Zəki İslam

Zəki İslam
Yusifov Zəki İslam oğlu
Doğum tarixi:	10 avqust 1939-cu il (1939-08-10)
Doğum yeri:	Cil, Göyçə

Zəki İslam – Şair, "Qızıl Qələm" mükafatı laureatı.

Həyatı

Zəki İslam oğlu Yusifov 10 avqust 1939–cu ildə Göyçə mahalının Krasnoselo rayonunun Cil kəndində anadan оlub.

Azərbaycan Pedaqoji İnstitutunu, Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı İnstitutunu bitirmişdir. Uzun müddət kolxoz-covxozlarda rəhbər vəzifələrdə işləmişdir.

Azərbaycan Aşıqlar Birliyi İdarə heyətinin üzvüdür. "Qızıl Qələm" mükafatı laureatılır. Şeirlərini əsasən dini mövzuda yazır.

Zəki İslam Məşədi, Kərbəlayi və Hacıdır.

Zəki İslam müasir aşıq şerinin tanınmış nümayəndəsi, dini şeir və poemaların müəllifi kimi məşhurdur.

Zəki İslamın indiyəcən yazdığı müxtəlif mövzu və janrlarda olan şeirləri və poemaları toplanmış və toplanmaqdadır.

Əsərləri

• Göyçənin tonqalı sinəmdə yanır. Bakı-1995.
• Əlim tanrı ətəyində, Bakı, "Önər", 1995.
• Ziyarətgahlarım mənim. Bakı-1996.
• Ziyarətgahlarım mənim. Tehran-1997. fars əlifbası ilə
• Məktublar, cavablar, yeni şeirlər. Bakı-2001.
• Seçilmiş əsərləri. I cild. – Bakı : Asiya, 2005. 799 səh.

Məqalələri

• "El şairi Miskin Abdal", "Günaydın" qəzeti, №27-28, 28-30 aprel və 1-4 may 1998-ci il.

Mənbə

• Misir Subatanlı "Mən Vətəndə vətənsizəm", Mingəçevir-2002. səh. 5-122.
• Savalan Talıblı "Tanıdığım və tanımadığım Zəki İslam". Kaspi qəzeti. № 100(1807). 11 iyun 2008-ci il.

Yaradıcılığı

Göyçə

Ata-baba məskənimsən,
Ana yurdum, elim, Göyçə!
Ünvanımı soruşanda,
Tez-tez deyir dilim "Göyçə"!

Hər mahalın bir adı var,
Ana yurdun öz dadı var,
Qonaqpərvər övladı var,
Uzanıqlı əlim, Göyçə!

Qazax, Tovuz, Şəmkir, Gəncə,
Qarabağdan dost gəlincə,
Obalarda incə-incə
Açılıbdı gülüm, Göyçə!

Zəki qurban ocağına,
Dörd küncünə, bucağına,
Balan kimi qucağına,
Darıxıram gəlim, Göyçə!

Demişəm

Mən ağlım kəsəndən, gözüm görəndən,
Allahu Məhəmməd, Əli demişəm.
On iki İmama, Həzrət Abbasa,
Üz tutub Xudaya bəli demişəm.

Ustadlar ustadı ustad pirinə,
Allahın sağ əli merac şirinə,
Göydə bölünəni yerdə yerinə,
Düz tutan Əliyə Vəli demişəm.

Fatmeyi-Zəhraya qurbandı canım,
Heydəri-kərrarim, Şahi-mərdanım,
Mən Zəki İslamam, şöhrətim-şanım,
Əzəldən Əlidi, Əli demişəm.

OLSUN
Xasay Zeynalova
Şair Xasay, saf qəlbinnən süzülən,
Düz ilqarın, söz budağın var olsun.
Misraların şirin, şəkər düzümlü,
Şeriyyətin bağçasında bar olsun.

Həsrət səni mənnən betər yandırır,
Hər bir kəlmən Ulu Göyçə andırır,
Qanmazlara Vətən nədi qandırır,
Doğma yurdu sevməyənə ar olsun.

Göyçəmizin Göyçə adlı gölü var,
Səxavətli qonaqpərvər eli var,
Buz bulaqlı, ətir iyli gülü var,
İnşallah, gedərik ixtiyar olsun.

Əzəl Allah, sonra Baba biznəndi,
Biz birləşib, biz bir olsaq biznəndi,
Göyçə sevən göyçəlilər biznəndi,
Biz Göyçənin, Göyçə bizim var olsun.

Yuxumda getmişdim, Göyçə küsübdü,
Düşmən yolu, hər tərəfli kəsibdi,
Belə olmaz deyirlər ki, əsibdi,
Bir Allahın yığval yedi yar olsun.

Qartallar qıylanır, bərəyə-bəndə,
Uca zirvələrdən boylanır kəndə,
Göyçə özü boyda düşüb kəməndə,
O kəməndi qıran əllər var olsun.

Bir nurani gördüm dedi Abdalam,
Sarıyaqubluyam, Miskin Abdalam,
Yalvardım, yapışdım bir xəbər alam,
Dedi: dedim Göyçən bəxtiyar olsun.

Ketidən top qurmuş, Məşədi Qasım,
Mustafa plomyotnan almış qisasım,
İnşallah pozulmaz vüqar libasım,
Göyçəm yerindədi, eli var olsun.

On bir ildi gecə-gündüz xəyalda,
Ah çəkirik, boylanırıq bu halda,
Zəki İslam, biz qurbanıq bu yolda,
Deyilmişik, deyənlər də var olsun.
14 yanvar 2000-ci il,
05 Şəvval, 1420-ci il

DÖZƏCƏK

Nuru Bayram, Ulu Göyçə dərdini,
Danışmağa ürəyim də dözəcək.
Ata-baba yurd yuvamdı, o mahal,
Hər bir anım, hər addımım gəzəcək.

Şeytandan güclüdü, hiyləgər insan,
Atalar sözüdü inamla inan,
Çaqqallar birləşdi, dost oldu qurdnan,
Qurd da bu hiylədən bir gün bezəcək.

Bir rəhbər olmadı, düzdü o zaman,
Hər yannan saqqallı güllədən boran,
Mixayıl ədavət saldı, Heydarnan,
Gec-tez haqq nahaqqın başın əzəcək.

İnam yeri, güman yeri, ölkəmiz,
Düşmən oldu, SSRİ tər-təmiz,
Ayaq yalın, başı açıq, qaçqın biz,
Bizimkidi, el-obamız gələcək.

Bu alın yazısı, Tanrı sınağı,
Çəkdi sinəmizə, döşədi dağı,
Zəki İslam, itirdiymiz torpağı,
İnşallah alarıq, qartal süzəcək.

BEŞ
Göyçə mahalının əziz ağsaqqalı, böyük ziyalısı Əliyev Kazım Əsgər oğlu, əl yazması ilə yazıb gətirib ki, Zəki İslam, bu bağlama aşıq Ələsgərin oğlu Əbduləzimindir. Bir bu beşə cavab ver görək:

ƏBDULƏZİM:
O nədir ki, bu dünyada bədəni bir, başı beş?
Hər beşində dörd gözü var, hər gözündə qaşı beş?
O, bədənin cəm gözündə, iyirmidi kipriyi,
Ayrılanda qətrəlanır, kipriyinin yaşı beş?

ZƏKİ İSLAM:
Bir bədəndə iki ayaq, iki əldi, başı beş,
Bunlar dörddü, hər birində beş dırnaqdı, qaşı beş,
Kiprik deyil, barmaqlardı əl ayaqda iyirmi,
Əgər biri zədələnsə, kirpiyinin yaşı beş.

ƏBDULƏZİM:
Həm yeyilir, həm yeyilmir, həm şirindi, həm acı,
Cümlə aləm gözün dikib olub onun möhtacı,
Dağı dələr, daşı yarar, alar ondan xəracı,
Simuzərdən cəsədini çəkibdi, nəqqaşı beş?

ZƏKİ İSLAM:
Ana südü halal-haram, həm şirindi, həm acı,
Südəmərlər nalə çəkər, olur onun möhtacı,
Yarın sevən dağlar dəlir, onnan alır xəracı,
Məhəbbətdən böyük bəla olmayıb, nəqqaşı beş.

ƏBDULƏZİM:
Bədəninin hesabınnan, canda yüz damarı var,
Hər tərəfə yol işləyib, çox açıq bazarı var,
Hər kiminən ülfət qılsa, ona xeyri karı var,
Mən istərəm, qoy sinənə dəysin, onun daşı beş.

ZƏKİ İSLAM:
Ana südün hazır eylər, o, bədəndə yüz damar,
Hər bir yannan xəbərdardı, ondadı küllü ixtiyar,
Analara canım qurban, həm anadı, həm də yar,
Kim istəməz, sinəsinə dəysin onun daşı beş.

ƏBDULƏZİM:
Nə ölüdü, nə diridi, nə əti var, nə qanı,
Bəni insan caməsində, gedir, gəzir hər yanı,
Əbduləzim deyər, hər kəs tapsa bu müəmmanı,
Çox dərindən fikrə düşər, eylər təlaşı beş.

ZƏKİ İSLAM:
Nə ölüdü, nə diridi, ruhun yox əti, qanı,
Bəni insan bədənində, gedir, gəzir hər yanı,
Zəki İslam, yadda saxla, qaldırarsan tufanı,
Çox da dərin fikirləşmə, sən də yaz təlaşı beş.