Üç paralel çay

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Üç paralel çay
çin 三江并流
R0010879.JPG
BTMB kateqoriyası — II (Milli park)
WLE Austria Logo (no text).svg
29°53′ şm. e. 98°24′ ş. u. (T)
YerləşməsiYunnan
Ölkə ÇXR ÇXR
Sahəsi939 441 ha
Tarixi1983
Welterbe.svg
№1083 (2003)[1]
Üç paralel çay (Çin)
Green pog.svg
“Üç paralel çay Milli Parkı” Çin-ın fiziki xəritəsində
Commons-logo.svg Üç paralel çay Vikianbarda
Three Parallel Rivers of Yunnan Protected Areas*
Üç paralel çay**
YUNESKO ümumdünya irsi
Ölkə Çin
Tipi Təbi
Meyarlar vii, viii, ix, x
İstinad 1083
Region*** Yunnan
Daxil edilməsi 2003  (27-ci sessiya)
Üç paralel çay (Dünya)
Red pog.png
Üç paralel çay
* Rəsmi ingiliscə siyahıda adı
** Region YUNESKO təsnifatlandırılmasına görə

«Üç paralel çay» (çin 三江并流, Pinyin: Sānjiāngbìngliú) — Çində milli park. Park Sino-Tibet dağlarında, Yunnan əyalətinin şimal-qərbində yerləşir[2]. Əraziyə əsasən Asiyanın ən böyük çayları olan Yanszı, MekonqSaluinin yuxarı axarları daxildir. Məhz bu ərazidə bu çaylar demək olar ki, biri-birinə paralel olaraq axır. Üç paralel çay UNESCO-nun Ümumdünya irsi obyektləri siyahısına daxildir.

Ümumi məlumat[redaktə | əsas redaktə]

Paralel şəkildə axan bu üç çay dərin dərələrə malikdir(3000 m). Yüksək dağlıq və çətin keçilən ərazilərin çoxluğu ilə xarakterizə olan bu bölgə həm də, yüksək endemikliyi ilədə fərqlənir. Ərazidə ən yüksə zirvə Kavaqebodur(6740 m). Geoloji baxımdan zəngin olan bu ərazidə daha çox maqmatik süxurlar üstünlük təşkil edir. Həmçinin karst mənşəli geniş yayılıb[3].[4]

Bitki və heyvanat aləmi[redaktə | əsas redaktə]

Üç paralel çay hövzəsi nəyin ki, Çinin, eləcədə dünyanın ən zəngin biomüxtəlifliyinə malik ərazilərindən biridir. Bölgədə Asiyanın üç zonası qovuşur: Şərqi Asiya, Cənubi Asiya və Sino-Tibet dağları. Fərqli relyef və iqlimə malik olan bu ərazi qədim dövrlərə aid olan bitki və heyvanat aləminin daima yaşayış yerinə çevrilib. Məhz dördüncü dövrdə baş verən buzlaşma epoxası bu əraziyə təsir edə bilməmişdi. Səbəb də, paralel və dərin dərələrin mövcudluğudur. Bölgədə 6000 dən çox nadir bitki, həmçinin Çinin heyvanat aləminin dördə bir hissəsi məskunlaşıb. Məşhur kiçik panda ərazinin enedmik heyvanlarındadır[5]

Şəkillər[redaktə | əsas redaktə]

Həmçinn bax[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]