Şəlvə çayı

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Şəlvə çayı
Şəlvə çayı
Ölkə  Azərbaycan
Keçdiyi ərazilər Laçın rayonu, Azərbaycan
Mənbəyi Mıxtökən silsiləsi
 • Yüksəkliyi 2580 m
Mənsəbi Həkəri çayı
 • Yüksəkliyi 1700 m
Uzunluğu 42 km
Hövzəsinin sahəsi 582 km²

Şəlvə çayıAzərbaycan Respublikasının Laçın rayonunun Şəlvə kəndinin ərazisində çay.[1]

Haqqında[redaktə | mənbəni redaktə et]

Şəlvə çayı adını ərazisindən axdığı Şəlvə kəndindən almışdır[2].

Bol su ehtiyatlarına malik olan Şəlvə çayı Laçın rayonunun ərazisindən axır. Çay Minkənd çayı ilə birləşərək Həkəri çayını (uzunluğu 113 km) yaradır ki, bu çay da Araz çayına qovuşur[3].

Şəlvə çayının uzunluğu 42 km, hövzəsinin sahəsi 582 km²-dir, çay Mıxtökən silsiləsindən (2580 m hündürlükdən) başlanır. Hocazsu çayı ilə birləşərək Həkəri çayını əmələ gətirir. Axımı əsasən yeraltı (62%), qismən qaryağış sulardan əmələ gəlir. İqlim şəraitindən asılı olaraq çayın suyunun həcmi fəsillər üzrə artıb azalır. Yazyay aylarının əvvəllərində qar suları və yağıntılar çayda daşqın əmələ gətirir. Daşqın dövründə (aprel-may aylarında) çayın illik axımı maksimum həddə çatır. Çayda ən az su sərfi qış aylarında müşahidə edilir.[4]. İllik orta su sərfi (Pircahan kəndi yaxınlığında) 9,0 kub.m/saniyə həcmindədir.

Suyu hidrokabonatlı-kalsiumlu olmaqla minerallaşmaya və daimi axara malikdir. Şəlvə çayın suyundan yaxınlığından keçdiyi bütün kəndlərin ərazisində bağ-bostan suvarma işlərində, eləcə də başqa sahələrdə (əsasən su dəyirmanları işlətməkdə) geniş istifadə edilirdi

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Şəlvə çayı // Azərbaycan toponimlərinin ensiklopedik lüğəti. II cild. Bakı: "Şərq-Qərb". 2007. 304. ISBN 978-9952-34-156-0.
  2. Azərbaycan toponimlərinin ensklopedik lüğəti, II cilddə. Bakı-2007. I cild, səh.296.
  3. Laçın yurdu№3 (6), 2012, Bakı, "Bəxtiyar-4" nəşriyyatı. 30-cu səh.
  4. ASE, X cild. Bakı, 1987. səh.505.