Alçide Qasperi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Alçide Qasperi
it. Alcide Amedeo Francesco De Gasperi
Fotoqrafiya
bayraqİtaliyanın baş naziribayraq
10 dekabr 1945 — 17 avqust 1953
Sələfi Ferruço Parri
Xələfi Cüzeppe Pella
bayraqİtaliya Krallığının regenti
12 iyun 1946 — 1 iyul 1946
Sələfi II Umberto
Xələfi vəzifə ləğv edilib
bayraqİtaliyanın xarici işlər naziri
13 iyul 1946 — 2 fevral 1947
Sələfi Karlo Sfortsa
Xələfi Cüzeppe Pella

Partiya Xristian Demokrat Partiyası
Təhsili Vyana Universiteti
Doğum tarixi
3 aprel 1881(1881-04-03)
Doğum yeri Trento, Avstriya-Macarıstan
Vəfat tarixi 19 avqust 1954 (73 yaşında)
Vəfat yeri Trento, Flag of Italy.svg İtaliya
Dəfn yeri San Lorenzo fuori le Mura
Əvvəlki adı it. Alcide Amedeo Francesco Degasperi
İmza
Commons-logo.svg Alçide Qasperi Vikianbarda

Alçide Amadeo Françesko de Qasperi (it. Alcide Amedeo Francesco De Gasperi; d. 3 aprel 188119 avqust 1954) — İtaliyanın baş naziri (1945-1953).

Həyatı siyasi fəaliyyəti[redaktə | əsas redaktə]

Alçide Qasperi ailəsi ilə, 1951-ci il

Alçide Qasperi 3 aprel 1881-ci ildə Trento şəhərində anadan olmuşdur. 1905-ci ildə Vyana Universitetini fəlsəfə və ədəbiyyat üzrə mütəxəssis kimi bitirib. XIX əsrin sonlarından etibarən ictimai və xristian, tələbə və irredentist hərəkatların fəal iştirakçısı olub. 1911-ci ildən Birinci Dünya Müharibəsinin sonuna qədər Avstriya reyxstaqının üzvü olub. 1919-cu sonra sonra anası İtaliyaya köçdü və Alçide De Qasperi İtaliya Xalq Partiyasının qurucularından biri — 1921-ci ildən onun lideri və baş katibi, millət vəkili oldu. Əvvəlcə De Qasperinin 1922-ci ildə Benito Mussolini hökumət partiyasında iştirakı dəstəklənir, lakin tezliklə bu rejimin rəqibi olur və 1924-cü ildə onun parçalanması zamanı partiyanın antifaşist qanadının rəhbəri olur. Faşizmə qarşı çıxışdığı üçün o, 16 ay həbs cəzasına məhkum edilmişdir. Lakin, 4 il həbsdə qalan Qasperinin səhhətində müəyyən problemlər yaranır. Həbsdən azad edildikdən sonra iş tapa bilməyən Qasperi 1931-ci ildən Vatikan Apostol Kitabxanasında işləyir. 1943-cü ildə o vaxt qeyri-qanuni sayılan Xalq Partiyası əsasında İtaliyanın Xristian Demokrat Partiyasını yaradan Alçide Qasperi 1944-cü ildən onun birinci katibi olur. 10 dekabr 1945-ci ildən 17 avqust 1953-cü ilə qədər İtaliyanın baş naziri olan Alçide Qasperi 19 avqust 1954-cü ildə Trentoda vəfat etmişdir.

Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]

  • Bigaran, Mariapia. "Alcide De Gasperi: the apprenticeship of a political leader," Modern Italy Nov 2009, Vol. 14 Issue 4, pp 415–30
  • Carrillo, Elisa. Alcide De Gasperi: The Long Apprenticeship. University of Notre Dame Press, 1965.
  • Cau, Maurizio. "Alcide De Gasperi: a political thinker or a thinking politician?" Modern Italy Nov 2009, Vol. 14 Issue 4, pp 431–45
  • Duggan, Christopher. Force of Destiny: A History of Italy Since 1796 (2008) ch 27–28
  • Ginsborg, Paul. A history of contemporary Italy: society and politics, 1943-1988 (Palgrave Macmillan, 2003).
  • Lorenzini, Sara. "The roots of a 'statesman': De Gasperi's foreign policy," Modern Italy Nov 2009, Vol. 14 Issue 4, pp 473–84
  • Pombeni, Paolo, and Giuliana Nobili Schiera. "Alcide de Gasperi: 1881-1954-a political life in a troubled century," Modern Italy Nov2009, Vol. 14 Issue 4, pp 379–401.
  • White, Steven. "In search of Alcide De Gasperi: innovations in Italian scholarship since 2003." Journal of Modern Italian Studies 15#3 (2010): 462-470. Historiography
  • Wilsford, David, ed. Political leaders of contemporary Western Europe: a biographical dictionary (Greenwood, 1995) pp 77–83.

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Vikianbarda Alçide Qasperi ilə əlaqəli mediafayllar var.