Vikipediya:Tarixdə bu gün/Yanvar
Tarixdə bu gün arxivi
Yanvar – Fevral – Mart – Aprel – May – İyun – İyul – Avqust – Sentyabr – Oktyabr – Noyabr – Dekabr
Hazırda 10:44, Bazar ertəsi, 4 iyun, 2012 (UTC) – Keşi təmizlə
1 yanvar tarixində baş verən hadisələr :*
Yeni İl Bayramı
- 630 — Məhəmməd peyğəmbərin başçılığı ilə müsəlmanlar Məkkə şəhərinə yürüş etmiş və şəhəri döyüşsüz almışlar.
- 1801 — İrlandiya Krallığı Böyük Britaniya Krallığı ilə formal olaraq birləşmişdir.
- 1929 — Azərbaycan SSR-də latın qrafikalı əlifbaya keçilmişdir.
- 1945 — Azərbaycan görkəmli incəsənət xadimi, sənətşünaslıq elmləri doktoru Röya Tağıyeva anadan olub.
- 1959 — Kuba üsyançıları Fidel Kastronun rəhbərliyi ilə paytaxt Havananı ələ keçirmişlər.
- 1993 — Euronews kanalı Fransanın Lion şəhərində ilk dəfə yayıma başlamışdır.
- 1995 — Ümumdünya Ticarət Təşkilatı yaradılmışdır.
Digər günlər: 31 dekabr – 1 yanvar – 2 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
2 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1788 — Corciya ştatı Amerika Birləşmiş Ştatlarının Konstitusiyasını təsdiqləyən dördüncü ştat olur.
- 1833 — İki ingilis hərbi gəmisi Britaniyanın Folklend adaları üzərində Britaniya suverenliyini təsdiqləmək üçün adaya istiqamət götürür.
- 1839 — Lui Dager Ayın ilk fotoşəklini çəkir.
- 1870 — Bruklin körpüsünün inşası başlayıb.
- 1905 — Rus-Yapon müharibəsi: Rusiyanın məşhur Port Artur şəhəri və Çindəki Rusiya qarnizonu təslim olur.
- 1920 —SSRİ Əmək və Müdafiə Şurasının qərarı ilə quberniya və uyezd inqilab komitələri ləğv edilir.
- 1942 — İkinci Dünya Müharibəsi zamanı Filippinin paytaxtı Manila Yaponiya tərəfindən işğal olunur.
- 1949 — Luis Munoz Marin Puerto-Rikonun ilk demokratik yolla seçilən qubernatoru oldu.
- 2002 — Argentina Qanunverici Məclisinin qərarı ilə Eduardo Duhalde Argentinanın müvəqqəti Prezidenti təyin edilir.
Digər günlər: 1 yanvar – 2 yanvar – 3 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
3 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- e.ə.106 — Mark Siseron, məşhur Roma natiqi, filosof və siyasi xadim anadan olub, (öldürülüb e.ə.43).
- 1431 — Burqundiya hersoqu satqınlıq nəticəsində tutulan Janna d'Arkı ingilis kralının nümayəndəsi keşiş Koşona 10 min franka satır.
- 1491 — hüquqşünas Pyotr Ravenskiyə əsəri "Feniks"i çap etdirməyə hüquq verən sənəd verilir. Bu müəlliflik hüququ haqqında tarixdə ilk sənəd sayılır.
- 1501 — Əlişir Nəvai (əsl adı Nizaməddin Mirр), özbək şair, filosof və dövlət xadimi vəfat edib.
- 1777 — General Corc Vaşinqtonun rəhbərlik etdiyi ABŞ ordusu Amerika İnqilab Müharibəsinin gedişi zamanı Britaniya əsgərlərini Nyu-Cersi ştatının Prinston şəhərində məğlubiyyətə uğratmışdır.
- 1804 — Gəncə şəhəri Rusiya qoşunları tərəfindən işğal olunmuşdur.
- 1929 — Qordon Mur, Intel şirkətinin yaradıcısı anadan olub.
- 1957 — Hamilton saat şirkəti dünyada ilk elektron saatı istehsal etmişdir.
- 1969 — Mixael Şumaxer, məşhur Formula-1 yarışmasının pilotu, yeddi dəfə dünya çempionu anadan olub.
Digər günlər: 2 yanvar – 3 yanvar – 4 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
4 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1493 — Xristofor Kolumb gəmi karvanı ilə ilk dəfə Amerikadan Avropaya səfər edir.
- 1717 — Niderland, Böyük Britaniya və Fransa Üçlər İttifaqı yaratmışlar.
- 1643 — İsaak Nyuton, ingilis fiziki, riyaziyyatçısı, astronomu, filosofu, teoloqu anadan olub, (vəf.ed. 1727).
- 1804 - Gəncə xanı, Azərbaycanın görkəmli sərkərdəsi Cavad xan həlak olmuşdur.
- 1847 — Samuel Kolt hazırladığı ilk revolveri ABŞ hökumətinə təqdim etmişdir.
- 1896 — Yuta ABŞ-ın 45-ci ştatı olmuşdur.
- 1943 — Amerika jurnalı «Taym» İosif Stalini 1942-ci ilin İlin adamı elan edir.
- 1959 — SSRİ-nin "Luna-1" aparatı Ay ətrafına çatan ilk kosmik aparat olur.
- 2010 — Birləşmiş Ərəb Əmirliklərində inşa edilən və dünyanın ən böyük göydələni sayılan Bürc Xəlifənin rəsmi açılışı olmuşdur.
Digər günlər: 3 yanvar – 4 yanvar – 5 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
5 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1769 — İngilis mühəndisi Ceyms Uatt buxar maşınını patentləşdirib.
- 1809 — Türkiyə ilə İngiltərə arasında müharibə Sultaniyə sülhü ilə başa çatmışdır.
- 1895 — Rentgen şüaları kəşf edilmişdir.
- 1930 — ÜİK(b)P MK "Kollektivləşmənin templəri və dövlətin kolxoz quruculuğuna kömək tədbirləri haqqında" qərar verib. Bu tarix keçmiş SSRİ-də kütləvi kollektivləşmənin başlanğıcı hesab olunur. Qərara əsasən SSRİ-də kollektivləşmə beşilliyin sonunadək (1932) başa çatmalı idi. Qafqaz üçün isə son tarix olaraq 1930-cu ilin payızı müəyyən edilib.
- 1969 — SSRİ Venera planetinə kosmik aparat göndərib. Aparat təyinat yerinə 4 aya çatıb.
- 2006 — Səhhətində ciddi problemlər ortaya çıxan İsrail baş naziri Ariel Şaron vəzifədən gedib.
Digər günlər: 4 yanvar – 5 yanvar – 6 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
6 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1810 — İstanbul sülh sazişi imzalanmışdır. Sazişə əsasən Osmanlı dövləti Krımı Rus İmperiyasına vermişdir.
- 1810 — Samuel Morze teleqrafı kəşf etmişdir.
- 1870 — Vyanada məşhur konsert zalı "Musikverei"nin təntənəli açılışı olmuşdur.
- 1907 — İtaliyalı pedaqoq Mariya Montesorri Romada orta təbəqəli ailələrin uşaqları üçün özünün ilk məktəbini və uşaq bağçasını açmışdır.
- 1912 — Nyu-Meksiko ABŞ-ın 47-ci ştatı olmuşdur.
- 1930 — İosif Stalinin fərmanı ilə SSRİ-də fərdi təsərrüfat sistemi ləğv edilmiş, eyni zamanda "Yeni İqtisadi Siyasət" dövrünün sona çatdığı elan olunmuşdur.
- 1992 — Azərbaycan torpaqlarının Ermənistan tərəfindən işğalı hesabına qondarma "Dağlıq-Qarabağ Respublikası"nın yaradıldığı elan edilmişdir.
Digər günlər: 5 yanvar – 6 yanvar – 7 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
7 yanvar: İlk qitələrarası telefon danışığının baş tutması, ilk Amerikan kommersiya bankının açılışı.
- 1598 — Boris Qodunov Ruriklər sülaləsindən olmayan ilk insan kimi Rusiya çarı olur.
- 1610 — Qalileo Qaliley öz teleskopu vasitəsilə dörd Yupiter peykini aşkar edib.
- 1782 — İlk Amerikan kommersiyal bankı olan Şimali Amerika bankının açılışı olub.
- 1910 — Fransız pilot Ubert Latham aviasiya tarixində ilk dəfə olaraq 1000 metrdən yüksəyə qalxıb.
- 1927 — London və Nyu-York arasında ilk birbaşa qitələrarası telefon danışığı baş tutub.
- 1953 — ABŞ prezidenti Harri Trumen ölkəsinin atom silahına malik olduğunu açıqlayıb.
- 1989 — Naxçıvan MSSR ərazisində SSRİ-Türkiyə sərhədindəki qurğular dağıdılıb.
Digər günlər: 6 yanvar – 7 yanvar – 8 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
8 yanvar: Niderlandda dəhşətli qatar qəzası baş verib, Monako müstəqillik əldə edib.
- 1297 — Monako müstəqillik əldə etmişdir.
- 1912 — Afrika Beynəlxalq Konqresinin təməli qoyulmuşdur.
- 1914 — Xərçəng xəstəliyinin müalicəsi üçün radium elementindən istifadə edilmişdir.
- 1923 — Zaqafqaziya Federasiyası vahid Zaqafqaziya pul nişanı haqqında dekret qəbul etmişdir.
- 1959 — Fidel Kastro Havanaya daxil olmuşdur.
- 1959 — Şarl de Qoll Fransada Beşinci Respublikanın ilk prezidenti seçilmişdir.
- 1962 — Harmelen qatarının qəzaya uğraması nəticəsində Niderlandda 93 nəfər dünyasını dəyişmişdir.
Digər günlər: 7 yanvar – 8 yanvar – 9 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
9 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1768 — Londonda ilk dəfə olaraq Filip Astley müasir sirk təşkil etmişdir.
- 1905 — Peterburqda baş verən "Qanlı bazar günü" olaylarında hökumət qüvvələrinin dinc nümayişçiləri atəşə tutması nəticəsində 130 nəfər həlak olmuş, 300 nəfər yaralanmışdır (statistika ziddiyyətlidir).
- 1951 — BMT-nin Nyu-Yorkdakı mənzil qərargahının rəsmi açılışı olmuşdur.
- 1960 — Sovet İttifaqının texniki dəstəyi ilə Misirdə Asuan bəndinin tikintisinə başlanılmışdır.
- 1992 — Serbiya müstəqilliyini elan etmişdir.
- 1948 — Azərbaycanlı aktyor İlham Namiq Kamal anadan olub.
- 2005 — Mahmud Abbas Fələstin Muxtariyyətinin başçısı seçilmişdir.
Digər günlər: 8 yanvar – 9 yanvar – 10 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
10 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1072 — Robert Qviskard Palermonu fəth etmişdir.
- 1810 — Napoleon və Jozefinanın nikahı ləğv edilmişdir.
- 1861 — ABŞ Vətəndaş müharibəsi dövründə Florida ittifaqdan ayrılmışdır.
- 1863 — Londonda Paddinqton və Farrinqton stansiyaları arasında dünyada ilk metro xətti istifadəyə verilmişdir.
- 1870 — Con Rokfeller "Standart Oil Co" şirkətini təsis etmişdir.
- 1941 — İkinci Dünya Müharibəsinin gedişində Yunanıstan ordusu Klaysuranı ələ keçirmişdir.
- 1946 — Londonda 51 millətin nümayəndəsinin iştirakı ilə BMT-nin ilk Baş Assambleyasının açılışı olmuşdur.
Digər günlər: 9 yanvar – 10 yanvar – 11 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
11 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1919 — Rumıniya Transilvaniyanı tutdu.
- 1920 — Azərbaycan Demokratik Respublikasıın müstəqilliyi Versal Sülh Konfransının Ali Şurasında tanınmışdır.
- 1922 — İlk dəfə olaraq diabet xəstələrini müalicə etmək üçün insulindən istifadə edilib.
- 1935 — Ameliya Erxart Havay adalarından Kaliforniyaya uçuş həyata keçirir.
- 1940 — Sergey Prokofyevin «Romeo və Cülyetta» baletinin premyerası olur.
- 1942 — İkinci Dünya Müharibəsi: Yaponiya Kuala Lumpuru tutur.
- 1972 — Şərqi Pakistan adını dəyişərək Banqladeş olur.
Digər günlər: 10 yanvar – 11 yanvar – 12 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
12 yanvar: İlk radiodalğaların ötürüləməsi, Həcc ziyarəti zamanı fəlakət.
- 1908 — Şərqdə ilk opera hesab edilən “Leyli və Məcnun”un ilk tamaşası keçirilib.
- 1908 — İlk radiodalğalar Eyfel Qülləsi vasitəsilə ötürülməyə başladı.
- 1990 — Sovet İttifaqının rəhbəri Mixail Qorbaçovun Vilnüsə səfəri zamanı orada 300 000 nəfər müstəqillik tələbi ilə mitinq keçirib.
- 1991 — ABŞ Konqresi Corc Buşa İraqda silah tətbiq etməyə səlahiyyət verib.
- 2000 — Türkiyədəki koalisiyalı hökumət terrorçu Abdullah Öcalan barəsində çıxarılan ölüm hökmünün icrasını təxirə salıb.
- 2004 — Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev “Azərbaycan dilində latın qrafikası ilə kütləvi nəşrlərin həyata keçirilməsi haqqında” sərəncam verib.
- 2006 — Həcc ziyarəti zamanı şeytan daşlama mərasimində, basabas zamanı 362 zəvvar həlak olub.
Digər günlər: 11 yanvar – 12 yanvar – 13 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
13 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1822 — Yunan bayrağının dizaynı ilk Milli Məclidə qəbul edildi.
- 1830 — Nyu Orlean, Luizianada dəhşətli yanğın başladı.
- 1908 — Pensilvaniyada yerləşən Rods Opera Sarayında yanğın nəticəsində 171 nəfər həyatını itirdi.
- 1915 — İtaliyanın şəhəri Avezzanoda baş vermiş zəlzələ nəticəsində 29.800 insan həyatını itirdi.
- 1942 — Henri Ford plastik kütlədən avtomobil hazırladı, bu avtomobil digər avtomobillərdən 30% daha yüngül idi.
- 1991 — Vilnüsdə Sovet İttifaqının güc qüvvələri müstəqillik istəyən litva vətəndaşlarına hücum edir.
- 2001 — Salvadorda zəlzələ 800-dən çox insanın həyatına son qoyur.
Digər günlər: 12 yanvar – 13 yanvar – 14 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
14 yanvar: Macarıstanda Arpadlar sülaləsinin sonu, Yamaykada baş verən təbbi fəlakət.
- 1301 — III Endryunun vəfatı ilə Macarıstanda Arpadlar sülaləsinin hakimiyyəti sona çatır.
- 1539 — Kuba İspaniyanın koloniyası olmuşdur.
- 1858 — III Napoleon sui-qəsddən canını qurtara bilir.
- 1907 — Yamaykada baş verən zəlzələ nəticəsində mindən artıq insan ölmüşdür.
- 1913 — Birinci Balkan Müharibəsi: Yunan qüvvələri Türkləri Bizanidə məğlubiyyətə uğradır.
- 1992 — Azərbaycan Respublikası Türkiyə ilə diplomatik əlaqələr qurmuşdur.
- 1994 — Bill Klinton Boris Yeltsinlə nüvə silahlarının hər hansı bir ölkəyə hədəflənməsinə son qoyulması və Ukraynanın nüvə silah arsenalının ləğv edilməsi barədə razılığa gəldilər.
Digər günlər: 13 yanvar – 14 yanvar – 15 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
15 yanvar: Britaniya Muzeyinin açılışı, Yuqoslaviyanın dağılması
- 1559 — İngiltərə kraliçası I Yelizaveta taxta çıxmışdır.
- 1759 — Britaniya Muzeyinin açılışı olub.
- 1892 — Basketbol qaydaları bu idman növünün vətəni sayılan ABŞ-ın Massaçusets ştatının Sprinqfild şəhərində elan edilmişdir.
- 1964 — III London Konfransında İngiltərə, Türkiyə, Yunanıstan təmsilçiləri ilə birgə Şimali Kiprin və adanın rum qisminin təmsilçiləri də iştirak etmişlər.
- 1970 — Müəmmər Qəddafi Liviyanın baş naziri seçilir.
- 1992 — Avropa dövlətlərinin Xorvatiya və Sloveniyanın müstəqilliyini rəsmən tanıması ilə Yuqoslaviya dağılmışdır.
- 2010 — saat 5.10 dəqiqədə Azərbaycanın 9 milyonuncu sakini dünyaya gəlib.
Digər günlər: 14 yanvar – 15 yanvar – 16 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
16 yanvar: Misirin müstəqillik əldə etməsi, "Luna 21" kosmik təyyarəsinin aya enişi
- 1556 — II Filipp İspaniyanın kralı olub.
- 1778 — Fransa ABŞ-ın müstəqilliyini tanıyıb
- 1920 — ABŞ-da “Quru qanun” qüvvəyə minib. Qanunla spirtli içkilər istehsal etmək, satmaq və qəbul etmək qadağan edilib. Yeni qanunun qüvvəyə minməsi ilə ölkədə cinayətkarlıq, xüsusən də qaçaqmalçılıq və kustar içki istehsalı artıb.
- 1956 — Misir müstəqillik əldə edib
- 1973 — "Luna 21" kosmik stansiyası Ay səthinə uğurlu eniş edib.
- 1979 — İran şahı öz ailəsi ilə birlikdə ölkəni tərk edib Misirə qaçır.
- 2002 — BMT Təhlükəsizlik Şurası Bin Laden və Talibanın hesablarını dondurub
Digər günlər: 15 yanvar – 16 yanvar – 17 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
17 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1605 — Don Kixot romanı ilk dəfə nəşr olunmuşdur.
- 1773 — Ceyms Kuk və onun komandası Antarktik dairəyə yaxınlaşmışlar.
- 1860 — rus yazıçısı Anton Çexov anadan olmuşdur (ö. 1904)
- 1852 — Sand-River müqaviləsi ilə İngiltərə, Transvaaldakı (Cənubi Afrika) Boer müstəmləkələrinin istiqlalını qəbul etmişdir.
- 1942 — məşhur ABŞ boksçusu Məhəmməd Əli anadan olmuşdur.
- 1944 — II Dünya müharibəsinin ən uzun və qanlı döyüşlərindən biri - Monte Kasino döyüşü başlamışdır.
- 1946 — BMT Təhlükəsizlik Şurasının ilk yığıncağı olmuşdur.
- 1991 — "Səhrada tufan" hərbi əməliyyatı çərçivəsində müttəfiq ölkələrin təyyarələri İraq və Küveyti bombalamışlar.
- 2001 — Avropa Şurasının Nazirlər Komitəsi Azərbaycannın təşkilata tamhüquqlu üzv qəbul edilməsi barədə qərar qəbul etmişdir.
Digər günlər: 16 yanvar – 17 yanvar – 18 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
18 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1654 — Pereyaslav radasında Ukraynanın Rusiyaya birləşməsi haqqında qərar qəbul edildi.
- 1670 — Henri Morqan Panamanı ələ keçirdi.
- 1896 — Nyu-Yorkda Rentgen cihazının ilk təqdimatı baş tutdu.
- 1911 — İlk dəfə təyyarə gəminin üzərinə eniş etdi. Pilot Yucin B. Elay, San-Fransisko limanındakı "USS Pennsylvania"nın göyərtəsinə enmişdir.
- 1943 — II Dünya Müharibəsi: Sovet ordusu Leninqradın 872 gün davam edən mühasirəsini yarıb.
- 1990 — Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsi bürosunun 13 yanvarda başlayan iclasları başa çatıb. İclaslarda respublikadakı vəziyyət müzakirə edilib, iştirak edənlər güc tətbiq etmənin zəruri olduğunu bildiriblər. Etiraz edən olmayıb.
- 2005 — 800 sərnişin tutumlu “Airbus A380” təyyarəsi Fransanın Tuluza şəhərində mətbuata təqdim edilib.
Digər günlər: 17 yanvar – 18 yanvar – 19 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
19 yanvar: "Trubadur" operasının ilk tamaşası, ilk dəfə keçirilən "Tour de France" velosiped yarışı
- 1853 — Romada Cüzeppe Verdinin "Trubadur" operasının ilk tamaşası keçirilmişdir.
- 1903 — İlk dəfə "Tour de France" velosiped yarışına start verilmişdir.
- 1920 — Fətəli xan Xoyski Rusiya Federasiyası xarici işlər naziri Çiçerinə "Azərbaycan Respublikası Sovet Rusiyasının daxili işlərinə qarışmır və bu məsələdə bitərəfdir" cavabını vermişdir.
- 1944 — İkinci Dünya Müharibəsinin gedişi zamanı sovet qoşunları Novqorodu azad etmişlər.
- 1965 — "Naxçıvan", "Boksitoqorsk", "Sevsk" və "Sebej" balıqçı gəmilərinin Berinq dənizində qəzaya uğraması nəticəsində 100 nəfər həlak olmuşdur.
- 1993 — Azərbaycan Respublikası Qırğızıstan ilə diplomatik əlaqələr qurmuşdur.
- 2007 — Erməni əsilli Jurnalist Hrant Dink İstanbulda qətlə yetirilmişdir.
Digər günlər: 18 yanvar – 19 yanvar – 20 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
20 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1265 — Hersoq Lankaster ilk ingilis parlamentini toplamışdır.
- 1944 — İkinci Dünya Müharibəsinin gedişi zamanı Böyük Britaniya hərbi hava qüvvələri Berlinə 2300 ton bomba tullamışlar.
- 1961 — Con Kennedi ABŞ-ın 35-ci prezidenti seçilmişdir.
- 1980 — ABŞ prezidenti Cimmi Karter Moskva Yay Olimpiadasını boykot edəcəklərini elan etmişdir.
- 1990 — SSRİ prezidenti Mixail Qorbaçovun göstərişi ilə sovet ordusu hissələri həm quru, həm də dəniz yolu ilə Bakı şəhərinə hücum etmiş, bu hücum nəticəsində 150-dən artıq dinc sakin qətlə yetirilmiş, yüzlərlə insan yaralanmışdır.
- 1996 — Yasir Ərəfat Fələstinin prezidenti seçilmişdir.
- 2010 — Bakıda 20 Yanvar abidə-kompleksinin açılışı olmuşdur.
Digər günlər: 19 yanvar – 20 yanvar – 21 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
21 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1701 — I Pyotrun fərmanı ilə Moskvada Top Əmrləri Məktəbi açılır.
- 1775 — Rusiyada kəndli üsyanının rəhbəri Yemelyan Puqaçov edam edilib.
- 1920 — Parisdə Versal Sülh Konfransı başa çatıb.
- 1968 — Göyərtəsində 4 hidrogen bombası olan ABŞ hərbi təyyarəsi Qrenlandiya yaxınlığında qəzaya uğrayıb. Bombalardan biri indiyədək tapılmayıb.
- 1977 — İtaliyada aborta rəsmi icazə verilir.
- 1990 — Azərbaycan SSR Ali Sovetinin fövqəladə sessiyası keçirilib. Respublika rəhbərliyi sessiyada iştirak etməyiblər və onu "qeyri-qanuni yığıncaq" adlandırıb. Sessiyada Bakıdan qoşunların çıxarılması və fövqəladə vəziyyət rejiminin ləğvi barədə qərarlar qəbul edilib. Lakin SSRİ rəhbərliyi buna məhəl qoymayıb.
- 1998 — Roma papası II İohan Pavel ilk dəfə olaraq kommunist rejimli ölkəyə, Kubaya səfər edib.
Digər günlər: 20 yanvar – 21 yanvar – 22 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
22 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1863 — Polşada "Yanvar qiyamı" ilə milli azadlıq hərəkatı başlamışdır.
- 1905 — Rusiyada tarixə "Qanlı bazar" adı ilə düşmüş inqilab baş vermişdir.
- 1932 — Türk dilində ilk dəfə "Quran" İstanbulda məscidlərin birində uca səslə oxunmuşdur.
- 1957 — İsrail ordusu Sinay yarımadasından çəkilsə də, Qəzza bölgəsi işğaldan azad olunmamışdır.
- 1970 — Boinq 747 təyyarəsi ilk dəfə havaya qalxmışdır.
- 1990 — 20 yanvar şəhidləri Bakının ən uca yeri olan Dağüstü Parkda dəfn edilmişlər.
- 2005 — Şimali Koreyanın xarici işlər naziri Kim Ke Qvan KXDR-in nüvə silahına malik ölkə olduğunu elan etmişdir.
Digər günlər: 21 yanvar – 22 yanvar – 23 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
23 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 98 — Trayan Roma imperatorluğuna rəhbərliyi ələ alıb.
- 1792 — Qənd və kofe qıtlığı Fransa paytaxtında kütləvi iğtişaşlarla nəticələnib.
- 1832 - Fransız impressionist rəssamı Eduard Mane anadan olub.
- 1849 — Amerikalı həkim Elizabet Blakvel Qərb Yarımkürəsində doktorluğu müdafiə etmiş ilk qadın kimi tarixə düşüb.
- 1922 — Torontoda şəkər xəstələrinə insulin kütləvi şəkildə tətbiq edilməyə başlanıb.
- 1950 — Knesset (İsrail parlamenti) Təl-Əvivi İsrailin paytaxtı elan edib.
- 1978 — Fransada kilsə ölüm hökmünün ləğvinə razılıq verib.
- 1990 — 41 il əvvəl Macarıstana girən Sovet ordusu ölkəni tərk edib.
- 1992 — ABŞ Azərbaycanın müstəqilliyini tanıyıb.
Digər günlər: 22 yanvar – 23 yanvar – 24 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
24 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1909 — Katolik kilsəsi 1431-ci ildə yandırılmış fransız qızı Janna d'Arkı müqəddəs elan edib.
- 1924 — Petroqradın adı dəyişdirilərək Leninqrad adlandırılıb.
- 1940 — Azərbaycan Rus Dram Teatrında Səməd Vurğunun "Vaqif" dramının ilk tamaşası olub.
- 1978 — SSRİ-nin nüvə reaktorlu kosmik raketi "Kosmos 954" okeana düşüb. Bu, tarixdə nüvə mühərrikli raketin ilk qəzası idi.
- 1984 — "Apple" şirkəti "siçan"la idarə olunan ilk kompüteri bazara çıxarıb.
- 1992 — Ukrayna Azərbaycana nota verərək diplomatik münasibətlər qurmaq niyyətini bildirib. Azərbaycan 6 fevralda notaya müsbət cavab verib.
- 1994 — Türkiyənin ilk rabitə peyki "TÜRKSAT 1" orbitə çıxarılandan 12 dəqiqə sonra Atlantik okeanına düşüb.
Digər günlər: 23 yanvar – 24 yanvar – 25 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
25 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1325 — III Eduard İngiltərə kralı oldu.
- 1554 — Braziliyada San-Paulo şəhərinin əsası qoyuldu.
- 1879 — Bolqarıstan Beynəlxalq Bankı yaradıldı.
- 1918 — Ukrayna bolşevik Rusiyasının aslılığından ayrıldığını bəyan edir.
- 1924 — İlk Qış Olimpiya oyunları Fransada açıldı. Burada 16 ölkədən 200-ə yaxın atlet iştirak edirdi.
- 1999 — Qərbi Kolumbiyada baş verən zəlzələ 1000 nəfərin həyatına son qoyur.
- 2001 — Azərbaycan Respublikası Avropa Şurasına tamhüquqlu üzv qəbul edilmişdir.
Digər günlər: 24 yanvar – 25 yanvar – 26 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
26 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1340 — İngiltərə kralı III Eduard Fransa kralı elan edildi.
- 1531 — Portuqaliyanın Lissabon şəhərində baş verən zəlzələ minlərlə insanın həyatına son qoydu.
- 1837 — Miçiqan ABŞ-ın 26-cı ştatı elan edildi.
- 1860 — Amerika vətəndaş müharibəsi: Virciniya yenidən ştatlat birliyinə qoşuldu.
- 1965 — Hind dili Hindistanın rəsmi dili kimi qəbul edildi.
- 1980 — İsrail və Misir dövlətləri arasında diplomatik əlaqələr yaradıldı.
- 1995 — Azərbaycan Respublikası Xorvatiya ilə diplomatik əlaqələr qurdu.
Digər günlər: 25 yanvar – 26 yanvar – 27 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
27 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 98 — Nervanın ölümündən sonra Trayan Roma İmperatoru olur.
- 1299 — Osmanlı İmperiyasının əsası qoyulmuşdur.
- 1593 — Vatikan Cordano Bruno üçün yeddiillik məhkəmə açır.
- 1756 — Volfqanq Motsart - Avstriya bəstəkarı, Avropa klassik musiqisinin ən nüfuzlu nümayəndələrindən biri anadan olub.
- 1695 — II Mustafa II Əhmədin ölümündən sonra İstanbulda Osmanlı İmperiyasının sultanı olur və bu 1703-cü ilədək davam etdi.
- 1888 — Vaşinqtonda Beynəlxalq Coğrafiya Cəmiyyətinin əsası qoyulub.
- 1944 — İkinci Dünya Müharibəsi: Leninqradın 900 günlük mühasirəsi başa çatır.
- 1993 — Azərbaycan Respublikası Çexiya ilə diplomatik əlaqələr qurmuşdur.
Digər günlər: 26 yanvar – 27 yanvar – 28 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
28 yanvar: Kanada bayrağının qəbul edilməsi, kosmik gəminin qəzaya uğraması
- 1958 — Kiprdə ingilislərin türk nümayişçilərə atəş açması və əsgərin yük avtomobilini insanların üstünə sürməsi nəticəsində 8 nəfər həlak olub.
- 1965 — Kanada bayrağının dizaynı Parlamentin aktı ilə qəbul edildi.
- 1982 — Türkiyənin Los-Ancelesdəki baş konsulu Kamal Arıkan "ASALA" erməni terror təşkilatı tərəfindən qətlə yetirilib.
- 1986 — Amerikanın "Challenger" kosmik gəmisi startdan 73 saniyə sonra 14 km yüksəklikdə qəzaya uğrayıb. Bütün heyət həlak olub.
- 1992 — "Ağdam-Şuşa" marşrutu ilə uçan "Mİ-8" mülki vertolyotu Şuşa şəhəri yaxınlığında erməni terrorçuları tərəfindən vurulub. Çoxu qadın və uşaq olan 44 sərnişin və ekipaj həlak olub.
- 1998 — Prezident Heydər Əliyev Davos sammitində iştirak edib.
- 2003 — Ukrayna prezidenti Kuçma və Rusiya prezidenti Putinin görüşü zamanı Ukrayna – RF sərhədləri dəqiq müəyyən edilib.
Digər günlər: 27 yanvar – 28 yanvar – 29 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
29 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1547 — Moskvada çar İvan Qroznının tacqoyma mərasimi keçirilib.
- 1821 — İlk dəfə Rus dənizçiləri Antarktidaya çıxıblar.
- 1833 — Rusiyada ilk dəfə olaraq Peterburqda şəhər poçt xidməti təsis edilib.
- 1896 — Amerika fiziki Qrubbe ilk dəfə olaraq xərçəngin müalicəsində radioaktiv şüalanmadan istifadə edib.
- 1956 — Almaniya Demokratik Respublikası Varşava müqaviləsinə qoşulub.
- 1978 — İsveçrə ozon təbəqəsinə zərər verdiyi üçün bütün aerozol maddələrin satışını qadağan edən ilk ölkə olub.
- 2001 — Fransa parlamenti uydurma "erməni soyqırımını" tanıyıb.
Digər günlər: 28 yanvar – 29 yanvar – 30 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
30 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1649 — İngiltərə kralı I Çarlz edam edilmişdir.
- 1933 — Adolf Hitler Almaniyanın kansleri seçilmişdir.
- 1948 — Mahatma Qandi qətlə yetirilmişdir.
- 1992 — Azərbaycan ATƏM-ə üzv qəbul edilmişdir.
- 1998 — Azərbaycan prezidenti Heydər Əliyev "Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin yaradılmasının 80 illiyinin keçirilməsi haqqında" sərəncam imzalamışdır.
- 2007 — "Microsoft Windows Vista" və "Microsoft Office 2007" satışa çıxarılmışdır.
Digər günlər: 29 yanvar – 30 yanvar – 31 yanvar
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
31 yanvar tarixində baş verən hadisələr:
- 1714 — I Pyotr Sankt-Peterburqda Kunstkameranı təsis edir, Rusiyada ən qədim muzey.
- 1865 — Dmitri Mendeleyev "Spirtin su ilə birləşmələri" adlı dissertasiya müdafiə edib.
- 1884 — Azərbaycan Demokratik Respublikası yaradıcılarından olan M.Ə.Rəsulzadə anadan olub.
- 1916 — N.İ.Lobaçevski adına Nijne Novqorod Dövlət Universiteti yaradılıb.
- 1946 — Yeni konstitusiya ilə Yuqoslaviya 6 respublikadan ibarət federasiyaya çevrilib.
- 1950 — ABŞ Prezidenti Harri Trumen hidrogen bombası planını açıqlayıb.
- 1968 — Nauru Avstraliyadan müstəqillik alır.
- 1990 — Keçmiş SSRİ-də məşhur "McDonald's" ictimai-iaşə şirkətinin Moskva şəhərində ilk kafesi açılıb.
- 1992 — Yanvar ayı ərzində erməni terrorçu dəstələri Kərkicahan qəsəbəsində 80 azərbaycanlını qətlə yetiriblər.
- 1958 — ABŞı-n «Ekslorer-1» ilk Yerin süni peyki buraxılıb.
- 1989 — ABŞ-ın Əfqanıstandakı səfirliyi bağlanıb.
- 1992 — ATƏT-in üzv ölkələrin xarici işlər nazirləri şurası MDB-nin 10 üzvünü təşkilata qəbul edib.
Digər günlər: 30 yanvar – 31 yanvar – 1 fevral
bax – müzakirə – redaktə – tarixçə
Tarixdə bu gün arxivi
Yanvar – Fevral – Mart – Aprel – May – İyun – İyul – Avqust – Sentyabr – Oktyabr – Noyabr – Dekabr
Hazırda 10:44, Bazar ertəsi, 4 iyun, 2012 (UTC) – Keşi təmizlə