Vələs

Vələs
Adi vələs Ağacının ümumi görünüşü Danimarka
Elmi təsnifat
Aləmi: Bitkilər Şöbə: Örtülütoxumlular Sinif: İkiləpəlilər Yarımsinif: Hamamelid Sıra: Fıstıqçiçəklilər Fəsilə: Tozağacıkimilər Cins: Vələs
Latınca adı
Carpinus L.
Vikinövlərdə sistematika Şəkil axtarışı ÜTMX   19503 MBMM   12989

Vələs (lat. Carpinus) - tozağacıkimilər fəsiləsinə aid bitki cinsi. Pip adi ilə məhşurdur

Azərbaycanın dərman bitkiləri

• Ürəkyarpaq vələs (Carpinus cordata)

Digər növləri

• Carpinus betulus
• Carpinus caroliniana
• Carpinus faginea
• Carpinus fangiana
• Carpinus fargesii
• Carpinus japonica
• Carpinus laxiflora
• Carpinus orientalis
• Carpinus tschonoskii
• Carpinus turczaninowii

Mətbəxtdə

Azərbaycanın milli xörəyi olan dolmanin hazirlanmasinda istifadə olunur. Lazım olan ərzaqlar

• Qoyun əti – 108 q.
• Düyü – 30 q.
• Baş soğan – 20 q.
• Göyərti (keşniş, şüyüd və nanə) – 15 q.
• Vələs-(Pip) yarpağı – 40 q.
• Qatıq – 20 q.
• Ərinmiş yağ – 10 q.
• Duz
• İstiot
• Darçın

Hazırlanma qaydası

Qoyun ətinin yumşaq hissəsi baş soğanla birlikdə ətçəkən maşından keçirilir. Qiyməyə düyü, xırda doğranılmış göyərti (keşniş, şüyüd, nanə), duz, istiot və bəzi hallarda isladılmış noxud ləpəsi qatılır.

Təzə vələs-(pip) yarpaqları qaynar suda pörtlədilir, duza qoyulmuş yarpaqlar isə yarımhazır vəziyyətə gəlincə suda bişirilir. Qiymə yaxşı qarışdırılır. Hər yarpağa orta hesabla 25 q. qiymə bükülüb qazana yığılır, üzərinə su tökülüb hazır olana kimi (bir saat) bişirilir. Stola verildikdə ayrıca qabda qatıq qoyulur.