq Hodjat işə başlayacağı gün borclarından ötrü həbsə atılır və işə təkrar Raziye götürülür.

Bir gün Terme, evə döndüklərində böyük atasını yataq otağında yerdə, qolları yatağa bağlanmış şüursuzca yatarkən görür. Raziye isə evdə yoxdur. Raziye evə dönüncə Nadir onu atasıyla maraqlanmamaq və Siminin daha əvvəl o pulu hamballara verdiyini bilmədiyi üçün otağından pul oğurlamaqla günahlandırar. Raziye günahsız olduğunu iddia edir və o günkü ödənişini tələb edir. Çox əsəbiləşən Nadir Raziyeni evindən çölə çıxardır. Daha sonra Hodjatın bacısı Simini axtarar və Raziyenin xəstəxanada olduğu xəbəri alır. Raziye və yoldaşı aşağının səbəbinin Nadirin onu itələməsi olduğunu qarşıya qoyaraq iddia açırlar. Əgər məhkəmə Nadiri günahkar hesab etsə, cinayətdən ötəri bir ildən üç ilə qədər həbs cəzası ala biləcək. Nadir Raziyeni atasıyla maraqlanmamaqla günahlandırar və onun hamilə olduğunu bilmədiyini söyləyərkən Raziye əksinə iddia edir. Hodjat Nadiri haqlı çıxardan bir ifadə verən Termenin müəllimini təhdid edər. Hodjat aqresif hərəkətləri səbəbindən məhkəmədən çıxarılınca, Raziye onun depressiyada olduğunu və bu depressiyanı aradan qaldırmaq üçün dərmandan istifadə etdiyini söyləyir. Digər tərəfdən Nadir Raziyenin qızından evdə olmamalarının səbəbinin həkimə getmələri olduğunu öyrənər. Bu xəbər və Hodjatın davranışları Nadirə aşağının Hodjatın Raziyeyə tətbiq etmiş ola biləcəyi şiddət olduğunu düşündürür.

Terme atasını qorumaq üçün səhv ifadə verərkən Simin də qızının təhlükəsizliyindən narahatlıqlandığı üçün Raziye və Hodjat ilə doğulmamış uşaqların itkisini qarşılamaq üçün maddi bir razılaşma nizamlamağa çalışar. Nadir isə Siminin bu hərəkətinə onun bu günahı qəbul edəcəyinə səbəb olacağından şiddətlə qarşı çıxar. Ancaq Raziyenin hamilə olduğunu bilmədiyi mövzusunda yalan danışdığını qəbul edər. Raziyeninsə aşağıya Nadirin səbəb olduğu mövzusunda ciddi şübhələri vardır. Çünki daha əvvəl Nadirin atası itincə küçələrdə onu axtararkən Raziyeni avtomobil vurmuş və ilk ağrılarını da o gecə yaşamışdır.

Sonunda Hodjatın borc verənləri də olmaq üzrə hər kəs Raziyeylə Hodjatın evindən görüşərlər. Ancaq bu vəziyyətdən Nadir çox narahatdır və Raziyedən Nadirin itələməsinin aşağının səbəbi olduğuna Qurana əl basaraq and içməsini istər. Amma Raziye Hodjatın israrlarına baxmayaraq bu günahın qızını təhlükəyə atacağını düşünərək heç cür and verə bilməz. Bu vəziyyət qarşısında Hodjat sanki dəli olar, öz-özünə vurmağa başlayır və evdən ayrılır.

Daha sonrakı məhkəmə səhnəsində Nadir və Simin təkrar boşanma iddiasını verirlər. Geydikləri qara paltarlar, ehtimalla Nadirin atasının öldüyünü və onun yasını tutduğunu göstərir. Hakim cütlüyün verdiyi boşanma ərizəsini təsdiqləyir və Termeyə valideynlərinin hansı biri ilə qalacağını soruşur. Qız ağlayaraq qərarını verdiyini, amma qərarını söyləyərkən ana və atasının çöldə gözləmək istədiyini etiraf edir. Nadir və Simin Termenin qərarını bilmək üçün koridorda gözləyərkən film bitir.

Film haqqında[redaktə]

"Boşanma" Berlində "Qızıl şir" qazanmaqla nəzərləri özünə cəlb edə bilmişdi. Film boşanmaq üçün məhkəməyə müraciət edən Simin və əri Naderin işlərinə baxılması ilə başlayır. Boşanma səbəbi soruşulur. Səbəb isə Siminin İranı tərk etmək istəməsi, Naderin isə onunla gəlmək istəməməsidir. Birinci səbəb də məhz Siminin (Bir iranlı qadının) öz ölkəsini tərk etmək istəməsidir. Onun dilindən olmasa da simasından (Rejissorun aktyor seçimi mükəmməldir) aşkar bezmə, azad olmaq çırpıntısı, mübarizəsi hiss olunur. Simin isə səbəbi konkret demir. Onu əri Nader isə xanımı kimi güclü və mübariz deyil. Sıradan bir ər, ata və oğuldur. O da yorğundu, qaçmaq istəyir, lakin qorxur. Qula çevrilib və getmək istəməməsinə hər cür don geyindirir. Əsas səbəb isə ahıl yaşlı, xəstə atasıdır. Atasına olan sevgisi ona hər şeydən önəmlidi. Məhkəmənin onları boşamaması Siminin qarşısını ala bilməz. O nəyin bahasına olursa-olsun ölkədən getmək istəyir. O da bu mübarizəsinə görə hər şeyi, hətta öz qızından da keçməyə hazırdı. Nader isə işləməlidir. Bunun üçün atasına baxıcı qadın tutur. Elə hər şey bu hadisədən sonra dramatikləşir. Maraqlı faktlardan biri də odur ki nə Nader, nə də Simin namaz qılmırlar. Sondakı səhnələrin birində Qurana əl basma epizodu isə İslam dəyərlərini yüksəldib.

İstinadlar[redaktə]

  1. http://www.boxofficemojo.com/movies/default.htm?id=aseperation.htm
  2. "Iranian Film Takes. It also won the 2012 Golden Globe for best foreign film.Top Prize at Berlinale". 2011-02-19. http://www.spiegel.de/international/zeitgeist/0,1518,746610,00.html. İstifadə tarixi: 2011-02-20.
  3. "Golden Globes: 'A Separation' wins best foreign language film". 2012-01-15. http://latimesblogs.latimes.com/movies/2012/01/separation-golden-globes-best-foreign-language-film.html. İstifadə tarixi: 2012-01-16.
  4. Staff (2011-09-16). "Iran’s “Nader and Simin” goes for an Oscar". Tehran Times. Retrieved on 2011-09-18.
  5. "63 Countries Vie for 2011 Foreign Language Film Oscar". oscars.org. http://www.oscars.org/press/pressreleases/2011/20111013.html. İstifadə tarixi: 2011-10-14.