Çin qayışləçəyi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Dendrologia4.png
Çin qayışləçəyi
Çin qayışləçəyi
Elmi təsnifat
Aləmi: Bitkilər
Şöbə: Örtülütoxumlular
Fəsilə: Mоtmоtukimilər
Cins: Qаrаğаt cinsi
Növ: Loropetalum chinense R. Br
Elmi adı
Loropetalum chinense R. Br
Dendrologia5.png

Təbii yayılması:[redaktə | əsas redaktə]

Şimali Amerikada, Qərbi və Şərqi Asiyada bitir. XIX əsrin ortalarında bu bitki Britaniya botaniki Robert Broun tərəfindən təsvir edilmişdir və loropetalum (loropetalum – yunancadan “loron” - “qayış” və “petalon” - “ləçəklər”) adlandırılmışdır. Həqiqətən, loropetalumun iri çiçək qrupları qayış və ya lentlərin bağlamasına bənzəyir. Buradan bitkinin azərbaycan dilində adı “qayışləçək” və analoji olaraq almanca “reimenblute”- dir. İngiltərəyə loropetalumu XIX əsrin axırlarında məşhur Viktorian gətirmiş və Chinese fringe flower – “Çin qayışləçəyi” adlandırmışdır

Botaniki təsviri:[redaktə | əsas redaktə]

Hündürlüyü 60 sm-dək olan, əyilmiş budaqlı, nadir, gözəl çiçəkləyən ekzot, həmişəyaşıl, möhkəm, yumru koldur. Onun enli çiçək qrupları qayış və ya lentlərin bağlamasına bənzəyir. Loropetalumun yarpaqları oval və ya yumurtavari, uzunluğu 2,5-6 sm, açıq yaşıl rənglidir. Çiçəkləri hörümçəkşəkilli, qayışşəkilli, ətirli, al-qırmızı, çəhrayı, ağ rəngdə olub, 3-6 ədəd sıx qalxanlara yığılır, erkən yazda budaqları tamamilə örtür. Sonradan yaşıl yarpaqları açılır və çiçəkləmə bütün yay ərzində davam edir.

Еkоlоgiyаsı:[redaktə | əsas redaktə]

Bol çiçəkləməsi və yarpağın parlaq rəngi üçün ona düz düşən günəş işığı lazımdır, lakin bu işıq birbaşa bitkiyə düşməməlidir. Yayda təmiz havada özünü yaxşı hiss edir. 150C-dək soyuqlara dözür.

Аzərbаycаndа yаyılmаsı:[redaktə | əsas redaktə]

Park və bağlarda mədəni şəraitdə bеcərilir.

İstifаdəsi:[redaktə | əsas redaktə]

Çiçəkləmə dövründə daha dekorativdir və tək, alleya əkinlərində gеniş istifаdə еdilə bilər. Asanlıqla formalaşır, bitki bonsay üslubunda becərilmə üçün idealdır.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

Azərbaycan Dendroflorası III cild-Bakı:"Elm",2016,400 səh. T.S.Məmmədov


Məlumat mənbələri[redaktə | əsas redaktə]

  • Tofiq Məmmədov, Elman İsgəndər, Tariyel Talıbov. "Azərbaycanın Nadir Ağac və kol bitkiləri", Bakı: "Elm", 2014, 380 səh.

İstinad[redaktə | əsas redaktə]

  • Флора Азербайджана. т.5. 1954; Флора Kaвkaзa. т.5. 1954;
  • Azərbaycanın ağac və kolları. I cild. 1961;
  • Azərbaycan flora-sının konspekti. I-III cildlər. 2005; 2006; 2008;
  • Tofiq Məmmədov, Elman İsgəndər, Tariyel Talıbov. Azərbaycanın nadir ağac və kol bitkiləri", Bakı: "Elm", 2014, 380 səh