Əldəqayırma partlayıcı maddələr (ƏPM)

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Əldəqayırma partlayıcı maddələr (ƏPM), bir qayda olaraq, partlayış üçün təyin olunmamış bir sıra digər təyinatlı maddələrdən (müxtəlif gübrələr, dərman preparatları, turşular, metal tozları və s.) düzəldilən partlayıcı maddələrdir.

Əldəqayırma partlayıcı maddələr müxtəlif kimyəvi maddələrin birləşməsindən düzəldilir. Digər partlayıcılardan əsas fərqi isə, hər kəs tərəfindən düzəldilə bilinməsidir. Bu partlayıcıların gücü digər populyar sənaye partlayıcılarının gücünün- yəni trotil ekvivalentinin 60-90%-ni təşkil edir. Əldəqayırma partlayıcıların gücü qarışıqların tərkibinə görə dəyişir. Qarışığa sənaye istehsalı olan partlayıcılardan, xüsusi güc artıran qarışıqlardan qatılmaqla gücü artırıla bilər.

Partlayıcı maddələrin qanunla təyin olunmamış şəxslər tərəfindən hazırlanması, daşınması, saxlanması, tətbiq edilməsi və belə hallara qarşı tədbir görülməməsi Azərbaycan Respublikasının Cinayət məcəlləsinə uyğun ciddi şəkildə cəzalandırılır.

Qanunun bəzi tələbləri[redaktə | əsas redaktə]

Silahın, onun komplekt hissələrinin, döyüş sursatının, partlayıcı maddələrin və qurğuların qanunsuz hazırlanmasına, dövriyyəsinə və talanmasına dair işlər üzrə məhkəmə təcrübəsi haqqında Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin plenumunun 27 may 2005-ci il tarixli, 2 saylı qərarı ilə əldəqayırma partlayıcı maddələri və əldəqayırma partlayıcı qurğuları əhatə edən aşağıdakı tələblər qoyulmuşdur:

Məhkəmələr nəzərə almalıdırlar ki, şəxs qanunsuz olaraq odlu silahı, onun komplekt hissələrini, döyüş sursatını, partlayıcı maddələri və qurğuları hazırladıqdan və ya onları təmir etdikdən sonra gəzdirir, satır, daşıyır, başqasına verir və ya saxlayırsa, onun əməli cinayətlərin məcmusu qaydasında—CM-nin 228 və 229-cu maddələri ilə tövsif edilməlidir. [4. Maddə-18]

Odlu silahın, onun komplekt hissələrinin, döyüş sursatının, partlayıcı maddələrin hazırlanması və ya təmir edilməsi, eləcə də onların əldə edilməsi, başqasına verilməsi, satılması, daşınması, gəzdirilməsi, talanması, hədə-qorxu ilə tələb edilməsi, əgər onlar başqa cinayət törətmək məqsədilə edilirsə və bu cinayətlər ağır və xüsusilə ağır cinayətlər sırasına daxildirsə, əməl cinayətlərin məcmusu qaydasında-başa çatmış kimi CM-nin 229-cu maddəsi ilə və digər cinayəti törətməyə hazırlıq kimi tövsif edilməlidir. [4. Maddə-23] Qanunsuz olaraq odlu silahı, onun komplekt hissələrini, döyüş sursatını partlayıcı maddələri hazırlayan və ya qanunsuz olaraq odlu silahı təmir edən şəxs onları könüllü surətdə təhvil verərsə, onun əməllərində başqa cinayətin tərkibi olmadıqda, CM-nin 229-cu maddəsi ilə məsuliyyətdən azad edilir. [4. Maddə-22]

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

Hərbi bilik jurnalı 2015 №3 “Əldəqayırma partlayıcı maddələr və qurğulara qarşı mübarizənin müasir problemləri səh 30-42

Hərbi bilik jurnalı 2015 №6 “Əldəqayırma partlayıcı qurğuların düzəldilməsinə və istifadəsinə qarşı mübarizə” səh 3-16