Übeyd mədəniyyəti

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Son Übeyd mədəniyyətinə aid qab
(Eradan əvvəliki Avropa-Übeyd mədəniyyəti xərtənin sağ yanı altındadı, palıdı rənglə qeyd olunub.)

Übeyd mədəniyyəti və ya Obeyd mədəniyyəti[1]enolit dövrünə aid mədəniyyət.

Ümumi məlumat[redaktə | mənbəni redaktə et]

E.ə. IV minillikdə Yaxın Şərqdə, xüsusilə Mesopotamiyada mədəni inkişafın yüksək səviyyədə olmuşdur. Məhz bu dövrdə ilk dəfə olaraq Mesopotamiyada qədim şəhər mədəniyyətinin meydana çıxdığını, Şumer mədəniyyətinin bünövrəsinin qoyulmuşdur. E.ə. V minillikdə Cənubi Mesopotamiyada mövcud olmuş Ubeyd arxeoloji mədəniyyəti e.ə. IV minilliyin birinci yarısında daha da inkişaf edərək yayılmış və Mesopotamiyanın şimal əyalətlərini əhatə etmişdir.

Мəlum olduğu kimi, Ubeyd mədəniyyəti protoşumerlərə və şumerlərə aid edilir. Şumer dili Hind-Avropa dilləri ilə qohum olmamış, onun türk dilləri ilə bağlı olmasına dair inkaredilməz dəlillər aşkar olunmuşdur. Bu mədəniyyət üçün xarakterik olan arxasıüstə uzadılmış skeletlərin Мesopotamiyada yayılması şumerlərin gəlişi ilə əlaqələndirilir.

Ədəbiyyat[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Чайлд Г. Древнейший Восток в свете новых раскопок. М., 1956.
  • Массон В. М. Средняя Азия и Древний Восток. М.—Л., 1964.
  • Parrot A. Archeologie mesopotamienne. Paris, 1953. T. 2.

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

Həmçinin bax[redaktə | mənbəni redaktə et]

Xarici keçidlər[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Обејд мәдәнијјәти // Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасы: [10 ҹилддә]. VII ҹилд: МисирПрадо. Бакы: Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасынын Баш Редаксијасы. Баш редактор: Ҹ. Б. Гулијев. 1983. С. 314.