Şatriya kurqanı

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search


Qəbiristanlıq
Şatriya kurqanı
Pasatrija.JPG
Ölkə
55°52′21″ şm. e. 22°33′30″ ş. u.
Şatriya kurqanı xəritədə
Şatriya kurqanı
Şatriya kurqanı

Şatriya (lit. Šatrija) — Litvanın Jemaytiya regionunda tarixi kurqan. Jemayt təpəsindəki Luoke kəndindən cənub-şərqdə yerləşir. Təpənin üzərində daha əvvəllər taxta bir qala olduğu deyilir.

Kurqan Jemaytiyanın ən yüksək təpələrindən birində, 228.7 metr (750 ft) hündürlükdə yerləşir. Şatriya təxminən 50 metr nisbi hündürlüyü ilə Litvada birinci yerdədir. Təpədən digər hündür dağları da görmək mümkündür. Təpədə bir qurbangah var. Şatriya və ətrafındakı 813 hektar ərazi eyni adlı təbiət qoruğuna aiddir.

Kurqanın qərb və şərq yamacları olduqca dikdir və hündürlüyü 25 m-dən çoxdur. Təpənin üst hissəsi ölçüləri təxminən 60×60m olan dairədir.

Tədqiqat[redaktə | mənbəni redaktə et]

1835-ci ildə kurqan üzərində qazıntı işləri aparıldı. Arxeoloji tapıntılara görə, Şatriyada yaşayış məskəni VI-X əsrlərdə mövcud olmuşdur. Təpədə arxeoloji tapıntılar: yandırılmış məzarlar, cənazə ocaqları, stəkanlar, cüt daşlar, kəhrəba, şüşə bəzək əşyaları və daş balta aşkarlanmışdır. XIV əsrdə dağın zirvəsində taxta istehkamlar var idi və insanlar II əsrdən başlayaraq yamaclarda yaşayırdılar. Bu kurqan xristianlığın gətirilməsi ilə məhv edilən başqa dinlərə məxsus mədəniyyətlərin ən vacib mərkəzlərindən biri ola bilər.[1]

Əfsanələr[redaktə | mənbəni redaktə et]

Deyilənə görə, Jemaytiyanın bütün cadugərləri uzun müddət təpədə olublar. Belarus mifologiyasında bu dağ Litvanın hər yerindən cadugərlərin Kupala gecəsində uçması ilə məşhurdur. Dağın adı da açıq şəkildə bu əfsanəylə əlaqəlidir: lit. šаtгіjа - "cadu" deməkdir.

Mədəniyyət[redaktə | mənbəni redaktə et]

Hər il, iyulun üçüncü şənbə günü, neo-bütpərəst ibadətçilər Şatriyada Qabianın (Litva mifologiyasından: Müqəddəs Odu dəstəkləyən tanrıça) şərəfinə bayram qeyd etmək üçün toplaşırlar.

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

Mənbə[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Lietuvos TSR arxeologijos atlasaları. V. 1975. T. 2. səh. 161 (Nr. 715)
  • Lietuvos TSR kultūros paminklų sąrašas, V., 1973, səh. 189
  • Kultūros paminklų ensiklopediyası. V. 1998. T. 2.