İslandiya krallığı

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Tarixi dövlət
İslandiya krallığı
Konungsríkið Ísland
Bayraq Gerb
Bayraq Gerb
Himn: Lofsönqur
"Tərif mahnısı"
Kingdom of Iceland (1942).svg
 Flag of Denmark.svg
Flag of Iceland.svg 
1918 — 1944

Paytaxt Reykyavik
Dil(lər) İsland dili, Danimarka dili
Din Lüteranlıq
Pul vahidi İslandiya kronu
Sahəsi 103125 km²
Əhalisi 125967 (1944)
İdarəetmə forması Konstitusiyalı monarxiya
Sülalə Qlüksburq sülaləsi
Kral
 · 1918-1944 X Kristian

İslandiya krallığı (isl. Konungsríkið Ísland, dan. Kongeriget Island) — 1 dekabr 1918-ci ildə Danimarka-İslandiya Birləşmə Aktı nəticəsində qurulmuş dövlət.[1] 17 iyun 1944-cü ildə İslandiyanın respublika elan olunmasınacan mövcud olmuşdur.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

İslandiya 1380-ci ildən bəri Danimarka ölkəsinin içindəki Norveç krallığının mülkü idi. 1874-cü ildə Danimarka İslandiyaya muxtariyyət hüquq verdi. Bu hüquq 1903 və 1904-cü illərdə genişləndirildi. 1 dekabr 1918-ci ildə iki tərəf arasında Danimarka-İslandiya Birləşmə Aktı imzalandı və İslandiya suveren dövlətə çevrildi. Danimarka kralı həm də İslandiya kralı olmaq şərtilə və xarici münasibətlərin Danimarkanın öhdəliyinə keçməsi şərtilə İslandiya müstəqil dövlət elan olunurdu.

İkinci Dünya Müharibəsi[redaktə | əsas redaktə]

9 aprel 1940-cı ildə Nasist Almaniyasının Danimarkanı işğalı iki dövlət arasındakı əlaqələrdə problemlər yaratmağa başladı. Buna görə də 10 apreldə Altinq İslandiyanın xarici münasibətlərində söz haqqını əlinə aldı. 15 may 1941-ci ildə Sveyn Byörnsson krallıq naibi təyin olundu. Həmin ilin iyulunda Üçüncü Reyxin işğal ehtimalına qarşı İslandiya-Amerikan müdafiə paktı imzalandı.[1] Ölkəyə 40.000 amerikan hərbçisi gəldi. Bu rəqəm, o vaxt üçün İslandiyadakı kişilərin sayından çox idi. Danimarka işğal altında referendum keçirən İslandiya, 17 iyun 1944-cü ildə müstəqil respublika qurulduğunu elan etdi.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1 2 Qudmundur Halfdanarson - The A to Z of Iceland. Scarecrow Press. səh. 23–25. ISBN 0810872080.