San-Marino tarixi
San Marino tarixi – muasir dövrdə San Marinonun və ətraf ərazilərin tarixini əhatə edir.
Mündəricat |
Qədim zamanlar [redaktə]
San Marino qədim tarixə malik olan ölkələrdəndir. San Marinonun yaranması, qədim rəvayətə əsaslanır. 3 sentyabr 306-cı ildə Roma İmperiyasının imperatoru olmuş Diokletian Xristianlıq dinindən olan şəxsləri kütləvi şəkildə təqib edirdi. Təqibdən qaçanlardan biri də xristian olan Müqqədəs Marinus olmuşdur. O, Monte Titano dağının zirvəsində San Marino dövlətinin əsasını qoymuşdur. San Marinonun siyasi aləmdə atdığı ilk addımlardan biri 1463-cü ildə Roma şəhərinin lordu Sigismondo Pandolfo Malatesta ilə olan anlaşılmazlıqdır. San Marino həmin illərdə Roma lordundan siyasi aslılıqda olsa da lordun rəqibi olan Roma papası II Piusu dəstəkləmişdir. Papa San Marinonun siyasi dəstək verməsinin, əvəzi olaraq Fiorentino, Montegiardino, Serravalle adlı üç kəndi San Marinoya bağışlamışdır. Faetano adlı kəndin orta əsrlərdə San Marinonun ərazisinə qatılmasından sonra, ölkənin genişlənməsi başa catmışdır.
Orta əsrlərin sonları [redaktə]
San Marino tarixi ərzində müharibələrdə iştirak etməyən və münaqişə tərəfi olmayan dövlət olmuşdur. 1503-cü ildə Cezara Borgia tərəfindən işğal edilmişdir. 1600-cü ildə ölkədə bu gündə istifadə edilən konstitusiya qəbul edilmişdir. 1739-cu ildə Papa XII Klementin göstərişinə əsasən Vatikan ordusu tərəfindən işğal edildi. 1815-ci ildə keçirilmiş Viana Kongresi zamanı San Marinonun müstəqil dövlət olduğu bir daha təsdiqləndi. San Marino Cüzeppe Qaribaldi tərəfindən həyata keçirilmiş İtaliyanın birləşdirilməsində iştirak etməmişdir. 1631-ci ildə San Marino Roma Papası tərəfindən rəsmi qaydada tanınmışdır.
Yaxın dövr [redaktə]
San Marino 1944-cü ildə Üçüncü Reyx tərəfindən işğal edildi. İkinci Dünya müharibəsindən sonra 1945-1957-ci illər arasında San Marinonu Kommunist Partiyası və Sosialist Partiyasından ibarət ittifaq tərəfindən idarə edilmişdir. Beləliklə San Marino Qərbi Avropada Kommunistlər tərəfindən idarə edilmiş ilk dövlət olmuşdur. San Marinonun İtaliyanın tərkibinə qatılması fikirləri gücləndiyi vaxta, hər iki dövlət arasında rəsmi səviyyədə bəzi müqavilələr imzalanmışdır. 1953-cü ildə İtaliya ilə dostluq və mehriban qonşuluq haqqında axırıncı müqavilə imzalanmışdır. San Marinoda qadınlara seçkidə iştirak etmək hüququ 1960-cı ildə verilmişdir. San Marino daha sonra Avropa Şurasına qəbul edildi. 1992-ci ildə isə ölkə Birləşmiş Millətlər Təşkilatına qəbul edilmişdir.
Xarici keçidlər [redaktə]
|
|
|
|---|---|
| Azərbaycan • Almaniya • Albaniya • Andorra • Avstriya • Abxaziya • Belarus • Belçika • Bolqarıstan • Bosnya və Hersoqovina • Böyük Britaniya • Çexiya • Danimarka • Estoniya • Ermənistan • Finlandiya • Fransa • Gürcüstan • Xorvatiya • İrlandiya • İslandiya • İspaniya • İtaliya • İsveç • İsveçrə • Latviya • Lixtenşteyn • Litva • Lüksemburq • Macarıstan • Makedoniya • Malta • Moldova • Monako • Niderland • Norveç • Polşa • Portuqaliya • Rumınya • Rusiya • San-Marino • Slovakiya • Serbiya • Sloveniya • Ukrayna • Vatikan • Yunanıstan • |
