Toğrul Nərimanbəyov

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Toğrul Nərimanbəyov
Toğrul Fərman oğlu Nərimanbəyov
Fotoqrafiya
Doğum tarixi: 7 avqust 1930(1930-08-07)
Doğum yeri: Bakı, Flag of Azerbaijan SSR.svg Azərbaycan SSR
Vəfatı: 2 iyun 2013 (82 yaşında)
Vəfat yeri: Paris, Flag of France.svg Fransa
Mükafatları:
"Şərəf" ordeni

SSRİ Xalq Rəssamı
"İstiqlal" ordeni

SSRİ dövlət mükafatı
Sayt: www.togrulnarimanbekov.com

Nərimanbəyov Toğrul Fərman oğlu (7 avqust 1930, Bakı, Azərbaycan SSR - 2 iyun 2013, Paris, Fransa) — Azərbaycan rəssamı, SSRİ və Azərbaycan Respublikasının Dövlət mükafatları laureatı, SSRİ-nin və Azərbaycanın xalq rəssamı, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdçüsü[1].

Həyatı[redaktə]

Toğrul Nərimanbəyov 7 avqust 1930-cu ildə Bakı şəhərində doğulmuşdur. 1950-ci ildə Əzim Əzimzadə adına Azərbaycan Rəssamlıq Məktəbini, 1955-ci ildə isə Litvada Vilnüs Rəssamlıq İnstitutunu bitirmişdir. XX əsrin 50-ci illərindən etibarən yaradıcılığa başlamışdır. Mənzərə, portret, monumental boyakarlıq, illüstrasiya və teatr rəssamlığı kimi müxtəlif sahələrdə yaratdığı əsərlər mövzu və janr rəngarəngliyi, estetik kamilliyi və özünəməxsus üslubu ilə səciyyələnmişdir. Fərdi üslubunu müəyyən edən başlıca xüsusiyyətlər dekorativ Azərbaycan incəsənətinə xas rəng harmoniyası və müasir dünya incəsənətinin yeni istiqamətləri ilə sıx bağlı olmuşdur. İnsanların daxili aləminin ən incə çalarlarınadək təsvirini verən portretləri bu janrda yaradılmış əsərlər içərisində öz orijinallığı, bədii forma kamilliyi və novatorluğu ilə seçilmişdir. Təzad və şərtiliyi, ənənəvilik və müasirlik kimi müxtəlif yanaşmaları öz əsərlərində harmonik şəkildə əks etdirmişdir. Ayrı-ayrı tamaşalara verdiyi bədii tərtibatlarla Azərbaycan teatr rəssamlığının dəyərli nümunələrini yaratmışdır. Monumental boyakarlıq və divar rəssamlığı janrında işlənmiş tabloları xəlqilik ruhu ilə seçilərək böyük estetik təsir qüvvəsinə malikdir.

Portret, mənzərə, məişət və natürmort janrlarında çəkdiyi lövhələr müasir Azərbaycan rəssamlığının qiymətli əsərləri olaraq dünyanın mötəbər sərgi salonlarında, rəsm qalereyalarında və incəsənət muzeylərində uğurla nümayiş etdirilir, müxtəlif dövlətlərin muzeylərində və ayrı-ayrı şəxslərin kolleksiyalarında saxlanılır.

2 iyun 2013-cü ildə Parisdəki hospitallardan birində vəfat etmişdir[2]. Parisin mərkəzində yerləşən Passi qəbiristanlığında[3] dəfn olunmuşdur.

Mükafatları[redaktə]

Filmoqrafiya[redaktə]

  1. Toğrul Nərimanbəyov (film, 1966) — (qısametrajlı sənədli televiziya filmi)
  2. Qobustan (film, 1967)
  3. Əllər və rənglər (film, 1974)
  4. Dədə Qorqud (film, 1975) — şəkillərin müəllifi (tammetrajlı bədii film)
  5. Dantenin yubileyi (film, 1978) — aktyor (tammetrajlı bədii film)
  6. Rənglərin melodiyası (film, 1981)
  7. Salam, Zeynəb! (film, 1982) — (qısametrajlı sənədli-bədii televiziya film-konserti)
  8. Yeddi gözəl (film, 1982) — geyim rəssamı (tammetrajlı film-balet)
  9. Toğrul (film, 2011)

Şəkillər[redaktə]

İstinadlar[redaktə]

  1. "Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdlərinin verilməsi haqında" Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 24 iyun 2009-cu il tarixli, 345 nömrəli Sərəncamı (azərb.)
  2. Toğrul Nərimanbəyovun nəşini vətəninə gətirməyə qoymurlar - Qalmaqal
  3. Əbülfəs Qarayev Toğrul Nərimanbəyovun məzarını ziyarət etdi
  4. "T. F. Nərimanbəyovun "İstiqlal" ordeni ilə təltif edilməsi haqqında" Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 5 avqust 2000-ci il tarixli, 381 nömrəli Sərəncamı (azərb.)
  5. "T.F. Nərimanbəyovun "Şərəf" ordeni ilə təltif edilməsi haqqında" Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 9 avqust 2010-cu il tarixli, 1055 nömrəli Sərəncamı (azərb.)

Xarici keçidlər[redaktə]