Albaniyanın ətraf mühiti

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Valbonlar Vadisi Milli Parkı, Albaniya

Albaniyanın ətraf mühiti flora, fauna və müxtəlif formalı çayları ilə diqqəti cəlb edir. Ətraf mühit həm də müxtəlif ekoloji bölgələrdən ibarətdir ki, ölkənin təbii coğrafi ekosistemini təmsil edir. Bura həmçinin su tədcizatı sistemləri, bərpa olunan resurlar və s. daxildir [1]. Dağlıq relyef Albaniyanın əsas hissəsinin təşkil edir. Digər ərazilər yüksəkliklərədən ibarət olub dərin dərələrlə parçalanmış. Bu ərazilər məhsuldar torpaqları ilə tanınır. Ümumən Albaniya ərazisinin 70 % -ni hündürlüyü 2751 metrə qədər olan dağlar və yüksəkliklər təşkil edir. Albaniyanın dağlıq landşaftı heç də İsveçrəAvstriyadan geri qalmır. Dəniz sahilli çimərlikləri çox cəlb edicidir. Serbiya, Monteneqro, MakedoniyaYunanıstanla olan sərhəd bölgələrində bir çox böyük göllər yerləşir: Şkoder, Oxrid, Prespa.

İqlimi[redaktə | əsas redaktə]

Albaniya aralıq dənizi suptropik iqlim qurşağına daxildir. İsti yayı və rütubətli qışı ilə fərqlənir. İyul ayının orta temperaturu +24 və +28-dir. Yanvar ayında temperatur +4-dən aşağı düşür. Atmosfer yağıntıları əsasən payız və yaz aylarında düşür. Hündürlüklə əlaqədar ölkənin müxtəlif bölgələrdə fərqli iqlim müşahidə olunur. Dağlıq ərazilərdə temperatur rejimi normal göstəricilərdən fərqlənir. Qış aylarında temperatur bəzən −20 dərəcəyə qədər düşə bilir. İllik yağıntı miqdarı 2600 mm-dir[2].

Ekologiyası[redaktə | əsas redaktə]

Albaniyanın əsas ekoloji problemlərinə  suyun və havanın çirklənməsi, torpaq eroziyası, biomüxtəlifliyin azalması, eləcə də tulantıların düzgün emalı aildir. Urbaznizasiyanın sürrətlə artımı və təbii ehtiyatlara təlabatın artması nəticəsində deqradasiya səviyyəsi artmışdır. Təbii fəlakətlərin və iqlim dəyişikliyinin artma  riski də Albaniyaya böyük problem yaradır. Müasir dövrdə Albaniyada şitillik effektinin az olmasına baxmayaraq yaxın zamanlarda onun artması gözlənilir (avtomobillərin sayının artması, kənd təsərrüfatının inkişafı proqnozu[3]. Albaniya ekoloji təmiz və bərpa olunan enerji ehtiyatlarına malik bir ölkədir. Bu sahədə son illər yetərincə irəlləyiş qeydə alınmış.

Biomüxtıliflik[redaktə | əsas redaktə]

Butrit gölü və İon dənizi

Albaniyanın ekosistemi müxətəlifliyi ilə xarakterizə olunur. Daha çox bitki aləmi dıqqəti cəlb edir. Aralıq dənizi hövzəsinə aid olan flora daha çox qoruqların ərazisində geniş yayılmış [4]. Albaniya ərazisində altı milli park, 24 qoruq və təbiət abidələri mövcuddur.[5][6]

Heyvanat aləmi də yetərincə müxtəlifdir. Böyük göllər ərazisindən və sahil ərazilərindən ölkənin daxili zonalarına qışlamaq üçün köçəri quşlar miqrasiya edir. 70 dən çox quş növü (180 000) Albaniya ərazisində qışlayır.

Mənbələr[redaktə | əsas redaktə]


İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. "Albania country profile".
  2. Коллектив авторов. Полный энциклопедически справочник. Страны мира. — ОЛМА Медиа Групп, 2012-07-20. — 98 с. — ISBN 9785373048361.
  3. Environment of Albania
  4. "Biodiversity in Albania" (ing.). Climatechangepost.com.
  5. "Охраняемые территории Албании".
  6. "Protected Planet". Protected Planet.