Panteon (Roma)

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Panteon
yun. Πάνθεον, lat. Pantheon
Panteonun fasadı
Abidə haqqında məlumat
Azərbaycan dilində adı: Panteon
Tikili: Antik məbəd, 1 noyabr 609-cu ildən kilsə
Statusu: kilsə və muzey
Ölkə: Flag of Italy.svg İtaliya
Şəhər: Parisin gerbi Roma
Tikintisi haqqında məlumat
Başlanıb: E.ə. 118
Tamamlanıb: E.ə. 125
Memarı: Mark Vipsaniy Aqrippa, Adrian, Dəməşqli Apollodor
Üslubu: Antik
Digər məlumatlar
Vəziyyəti: fəaliyyətdə olan kilsə

Panteon (yun. Πάνθεον, πάντεζ — bütün və θεόζ — tanrı lat. Pantheon) — Bütün allahlara həsr edilmiş məbəd, Qədim Roma memarlığının görkəmli abidəsi[1]

Panteon e.ə. II əsrdə qədim Roma memarlığının intibah dövründə, imperator Adrianın zamanında, Mark Vipsani Aqripp tərəfindən hələ iki əsr öncə inşa olunmuş Panteonun yerində ucaldılmışdır. Bunu üzərindəki latın yazısı "М. AGRIPPA L F COS TERTIUM FECIT" də sübut edir.

Panteonun kərpic və beton potondası diametri 43 m-dən bir qədər çox olan yarım sferik künbəzlə (antik dövrün ən böyük mühəndis nailiyyətlərindən sayılır) örtülüdür. Klassik aydınlığı, daxili mühitinin bütöv kompozisiyası, bədii obrazlılığı ilə seçilir. İstisna edilmir ki, inşasında dövrünün mahir memarlarından sayılan dəməşqli Apollodor iştirak etmişdir.

Bu butpərəst məbədi 1 noyabr 609-cu ildən kilsəyə çevrilərək bu günümüzə kimi qorunmuş və yaxşı vəziyyətdə saxlanılmışdır. Məhs buna görə də 1 noyabr katolik və protestantlar tərəfindən bütün müqəddəslər günü kimi qeyd olunur.

Panteonda İtaliyanın bir çox məşhur adamları: Rafael, kral Viktor II EmmanuelI Umberto dəfn edilmişdir. Damında olan yarıq Panteonun özəl xüsusiyyətlərindəndir.

Şəkillər[redaktə]

Ədəbiyyat[redaktə]

  • Falk Spirallo Reiseführer Rom, Auflage 2007
  • Rom, DuMont Reiseverlag, Auflage 2006

İstinadlar[redaktə]

  1. Azərbaycan Sovet Ensiklopediyası, VII cild. Bakı, 1983. səh.451