Abdullah ibn Əli əl-Haşimi

Abdullah ibn Əli əl-Haşimi
Abdullah ibn Əli əl-Haşimi
	ərəb. عبد الإله بن علي بن الحسين بن علي الهاشمي‎
İraq taxt-tacının naibi
	4 aprel 1939 – 1 aprel 1941
	1 iyun 1941 – 2 may 1953
Şəxsi məlumatlar
Doğum adı	عبد الإله بن علي بن الحسين بن علي بن محمد بن عبد المعين بن عون
Doğum tarixi	14 noyabr 1913
Doğum yeri	Taif, Məkkə bölgəsi[d], Səudiyyə Ərəbistanı;
Vəfat tarixi	14 iyul 1958 (44 yaşında)
Vəfat yeri	Bağdad, İraq krallığı;
Vəfat səbəbi	kütləvi atışma[d]
Dəfn yeri	Bağdad mühafəzəsi;
Fəaliyyəti	siyasətçi, hərbi qulluqçu, əmir
Atası	Əli ibn Hüseyn əl-Haşimi
Ailəsi	Haşimilər
Dini	İslam, sünnilik
Hərbi xidmət
Qoşun növü	Kral Hərbi Hava Qüvvələri
Təltifləri
	Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Abdullah ibn Əli əl-Haşimi (ərəb. عبد الإله بن علي الهاشمي‎; 14 noyabr 1913, Taif, Məkkə bölgəsi^[d] – 14 iyul 1958^[2], Bağdad) — Hicaz kralı Əli ibn Hüseynin yeganə oğlu.^[3]

1913-cü ildə Taifdə dünyaya gəldi. Atası Məkkə əmiri Şərif Hüseynin oğlu Əli, anası isə onun xanımı Nəfisə xanımdır. Babasının ölümündən sonra atası Hicaz kralı, Abdullah isə Hicaz taxt-tacının vəliəhdi oldu. Ancaq cəmi bir il sonra atası taxtdan endirildi və ailəsiylə birlikdə İraq kralı olan qardaşı I Feysəlin yanına sığındı. Bacısı Aliyə əmisi oğlu I Qaziylə evli idi və bu səbəblə, İraq kraliçası olmuşdu.^[4]

Əmisi I Feysəl və onun oğlu I Qazinin səltənətlərini gördü. Əmisi oğlunun avtomobil qəzasında həlak olmasının ardından taxta çıxarılan 4 yaşlı əmisi nəvəsi (eyni zamanda bacısı oğlu olan) II Feysəlin naibi təyin edildi. Dövlət idarəsini tam olaraq ələ aldı və ölkəni Britaniya lehinə idarə etdi.

1941-ci ildə baş nazir Rəşid Əli əl-Qeylani rəhbərliyindəki çevrilişlə hakimiyyətdən uzaqlaşdırıldı. Ölkədən qaçaraq əmisi İordaniya kralı I Abdullaha sığındı.^[5] 1941-ci ildə Rəşid Əli əl-Qeylaninin hökuməti çökdü və İrana qaçdı. Ertəsi gün Bağdada dönən Abdullah yenidən naibliyi ələ aldı. 1953-cü ildə yetkinlik yaşına çatan və real hakimiyyəti ələ alan bacısı oğlu II Feysəlin ən yaxın məsləhətçisi oldu.

14 iyul inqilabı əsnasında Bağdaddakı Qəsr əl-Rihab sarayı üsyançıların hücumuna məruz qaldı. Hücum əsnasında güllələnən kral ailəsi üzvləri arasında Abdullah da vardı. Cəsədi Bağdad küçələrində gəzdirildi və ardından yandırıldı.

Ailəsi

İlk evliliyi 1935-ci ildə Misir əsilli Mələk xanımla baş tutdu. Ancaq cütlük eyni il içində boşandı.

İkinci evliliyi 1948-ci ildə Misir əsilli Fövziyə Kamalla baş tutdu. Ancaq cütlük 1950-ci ildə boşandı.

Üçüncü evliliyi 15 iyun 1956-cı ildə Hiyam Məhəmməd Həbiblə baş tutdu. 14 iyul inqilabı əsnasında bu xanımı ölümdən xilas olan nadir kral ailəsi üzvlərindən biri oldu.^[6]

Heç bir evliliyindən övladı olmadı.

İstinadlar

↑ خير الدين الزركلي. الأعلام (ərəb.): قاموس تراجم لأشهر الرجال والنساء من العرب والمستعربين والمستشرقين. 15 بيروت: دار العلم للملايين. 2002. C. 3. S. 269.
1 2 Abd al-Ilah (ing.). // Encyclopædia Britannica. (İstifadə tarixi: 9 oktyabr 2017).
↑ Gourji C. Bekhor. (1990). Fascinating life and sensational death: the conditions in Iraq before and after the Six-Day War, G.C. Bekhor
↑ بديعة، (أميرة،); Badīʻah (Amīrah); ʻAlī, Fāʼiq Shaykh. مذكرات وريثة العروش: الأميرة بديعة ابنة الملك علي حفيدة ملك العرب الشريف حسين بن علي تروي سيرة أهلها ملوك وملكات الشام والحجاز والأردن والعراق، أهم وثيقة عربية في القرن العشرين (ərəb). دار الحكمة،. 2002. ISBN 978-1-898209-62-1. 20 yanvar 2025 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 7 yanvar 2025.
↑ "IRAQ - Resurgence In The Shiite World - Part 8 - Jordan & The Hashemi…". archive.ph. 9 iyul 2012. Archived from the original on 9 iyul 2012. İstifadə tarixi: 7 yanvar 2025.
↑ "الناجية من مجزرة الرحاب عام 1958.. وفاة الأميرة بديعة آخر أميرات العائلة الملكية في العراق | أخبار سياسة | الجزيرة نت". web.archive.org. 25 mart 2023. Archived from the original on 25 mart 2023. İstifadə tarixi: 7 yanvar 2025.

[_34e7d30e8692f5cd-1] خير الدين الزركلي. الأعلام (ərəb.): قاموس تراجم لأشهر الرجال والنساء من العرب والمستعربين والمستشرقين. 15 بيروت: دار العلم للملايين. 2002. C. 3. S. 269.

[_4e350149144afc95-2] 1 2 Abd al-Ilah (ing.). // Encyclopædia Britannica. (İstifadə tarixi: 9 oktyabr 2017).

[3] Gourji C. Bekhor. (1990). Fascinating life and sensational death: the conditions in Iraq before and after the Six-Day War, G.C. Bekhor

[4] بديعة، (أميرة،); Badīʻah (Amīrah); ʻAlī, Fāʼiq Shaykh. مذكرات وريثة العروش: الأميرة بديعة ابنة الملك علي حفيدة ملك العرب الشريف حسين بن علي تروي سيرة أهلها ملوك وملكات الشام والحجاز والأردن والعراق، أهم وثيقة عربية في القرن العشرين (ərəb). دار الحكمة،. 2002. ISBN 978-1-898209-62-1. 20 yanvar 2025 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 7 yanvar 2025.

[5] "IRAQ - Resurgence In The Shiite World - Part 8 - Jordan & The Hashemi…". archive.ph. 9 iyul 2012. Archived from the original on 9 iyul 2012. İstifadə tarixi: 7 yanvar 2025.

[6] "الناجية من مجزرة الرحاب عام 1958.. وفاة الأميرة بديعة آخر أميرات العائلة الملكية في العراق | أخبار سياسة | الجزيرة نت". web.archive.org. 25 mart 2023. Archived from the original on 25 mart 2023. İstifadə tarixi: 7 yanvar 2025.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]