İlahə Quliyeva

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
İlahə Quliyeva
İlahə Məmmədəli qızı Quliyeva
Doğum tarixi 1 iyun 1985(1985-06-01)
Doğum yeri Bakı
Vətəndaşlığı Azərbaycan Azərbaycan
Milliyyəti azərbaycanlı
Elm sahəsi kimya
Elmi dərəcəsi kimya üzrə fəlsəfə doktoru
Elmi adı dosent
İş yeri AMEA Neft-Kimya Prosesləri İnstitutu

Quliyeva İlahə Məmmədəli qızı — kimya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

İlahə Məmmədəli qızı Quliyeva 1 iyun 1985-ci ildə Bakı şəhərində anadan оlmuşdur. 1991- ci ildə 265 saylı orta məktəbə qəbul olmuş, orta məktəb təhsilini 1999- cu ildən 5 saylı kimya- biologiya təmayüllü litseydə davam etdirmiş, 2001- ci ildə oranı bitirmişdir.

2001- ci ildə Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin kimya fakültəsinin bakalavr pilləsinə daxil olmuş, 2005- ci ildə oranı bitirmişdir. Həmin ildə Bakı Dövlət Universitetinin kimya fakültəsinin “Yüksəkmolekullu Birləşmələr” kafedrasının “Kompozisiya Materialları” ixtisası üzrə magistraturaya daxil olmuş, 2007- ci ildə oranı fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir. Təhsildə əldə etdiyi nailiyyətlərə görə 29 iyun 2007-ci ildə Bakı Dövlət Universitetinin rektorluğu tərəfindən «Fəxri fərmanla» təltif edilmişdir.

2007-ci il ərzində “Melorosiya və Su təsərüffatı” ASC nəzdnində fəaliyyət göstərən “Su Problemləri İnstitutu”nda əvvəlcə texnoloq, daha sonra isə kiçik elmi işçi vəzifəsində çalışmışdır.

2007-ci ilin dekabrında AMEA- nın Y.H. Məmmədəliyev adına Neft-Kimya Prosesləri İnstitutu doktorantura pilləsinə daxil olmuş və reaksiyayaqabil mono- bə bitsikloalkilmetakrilat monomerlərinin sintezi və onlar əsasında praktiki əhəmiyyətli oliqomerlərin alınması istiqamətində tədqiqat işlərinə başlamışdır [1]. Hal-hazırda Neft-Kimya Prosesləri İnstitutunda böyük elmi işçi vəzifəsində çalışır. O, "Gənc Alimlər və Mütəxəssilər Şurası"nın fəal üzvüdür [2].

Quliyeva İ.M. Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Şirkətinin J.G. Speitin “Neftin kimyası və texnologiyası” adlı kitabının (654 səhifədən ibarət olan) 4-cü nəşrinin (2006-cı il) ingilis dilindən azərbaycan dilinə tərcüməsi və nəşri adlı layihəsində kitabın nəşrə hazırlanmasında (2014) iştirak etmişdir.

Elmi fəaliyyəti[redaktə | əsas redaktə]

İlahə Məmmədəli qızı Quliyeva 2013-cü il 26 iyunda Neft-Kimya Prosesləri İnstitutunun nəzdində fəaliyyət göstərən D 01.031 şifrli Dissertasiya Şurasında 2314.01. – “Neft kimyası” və 2304.01. - “Makromolekullar kimyası” ixtisasları qovşağında kimya üzrə fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsi almaq üçün uğurla dissertasiya işini müdafiə etmişdir [3]. AAK-nın 5 fevral 2014-cü il qərarı ilə kimya üzrə fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsi, 8 iyun 2017-ci il qərarı ilə  “Neft kimyası” ixtisası üzrə dosent elmi adı almışdır.

Əsas elmi nailiyyətləri:

  • Tsiklopentadienin 20-30 °C temperaturda akrilonitrilə [4+2]-tsiklobirləşməsindən 5-sianbitsiklo[2.2.1]hept-2-en sintez olunmuş və ona iki üsulla: termiki, eləcə də BF3•O(C2H5)2 katalizatorunun iştirakı ilə (met)akril turşularının birləşdirilməsindən yeni (met)akrilat monomerləri: 5-sianbitsiklo[2.2.1]hept-2-il(met)akrilatlar alınmışdır.
  • Nano- ölçülü (20 nm) katalizator TiO2 iştirakı ilə ditsiklopentadienin allilxloridlə qarşılıqlı təsir reaksiyasından alınmış 5-xlormetilnorborn-2-enə BF3•O(C2H5)2 katalizatorunun iştirakı ilə (met)akril tuşularının birləşdirilməsindən tərkibində xlor funksional qrupu saxlayan akrilat monomerləri sintez olunmuş və onların quruluşları müasir İQ, NMR 1H və 13C üsullarla təsdiq olunmuşdur.
  • Otaq temperaturunda tsiklopentadienin akril turşusu ilə [4+2]-tsiklobirləşmə reaksiyasından alınan 5-karboksibitsiklo[2.2.1]hept-2-enə (met)akril turşularının təkrar birləşdirilməsindən müvafiq yeni (met)akrilat monomerləri sintez edilmişdir.
  • Ditsiklopentadienin xlorasetat turşusu ilə termiki üsulla birləşdirilməsindən tənzimləyici sistemin komponentlərindən olan trtsiklo[5.2.1.02.6]des-3-en-8(9)-ilxlorasetat sintez olunmuşdur.
  • Sintez olunmuş (met)akrilat monomerlərinin tənzimlənməyən və tənzimlənən sistemlərdə radikal polimerləşməsi (oliqomerləşməsi) aparılmışdır. Tənzimləyici sistem - metal polimer nanokompozit və inisiator iştirakında aparılan tədqiqatlar nəticəsində dar molekul kütlə paylanmasına (МWn=1.25-2.41) və müxtəlif sahələrdə istifadə oluna bilən praktiki əhəmiyyətli oliqomerlər alınmışdır.

Tədqiqat işlərinin nəticələri respublikada və xarici jurnallarda nəşr olunmuş, respublika və beynəlxalq konfranslarda dinlənilmiş və müzakirə edilmişdir. Hal-hazırkı dövrə qədər 36 elmi əsərin – 13 məqalə, 16 tezisin həmmüəllifi, 7 tezisin müəllifidir. AMEA NKPİ-nin Gənc Alim və Mütəxəssislər Şurasının fəal üzvüdür. 2012-ci ildə NKPİ-də keçirilən "İlin ən yaxşı elmi tədqiqat işi" müsabiqəsində IV yerə, 2013-cü ildə eyni adlı müsabiqədə III yerə layiq görülmüşdür.

Ailəsi[redaktə | əsas redaktə]

Ailəlidir. 2 övladı var.

Əsas elmi əsərlərin adları[redaktə | əsas redaktə]

  • R.V. Əliyeva, A.H. Əzizov, İ.M. Quliyeva, M.K.Məmmədov, A.D. Quliyev, Ş.R. Bağırova, Ə.R. Vəxşuri, H.R. Əzizbəyli. Metal-polimer (nano)kompozitlərin sintezi və tədqiqi / Polimer Materialları İnstitutunun Yaradılmasının 50 İllik Yubileyinə Həsr Olunmuş “Makromolekullar Kimyası, Üzvi Sintez və Kompozit Materiallar” Mövzusunda Respublika Elmi Konfransının Materialları, Sumqayıt 2016, 20-21 oktyabr, səh. 8-10.
  • İ.M. Quliyeva. Controlled radical polymerization / Gənc alimlərin əsərləri №14, 2016, səh. 53-60
  • М.К. Мамедов, Р.В. Алиева, Ш.Р. Багирова. (Нано)композиты на основе циклических (мет)акрилатов и их (со)полимеров со стиролом / Gənc Alimlərin I Beynəlxalq Elmi Konfransı, Gəncə 2016, 17-18 oktyabr, səh. 377-378
  • İ.M. Quliyeva. Controlled radical polymerization of some acrylic monomers / 1st International Turkic World Conference on Chemical Sciences and Technologies. Sarajevo. 2015. p.127
  • M.K. Məmmədov, G.N. Mehdiyeva, C.H. İsmayılova. 1.2-tsikloheksandiolun mono (met)akril efirlərinin sintezi / Magistr, doktorant və gənc alimlərin XI Respublika elmi konfransı. Bakı, 2015, səh. 278-279
  • İ.M. Quliyeva. Bəzi tsikloalkil(met)akrilat monomerlərinin tənzimlənən radikal polimerləşməsi / AMEA-nın 70 illiyinə həsr olunan gənc alim və mütəxəssislərin “Akademik elm həftəliyi – 2015” beynəlxalq multidissiplinar forumu. Səh. 276
  • İ.M. Quliyeva, M.K. Məmmədov, Ş.R. Bağırova, R.V. Əliyeva. Tərkibində mis saxlayan polimer nanokompozit iştirakı ilə tsikloheksil(met)akrilat və sian(metil)norbornilakrilat monomerlərinin polimerləşməsi // Müasir biologiya və kimyanın aktual problemləri elmi-praktik konfrans. -Gəncə. -2015. - S. 317-320.
  • İ.M. Quliyeva, M.K. Məmmədov, A.H. Əzizov. Funksional əvəzli bitsikloalkil(met)akrilat monomerlərinin sintezi / Professor A.Ə. Verdizadənin 100 illik yubileyinə həsr olunmuş “Üzvi reagentlər analitik kimyada” respublika konfransı. Bakı 2014, səh. 68-69
  • И.М. Кулиева, М.К. Мамедов, А.Г. Азизов. Синтез моноциклоалкил-, функционально замещенных бициклоалкилакрилатных мономеров и олигомеров // Процессы нефтехимии и нефтепереработки. - 2014. - N: 2(58). - С. 134-146.
  • İ.M. Quliyeva. Tənzimləyici sistem iştirakında sian(metil)norbornilakrilatların oliqomerləşməsi // Gənc alimlərin əsərləri. - 2014. - N: 9. - S. 50-53.
  • M.K. Məmmədov, İ.M. Quliyeva, A.H. Əzizov. Monotsikloalkil(met)akrilat monomerlərinin sintezi // Akademik S.C.Mehdiyevin 100 illik yubileyinə həsr olunmuş respublika-elmi-praktiki konfransı. Bakı -2014, S.178
  • İ.M. Quliyeva, M.K. Məmmədov, A.H. Əzizov, R.V. Əliyeva. Sian(metil)norbornil(met)akrilat monomerlərinin tənzimləyici sistem iştirakinda oliqomerləşməsi / Fundamental və tətbiqi elmlərin (yer, texnika və kimya elmləri) aktual problemlərinin həllində multidissiplinar yanaşmanın rolu. Bakı. 2014. S. 311
  • İ.M. Quliyeva. Heydər Əliyev Şəxsiyyəti və Azərbaycan Elmi // Heydər Əliyevin Azərbaycan elmi və təhsilində rolu. -2013-Toplu. - S.142-150.
  • İ.M. Quliyeva, M.K. Məmmədov. 5- Karboksilbitsiklo[2.2.1]hept-2-il(met)akrilat monomerlərinin sintezi // 1st Chemistry and Chemical Engineering. - 2013, 17-21 april, P. 255-258.
  • İ.M. Quliyeva, М.К. Мəmmədov. Karboksilbitsiklo[2.2.1]hept-2-enin sintezi / Ümummilli lider HEYDƏR ƏLİYEVİN anadan olmasının 90-cı ildönümünə həsr olunmuş doktorant, magistr və gənc tədqiqatçıların “KİMYANIN AKTUAL PROBLEMLƏRİ” VII Respublika Elmi Konfransı, Bakı 2013, 2-3 may, s.126-127.
  • M.K. Məmmədov, İ.M. Quliyeva, S.Ə. Usubova. 5-xlormetilnorbornil-2-akrilatın sintezi / VII Бакинская Международная Мамедалиевская Конференция по Нефтехимии, Баку, 2012, 3-6 октября, с.128.
  • İ.M. Quliyeva. Nano- ТiО2 katalizatorunun iştirakı ilə ditsiklopentadien əsasında 5-xlormetilnorborn-2-enin sintezi / Gənc alimlərin II Respublika İnnovativ İdeya Yarmarkası” elm festivalı çərçivəsində keçirilmiş elmi konfransın materialları, Bakı, 2012, 25-27, s. 171
  • İ.M. Quliyeva. Tsiklopentilakrilat monomerlərinin sintezi və xassələrinin öyrənilməsi / АМЕА aspirantlarının elmi konfransı, Bakı «Elm», 2011, iyun, səh.157.
  • И.М. Кулиева, М.К. Мамедов, Р.В. Алиева, Ш.Р. Багирова. Пленкообразующие материалы на основе олигомеров циклогексил- и циан(метил)акрилатов / Сборник трудов IV Международной Конференции-школы по Химии и Физикохимии олигомеров. Казань, 2011 г, 30 май-4 июнь, с.148.
  • M.K. Məmmədov, İ.M. Quliyeva. Tsiklopentilakrilat monomerlərinin sintezi // Kimya Problemləri. - 2011. - N: 3, -S. 437-441.
  • M.K. Məmmədov, A.H. Əzizov, R.V. Əliyeva, İ.M. Quliyeva. Tsikloheksil(met)akrilatların mis tərkibli metal polimer nanokompozit və inisiator iştirakı ilə radikal polimerləşməsi // Azərbaycan Kimya Jurnalı. - 2011.- N: 2. -S. 19-25.
  • М.К. Мамедов, А.Г. Азизов, И.М. Кулиева, Р.В. Алиева. Синтез новых мономеров - цианметилнорборнилакрилатов // Журнал Прикладной Химии. - 2010. - Т: 83 (7). - С. 1228-1230.
  • İ.M. Quliyeva. Radikal inisiatorlar və Cu-polimer nanokompozit iştirakında tsikloheksil(met)akrilat, sian(metil)norbornilakrilat monomerlərinin tənzimlənən radikal polimerləşməsi / AMEA aspirantlarının elmi konfransı. Bakı «Elm», 2010, iyun, səh.157.
  • M.K. Məmmədov, A.H. Əzizov, İ.M. Quliyeva. Tsikloheksen və (met)akril turşuları əsasında akril monomerlərinin sintezi // Azərbaycan Kimya Jurnalı. - 2010.- N: 4. -S. 34-37.
  • М.К. Мамедов, А.Г. Азизов, И.М. Кулиева. Синтез 2-цианобицикло[2.2.1]гепт-5-ена и на его основе акриловых эфиров // Процессы нефтехимии и нефтепереработки. - 2010. - N: 3-4(39-40). - С. 244-248.
  • İ.M. Quliyeva. 2-sianobitsiklo[2.2.1]hept-5-il(met)akrilat monomerlərinin sintezi / Ümummilli lider Heydər Əliyevin anadan olmasının 87-ci ildönümünə həsr olunmuş doktorant, magistr və gənc tədqiqatçıların IV Respublika elmi konfransı, Bakı 2010, s.113.
  • İ.M. Quliyeva. Tsikloheksil(met)akrilat monomerlərinin tənzimlənən radikal polimerləşməsi / AMEA aspirantlarının elmi konfransı. Bakı «Elm», 2009, iyun, səh.184
  • И.М. Кулиева, Р.В. Алиева, А.Г. Азизов, М.К. Мамедов,Н.Р. Бекташи, Ш.Р. Багирова. Контролируемая радикальная полимеризация циклогексил(мет)акрилатов в присутствии инициирующих систем на основе Сu- содержащих металлполимерных нанокомпозитов / Х Международная Конференция по Химии и Физикохимии олигомеров. Волгоград 2009, 7-11 сентября, с.126
  • İ.M.Quliyeva. Sianmetilnorbornil(met)akrilat monomerlərinin sintezi / Bakı Dövlət Universitetinin 90 illik yubileyinə həsr olunmuş Respublika Elmi Konfransı.Bakı 2009, 22-23 may, səh.122.
  • Мамедов М.К., Пиралиев А.Г., Кадырлы В.С., Кулиева И.М. Синтез новых мономеров – функционалъных производных бициклических акрилатов / VII Бакинская Международная Мамедалиевская Конференция по Нефтехимии, Посвященная 80-летию Института Нефтехимических Процессов НАН Азербайджана. 2009, 29 сентября - 2 октября, стр. 199.
  • İ.M. Quliyeva, M.K.Məmmədov, N.R. Bektaşi, Ş.R.Bağırova. Metal polimer nanokompozitlərin iştirakında bəzi akril monomerlərinin tənzimlənən radikal polimerləşməsi / VII Бакинская Международная Мамедалиевская Конференция по Нефтехимии, Посвященная 80-летию Института Нефтехимиеских Процессов НАН Азербайджана. 2009, 29сентября- 2октября., стр. 227.
  • М.К. Məmmədov, R.V. Əliyeva, İ.M. Quliyeva. Tsikloheksil(met)akrilatlar və onların alkiltörəmələrinin sintezi // Azərbaycan Kimya Jurnalı. - 2009. - N: 2. -S.131-134.
  • M.К. Мамедов, В.С. Кадырлы, И.М. Кулиева. Синтез эфиров присоединением хлоруксусной кислоты к циклоолефинам каркасного строения // Журнал общей химии. - 2009. - Т: 79(3). -С. 469-471.
  • M.K. Məmədov, İ.M. Quliyeva, R.V. Əliyeva. Tsikloheksil- və onun alkil törə-mələrinin (met)akrilat efirlərinin sintezi / Ümummilli lider Heydər Əliyevin 85 illik yubileyinə həsr olunmuş Respublika konfransı, Bakı 2008, 7-8 may, s.132.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Hamımızın bir vətəni var - Azərbaycan / R.V. Əliyeva. -B.:"Ləman Nəşriyyat Poliqrafiya" MMC, 2009. - S. 122.
  2. http://science.gov.az/institutes/10
  3. http://www.nkpi.az/?page=science&id=11