Əsas vəsaitlər

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar

Əsas vəsaitlər — mühasibat uçotunun tərkib hissəsidir.Mühasibat uçotunda müəssisəyə məxsus və ya icarəyə götürlmüş torpaq, tikli və avadnlıqlardan ibarət hesablar yer alır. Bu hesabların debitində vəsaitlərin daxil olması, kreditində isə vəsaitin xaric olması qeyd edilir. Tikililərə inzibati, kitabaxana, laboratoriya, xəstəxana, muzey kimi balansda olan obyektlər daxil edilir. Maşın və avadanlıqlar generatorlar, pompa aparatları, xüsusi tərəzilər, kassa aparatları, tibbi avadanlıqlar, inşaat avadlıqlar və sair aid edilir. Əsas vəsaitlər mühasibat uçotunda ilk dəyəri ilə, yəni onların alınmasına, quraşdırılmasına və hazırlanmasına çəkilən faktiki xərc məbləğində əks etdirilir. Öz mülkiyyətində olan torpaq sahələrindən başqa əsas vəsaitlərin ilk dəyəri onlar yenidən qiymətləndirildikdə, yenidən qurulduqdu, onlarda yeni tikinti işləri aparıldıqda, yeni avadanlıqlar quraşdırıldıqda və onların müvafiq obyektləri qismən ləğv edildikdə dəyişə bilər. Əsas vəsaitlərin daxil olması müəyyən formalarda ola bilər: təsisçılərin pay qoyuluşu

  • özü inşa və ya istehsal etdikdə
  • digər müəssisə və fiziki şəxlərdən aldıqda
  • icarəyə alındıqda
  • əvəssiz alındıqda

Əsas vəsaitlərin xaric olmaları isə aşağıdaki kimi ola bilər:

  • satıldıqda
  • uzunmüüdətli icarəyə verildikdə
  • mənəvi cəhətdə köhnəldikdə
  • əvəzsiz verildikdə
  • kapital qoyuluşu kimi digər müəssisələr verildikdə
  • əskik gəlmə və təbii fəlakət zamanı

Torpaq tikili və avadanlıqlar 7 n-li Milli mühasibat Uçotu hesabında açıqlanıb. Mühasibat balansının bu maddəsində müəssisənin mülkiyyətində və ya maliyyə icarəsi üzrə istifadə edilən köhnəlmə xərcləri çıxıldıqdan sonra torpa, tikili, avadanlıqların xalis balans dəyəri aiddir. Torpaq tikili və avadanlıqlar dövriyyədən kənar aktivlər olduğuna görə müəssisə tərəfindən bir neçə məqsəd üçün istifadə edilə bilər.

  • 1. İnzibati məqsədlər üçün saxlanılarsa./ul>
  • 2. İcarə məqsədli olduğu təqdirdə./ul>
  • 3. İstehsal zamanı, tikinti, mal material çatdırılması və ya xidmətlərin göstərilməsi zamanı./ul>

Torpaq tikili və avadanlıqların tərkibinə aşağıda qeyd edilən maddələr daxil olmaqdadır.

  • 1.11.111.001- Torpaq
  • 1.11.111.002- Bina və tikililər
  • 1.11.111.003- Maşın və avadanlıqlar
  • 1.11.111.004- Nəqliyyat vasitələri
  • 1.11.111.005- Digər əsas vəsaitlər
  • 1.11.111.005- Tikilməkdə olan əsas vəsaitlər [1]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]