Ağcakənd (Kəlbəcər)

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Ağcakənd
Ağcakənd village, Kalbajar, Azerbaijan.jpg
40°01′17″ şm. e. 46°11′21″ ş. u.
Ölkə  Azərbaycan
Rayon Kəlbəcər rayonu
Tarixi və coğrafiyası
Mərkəzin hündürlüyü 1.777 m
Saat qurşağı
Xəritəni göstər/gizlə
Ağcakənd xəritədə
Ağcakənd
Ağcakənd
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

AğcakəndAzərbaycan Respublikasının Kəlbəcər rayonunun Ağcakənd kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.[1]

1993-ci ildə Ermənistan Respublikası Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilib. 10 noyabr 2020-ci ildə Azərbaycan, RusiyaErmənistan dövlət başçılarının imzaladığı üçtərəfli bəyənatdan sonra Ağcakənd kəndi 25 noyabr 2020-ci ildə boşaldıldı.

Etimologiya[redaktə | mənbəni redaktə et]

Yerli əhalyə görə, kəndin adı kürd mənşəli Ağcanın adını daşıyır. Kəndin qurucularının kürd olmasına baxmayaraq onların adları türk mənşəlidir. Azərbaycanlı tarixçi Tural Həmidə görə, bunun əsas səbəbi Azərbaycan kürdlərinin yerli türklərlə sıx qaynayıb qarışması, hətta öz aralarında belə bu dildə danışmasıdır.[2] Digər bir yerli məlumata görə, Laçın rayonunun Ağcakəndində yaşayan varlı adamlar mal-qoyun saxlamaq üçün bu kəndin yerləşdiyi ərazidən binə yeri kimi istifadə edirmişlər. Bu kəndin bir nəfər varlı sakini Ağca adlanan qızını ərə verir. Həmin qız öz həyat yoldaşı ilə yaşamaq üçün bu binə yerinə gəlir və kəndin bünövrəsini qoyurlar. Mənası "ağ rəng" deməkdir.[3] Kəndin digər adı Kamyanlıdır. Kamyanlı burada məskunlaşmış nəslin adıdır. Başqa bir versiyaya görə, XIX əsrin əvvəllərində Laçın rayonunun Ağcakənd kəndindən çıxmış bir qrup ailənin burada məskunlaşması nəticəsində kəndin adı da dəyişdirilmışdir.[4]

Coğrafiya[redaktə | mənbəni redaktə et]

Ağcakənd Kəlbəcər rayonunda, Qarasu çayının sol sahilində Qonqur silsiləsinin ətəyindədir.[4] Rayon mərkəzindən 55 km cənub-şərqdə yerləşir.

İqtisadiyyatı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Əsas iqtisadiyyatı heyvandarlıq və əkinçilik olub. Bununla yanaşı alma, armud, qarağat və s. meyvə növləri ilə daha məşhurdur.

Yaylaqlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

Orta yurd, Kəkliyin yalı, Əvəlikli yurd, Qaraçı yurdu, Quzey yurdu, Baba yurdu, Qırxın çalası yurd, Yəhərtəpə yurdu, Sarıbulaq yurdu, Qırxınyalı yurd, Hadı bəyin çalasının yurdu, Molla Əhmədin qayası yurd, Qara yurdu, Kahaların güneyi yurd, Qazmalar yurdu, Yelkən qayası yurdu, Daşlıtəpə yurdu, Məşədi Əhmədin yurdu.

Bulaqlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

Tələlər dərəsinin bulağı, Məşədi Cabbarın biçənəyinin bulağı, Tələlər bulağı, Çınqıl bulağı, Şahhüseyn bulağı, Şor bulaq, Məşədi Əhməd bulağı, Nərdivan bulaq, Gəlgəl bulağı, Novlu bulağı, Dolayı bulaq, Niştərin bulağı, Sarı bulaq, Feyruzun bulağı, İyli bulaq, Gülməmmədin bulağı, Quzey bulağı, Pəriyə daş dəyən bulaq, Tazının bulağı, Banı bulağı, Duzlu bulaq, Məmmədin bulağı, Qurtqurt bulaq, Kalafalığın bulağı, Əliənvər bulağı, Səlimin bulağı, Naziksu bulağı, Zərqulu bulağı.

Məşhur yerlər[redaktə | mənbəni redaktə et]

Ağcaqızoğlunun yalı, Sağsağanın dərəsi, Sağsağan qayası, Sona qayası, Yelkən qaya, Alıseyranqaya, Maraluçan qaya, Şişqaya, Yolçıxan, Qatırçıxmaz, Gendöş, Əvəlikli yal, Çaldaş, Qaraqaya, Kilisəgüney, Ağsu, Çalçıgav, Alının gəzi, Lənətləmə, İnək qayası, Kortumlu yal, Duzlu bulağın qayası, Qanlıgüney, Şahməmmədin cöngəsi ölən gəz, Bəndəliuçan qaya, Qaçiklərin yurdu, Düzlərin bərələri, Qənbər quzeyi, Gülməmmədin döşü, Hasarın quzeyi, Qırmızıgüney, Telefonaşan, Qızcanalı biçənəyi, Oyuğun dərəsi, Kalafalıq, Rəcəbin yeri, Aşagıki güney, Sarıbulaq damları, Fərzalıuçan, Hüseynxanın döşü, Qılıcın döşü, Bayramların güneyi, Düzlər, Gendərə, Külür gəzi, Yaxşının güneyi, Alının çalası, Qız qəbri, Hasar, Hasar güneyi, Səlimbiçən, Hasar quzeyi, Uzunyal, Gəvrişli dərə, Qənşər quzey, Kərimin yalı, Alçalı dərə, Babaxan gəzi, Dolayıyol, Əkbərbiçən, Rəfiqəbiçən, Küncütlü, Qızxanclı, Qırmızıdaş, Kahalar güneyi, Təpənin dalı, Şillanli gəz, Vışkanın təpəsi, Kömürxananın dalı, Əlifin kav yeri, Nəbiəkən xam, Almuradın gəzi, Təktoz, Tozluq, Maqalaqan qaya, Kartakoşa, Soğanaşan qaya, Vilisqaya, Əsədin yurdu, Ağsuyun dərəsi, Zərqulu dərəsi, Topdaş, Tazının dərəsi, Çüzur, Biçənəyin güneyi, Məşədi Cabbarın gavı, Məşədi Cabbarın biçənəyi, Məşədi Cabbarın dəyirmanı, Xudonun əkinləri, Dərin dərə, Alçalığın güneyi, Təpənin dalı, Qanli güney.[3]

Binələr-Qışlaqlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

Ocaqqulunun binəsi, Sarıbulaq binəsi.

Şəkillər[redaktə | mənbəni redaktə et]

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi. "İnzibati ərazi bölgüsü təsnifatı" (PDF) (az.). stat.gov.az. 2019. 2020-04-16 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 2020-04-16.
  2. Həmid, Tural. "Azərbaycan kürdləri". AzLogos. 12 iyun 2020. 2022-03-31 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 11 iyul 2022.
  3. 1 2 Məzahir Təhməzov Kəlbəcər Ensiklopedik məlumatlar Toponimlər fotoşəkillər xəritələr.
  4. 1 2 "Azərbaycan toponimlərinin ensiklopedik lüğəti". İki cilddə. I cild. Bakı: "Şərq-Qərb", 2007.

Xarici keçidlər[redaktə | mənbəni redaktə et]