Ağaqulu Xudaquluyev

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Ağaqulu Xudaquluyev
Ağaqulu Xudaquluyev.jpg
Doğum tarixi 1917(1917-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)
Doğum yeri Nərimankənd, Qobustan, Flag of Russia.svg Rusiya İmperiyası
Vəfat tarixi 8 noyabr 1991 (74 yaşında)
Vətəndaşlıq Flag of the Soviet Union.svg SSRİ
Mükafatları "Qafqazın müdafiəsi uğrunda" medalı
Vətən Müharibəsi Ordeni

Ağaqulu Allahqulu oğlu Xudaquluyev (d. 1917 - 8 noyabr, 1991) — Böyük Vətən müharibəsi iştirakçısı. Döyüşlərdə göstərdiyi şücaətə görə II və III dərəcəli "Şöhrət", Keniqsberqin və Berlinin alınmasına, Qafqazın müdafiəsinə görə və digər xidmətlərinə görə müxtəlif medal və ordenlərlə təltif olunmuş, SSRİ Baş Komandanı İosif Stalinin təşəkkür məktubunu almışdır.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

1917-ci ildə Azərbaycanın Qobustan şəhərinin (keçmiş Şamaxı rayon ərazisi) Nərimankənd kəndində anadan olmuşdur. 1938-ci ildə 7 illik məktəbi bitirmişdir.

Hərbi xidmətə 1939-cu ildə çağrılmışdır. 1939-cu ildə Sovet-Fin müharibəsində iştirak etmişdir. Məşhur Mannerheym müdafiə xəttinin alınmasında artilleriya qüvvələrinin sıralarında iştirak etmiş və fərqlənmişdir. 1940-cı ildə SSRİ Qızıl ordu sıralarından tərxis olunmuşdur.

1941-ci ilin 22 iyun tarixində Böyük Vətən müharibəsinin başlanması ilə yenidən ordu sıralarına çağırılmışdır, artilleriyaçı kimi iştirak etmişdir. Böyük Vətən müharibəsində döyüşlərə Şimali Qafqazda, Mozdokdan başlayıb. Kuban uğrunda gedən döyüşlərdə iştirak etmişdir. Almanlar 1942-ci il qış kampaniyaları zamanı Qafqazı uğrunda apardıqları döyüşlərdə dəf edildikdən sonra, Stalinqrad ətrafına çəkilmişlər. Bu ərəfədə qoşunların bir qisminin Tbilis şəhərində yenidən formalaşdırılmasına imkan yaranır.

Ağaqulu Xudaquluyev də Tbilisdə yeni formalaşdırılmış dağ artilleriya divizionunda xidmət etmək üçün təyinat alır. Yeni yaradılmış divizion dağlıq ərazilərdə döyüşlər bitdikdən sonra "Malaya Zemlya" döyüşlərində iştirak edir. Bu döyüşlərdə xüsusi təyinatlı motobotda məsuliyyətli hesab edilən pulemyotçu vəzifəsində döyüşür. Motobotlarla hücumlar zamanı düşmən projektorlarını pulemyot atəşi ilə məhv etməklə, hücum zamanı çoxlu sayda əsgər və zabitlərin həyatını təhlükə altından xilas etmişdir.Bundan əlavə döyüş meydanından külli miqdarda yaralıların Qafqazın azad olunmasında göstərdiyi xidmətlərə görə "Qafqazın müdafiəsinə görə" medalı ilə təltif edilir.

Qafqaz döyüşlərindən sonra Ağaqulu Xudaquluyevin döyüşdüyü divizion Keniqsberqin alınması uğrunda gedən döyüşlərə cəlb edilir.Keniqsberqin alındıqdan sonra Berlinin alınması uğrunda döyüşlərə cəlb edilir. Hər iki istiqamətdə gedən döyüşlərdə göstərdiyi şücaətə görə ("Keniqsberqin alınmasına görə" və "Berlinin alınmasına görə") medallarla təltif edilmişdir.

Faşist Almaniyasının məğlub edilməsindən sonra Berlində dislokasiya olunmuş Sovet qoşunlarının tərkibində xidmətini Almaniyada dislokasiya olunmuş, etnik azərbaycanlılardan təşkil olunmuş 416-cı Taqanroq diviziyasının 26 nömrəli polkunda davam etdirmişdir. Ağaqulu Xudaquluyev yalnız 30 yaşına çatdıqda ordu sıralarından tərxis edilmişdir.

Mülki həyatda kolxoz və sovxozlarda müxtəlif vəzifələrdə, kolxoz sədrinin müavini vəzifəsinə işləmişdir. 1947-1949-cu illərdə kənd soveti sədri olmuşdur. 1984-cü ildə təqaüdə çıxmışdır.

Mükafatları[redaktə | əsas redaktə]

İ.Stalinin təşəkkürünün elan edildiyi məktubun fotosürəti
  1. "Böyük Vətən müharibəsi" ordeni
  2. II dərəcəli "Şöhrət ordeni"
  3. III dərəcəli "Şöhrət ordeni"
  4. "Qafqazın müdafiəsinə görə" medalı
  5. "Keniqsberqin alınmasına görə" medalı
  6. "Berlinin alınmasına görə" medalı
  7. "Almaniya üzərində qələbəyə görə" medalı
  8. Baş Komandan Stalinin Təşəkkür məktubu
  9. "1941-1945-ci illərdə Böyük Vətən müharibəsində qələbənin 20 illiyi" medalı
  10. "1941-1945-ci illərdə Böyük Vətən müharibəsində qələbənin 25 illiyi" medalı
  11. "1941-1945-ci illərdə Böyük Vətən müharibəsində qələbənin 30 illiyi" medalı
  12. "1941-1945-ci illərdə Böyük Vətən müharibəsində qələbənin 40 illiyi" medalı
  13. "SSRİ Silahlı Qüvvələrinin 50 illiyi" medalı
  14. "SSRİ Sİlahlı Qüvvələrinin 70 illiyi" medalı
  15. "Ümumittifaq kənd təsərrüfatı Sərgisinin iştirakçısı" medalı
  16. "Əmək veteranı" medalı
  17. "Sosializm yarışının qalibi" nişanı
  18. "Qvardiya" nişanı

Medal və ordenlərin şəkilləri[redaktə | əsas redaktə]