"Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeni

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
"Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeni
ukr. Орден "Алiмардан бей Топчібашева"
Ölkə Ukrayna Ukrayna
Tip Orden
Kimə verilir Ukrayna vətəndaşlarına və digər xarici vətəndaşlara
Status təqdim olunur
Statistika
Təsis tarixi 28 may 2020-ci il
Ardıcıllıq
Sonrakı (yüksək) "Ağ Bars" ordeni
Əvvəlki (aşağı) "Xüsusi xidmətlərə görə" ordeni

"Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeniUkrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının 28 may 2020-ci ildə təsis etdiyi yüksək təltifdir . Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası ordenləri kapitulunda "Xüsusi xidmətlərə görə" ordenindən sonra ən yüksək xüsusi mükafatdır. Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının "Təltif və Mükafatları haqqında" Əsasnaməyə uyğun olaraq "Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordenii, UQTMŞ-nın "Ağ Bars" ordenindən daha yüksək orden statusnuna malikdir.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

28 may 2020-ci il tarixində, Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Rəyasət Heyəti Azərbaycan Xalq Cumhuriyyətinin qurucularından biri və 1918-1920-ci illərdə Azərbaycan Xalq Cumhuriyyəti Parlamentinin Sədri Əlimərdan bəy Topçubaşovun xatirəsinin əbədiləşdirilməsi məqsədi ilə təsis edilmişdir. UQTMŞ Rəyasət Heyəti, Ukrayna "Dövlət təltifləri haqqında" və Ukrayna "İctimai birliklər" haqqında qanunlarına, ö cümlədən Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Nizamnaməsinə uyğun olaraq, Ukrayna dövləti, Türk Dünyası və Qarapapaq türkləri qarşısında xidmətlərinə görə fərqlənmiş şəxslərin təltif edilməsi üçün Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordenini təsis edilmişdir.

Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Rəyasət Heyətinin 28 may 2020-ci il tarixində keçirilən onlayn iclasında Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının Sədri Daşqın Gülməmmədovun təklifi ilə, Azərbaycan Respublikasının "28 may Respublika günü" münasibəti ilə, Azərbaycan Xalq Cumuhuriyyətinin qurucularından biri, 1918-1920-ci illərdə AXC parlamentinin Sədri və faktiki Azərbaycan Xalq Cumhuriyyətinin dövlət başçısı olmuş Əlimərdan bəy Topçubaşovun xatirəsinin əbədiləşdirilməsi məqsədi ilə "Əlimərdam bəy Topçubaşov" ordeninin təsis edilməsi müzakirə edildi. UQTMŞ Rəyasət Heyətinin yekdil qərarı ilə "Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeni təsis olunmuş və ordenin Statutu təsdiq edilmişdir.

Statutu[redaktə | əsas redaktə]

Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının "Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeni ilə, Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Ümumulrayna İctimai Birliyinin Nizamnaməsinə və "Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeni Statutunun tələblərinə uyğun olaraq Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Sədrinin əmri, istisna hallara isə UQTMŞ Rəyasət Heyəti Sədrinin əmri ilə təltif həyata keçirilir. "Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeni ilə təltif olunmaq üçün xüsus xidmət göstərmiş şəxslər barədə vəsatəti UQTMŞ Sədri qarşısında Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Rəyasət Heyətinin Sədri, UQTMŞ Baş katibi, UQTMŞ Rəyasət Heyəti üzvləri və UQTMŞ Vilayət Təşkilatları Sədrləri qaldırmaq səlahiyyətlərinə malikdirlər. Ordenlə təltif barədə son qərar vermə səlahiyyətləri birbaşa UQTMŞ Sədrinə mənsubdur.

Şəxsin təltif edilməsi barədə vəsatət təmin edildikdən və təltif əmr imzalandıqdan sənra, "Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordenin UQTMŞ Sədri, Rəyasət Heyəti Sədri Baş Katibi və yaxud UQTMŞ-nın səlahiyyətli təmsilçiləri kavalerə təqdim edirlər.

"Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeni Ukrayna vətəndşlarına, xarici vətəndaşlara və vətəndaşlığı olmayan şəxslrə aşağıdakı hallarda verilir:

  • Ukrayna dövlətinin tərəqqisinə, əzəmətinin və şöhrətinin artmasına töhfə verən müstəsna xidmətlərinə görə;
  • Ukraynanın ərazi bütövlüyünün müdafiəsində, Ukraynanın dövlət mənafelərinin qorunmasında göstərilmiş mərdlik və şücaətə görə.
  • Ukrayna Qyaşayan Qarpapaq türklərinin milli mənafeinin qorunmasına və müdafiəsinə gərə.

"Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeni xarici vətəndaşlara və vətəndaşlığı olmayan şəxslərə aşağıdakı hallarda verilir:

  • Ukrayna xalqı və dövləti qarşısında müstəsna xidmətlərinə görə;
  • Türk dünyası qarşısında müstəsna xidmətlərinə görə;
  • Dünyada yaşan Qarapapaq türkləri qarşısında görkəmli xidmətlərinə görə, milli mənafelərin qorunmasında mərdliyə və şücaətə görə;
  • Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası qarşısında müstəsna xidmətlərinə görə;

Ordenin dərəcəsi[redaktə | əsas redaktə]

"Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeninin Statutuna və ordenin təsis edilməsi barədə Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Rəyasət Heyətinin 28 may 2020-ci tarixli qərarına əsasən, ordenin vahid dərcəsi mövcuddur.

Təsviri[redaktə | əsas redaktə]

  • "Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeni reylefli və emalla işlənmiş dairədən ibarət kompozisiyadan ibarətdir. Ordenin dairəsi qızıl suyuna çəkilmiş tökmə lövhədir. Dairənin mərkəzində reylefli işlənmiş, Əlimərdan bəy Topçubaşovun qızılı rəngli bareylefi yerləşir. Dairə içində yerləşən bareylefin ətrafında, kənar xətt boyunca, dairəvi şəkildə, ingiliscə "Alimardan Bek Topchubashev və 1863-1943" sözləri və Ə.Topçubaşovun doğum tarixi yazılmışdır. Bütün təsvirlər, həmçinin ulduzun reylefi qabarıqdır. Ordenin arxa tərəfi hamar səthlidir, aşağı hissədə ordenin nömrəsi həkk olunmuşdur.
  • Ordeni paltara və ya mundirə bərkidilmək üçün elementi olan 27 mm x 39 mm ölçüdə, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Bayrağını təcəssüm etdirən, müvafiq olaraq bərabər bölünmüş göy, qırmızı və yaşıl rəngli, dördbucaqlı xara lent, lentin aşağısında qızıl suyuna çəkilmiş əlvan metaldan təbəqə, bu təbəqəyə bərkidilmiş halqa və ilgək vasitəsilə birləşdirilir.
  • "Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeninin elementi olan, paltarın və yaxud uniformanın yaxasına bərkidilmək üçün, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Bayrağını üç rəngini özündə təcəssüm etdirən, bərabər bölünmüş, göy, qırmızı və yaşıl rəngli xara lentdən üz çəkilmiş 27 mm x 9 mm ölçülü qəlib əlavə olunur.
Kavaler

Ordenin taxılma qaydası və mundirdəki yeri[redaktə | əsas redaktə]

Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının "Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeni döşün sol tərəfinə, Ukrayna və digər dövlətlərin ordenləri olduqda, həmçinin UQTMŞ "Şərəf" ordenindən əvvəl taxılır.

"Əlimərdan bəy Topçubaşov" ordeni kavalerləri[redaktə | əsas redaktə]

Fotoqalereya[redaktə | əsas redaktə]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]