Ümumdünya Müəllif Hüquqları Konvensiyası

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Ümumdünya Müəllif Hüquqları Konvensiyası (ÜMHK) (bəzən sənədin variantından asılı olaraq Cenevrə və ya Paris Konvensiyası) (ing. Universal Copyright Convention) — müəllif hüquqlarının müdafiəsi üzrə beynəlxalq müqavilə, UNESCO-nun himayəsi altında fəaliyyət göstərir. 6 sentyabr 1952-ci ildə Cenevrədə Müəllif Hüquqları üzrə Hökumətlərarası Konfransda qəbul edilmişdir. Konvensiyanın məqsədi heç bir ölkənin müəllif hüquqlarının beynəlxalq müdafiə sistemi çərçivəsindən kənarda qalmamasını təmin etmək idi.

Haqqında[redaktə | mənbəni redaktə et]

ÜMHK Bern Konvensiyasına nisbətən daha aşağı səviyyədə müəllif hüquqlarının qorunmasını təmin edir. Bu, Cenevrə Konvensiyasının mümkün qədər çox dövlətin, o cümlədən bu və ya digər səbəbdən Bern tərəfindən nəzərdə tutulmuş müəllif hüquqlarının müdafiəsi səviyyəsini təmin edə bilməyən dövlətlərin ona qoşulması məqsədi ilə işlənib hazırlanması və qəbul edilməsi ilə əlaqədardır. Konvensiya.

Bern Konvensiyasından fərqli olaraq (müəllif hüquqlarının qorunması üçün kifayət qədər əsas kimi əsərin yaradılmasından irəli gəlir), ÜMHK ayrı-ayrı üzv ölkələrdə belə mühafizənin verilməsi üçün müəyyən rəsmiləşdirmələrin həyata keçirilməsini nəzərdə tutur. Bu rəsmiləşdirmələr onunla bağlıdır ki, bəzi ölkələrdə əsərin mühafizəsi üçün nüsxələrin, qeydiyyatın və ya digər rəsmiləşdirmələrin depozitə qoyulması lazımdır. Buna görə də, Art. 3 ÜMHK müəyyən etdi ki, əsərin ilk nəşrindən başlayaraq onun bütün nüsxələrində latın hərfi C şəklində dairəyə daxil edilmiş (© — müəllif hüquqlarının müdafiəsi işarəsi) işarəsi varsa, belə tələblər yerinə yetirilmiş sayılır. bu əsərin sahibi və ilk buraxılış ili. ÜMHK tərəfindən müəyyən edilmiş müəllif hüquqlarının qorunması üçün minimum müddət iyirmi beş ildir.

Universal Müəllif Hüquqları Konvensiyası Bern Konvensiyasının iştirakçısı olan ölkələr üçün xüsusi qaydalar müəyyən etmişdir. Birinci qaydada deyilir: əgər ölkə 1951-ci il yanvarın 1-dən sonra Bern İttifaqından çıxarsa, onun mənşə ölkəsi olduğu əsərlər Bern İttifaqı ölkələrində Ümumdünya Konvensiyasında nəzərdə tutulmuş müdafiədən istifadə etməyəcək. İkinci qayda müəyyən edir ki, ÜMHK-nin müddəaları əsərlərin mühafizəsi ilə bağlı Bern Konvensiyası ilə bağlı olan, Bern Konvensiyasının müddəalarına uyğun olaraq, mənşə ölkəsi bu müqavilənin imzalandığı ölkələrdən biridir.

1971-ci il iyulun 5-dən 24-dək Parisdə ÜMHK-nin yenidən nəzərdən keçirilməsinə dair konfrans keçirildi və bu konfransda 24 iyul 1971-ci ildə konvensiyanın yeni (Paris) cari variantı qəbul edildi.

SSRİ ÜMHK-ın Cenevrə versiyasına 27 may 1973-cü ildə qoşuldu [1].

3 noyabr 1994-cü ildə Rusiya Federasiyası Hökuməti qərar [2] verdi, burada, xüsusən də Rusiyanın 1971-ci ildə düzəliş edilmiş Ümumdünya Müəllif Hüquqları Konvensiyasına (Paris) və 1 və 2 saylı Əlavə Protokollara qoşulduğunu elan etdi.

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. "Other IP Treaties". 2017-05-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-01-07.
  2. "Постановление Правительства Российской Федерации "О присоединении Российской Федерации к Бернской конвенции об охране литературных и художественных произведений в редакции 1971 года, Всемирной конвенции об авторском праве в редакции 1971 года и дополнительным Протоколом 1 и 2, Конвенции 1971 года об охране интересов производителей фонограмм от незаконного воспроизводства их фонограмм"" (русский). 2022-01-07 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-01-07.

Ədəbiyyat[redaktə | mənbəni redaktə et]

Xarici keçidlər[redaktə | mənbəni redaktə et]