Andrey Jdanov
| Andrey Jdanov | |
|---|---|
| rus. Андрей Жданов | |
| | |
| 10 fevral 1934 – 31 avqust 1948 | |
| 22 mart 1939 – 31 avqust 1948 | |
| 17 yanvar 1938 – bilinmir | |
| Şəxsi məlumatlar | |
| Doğum tarixi | 14 (26) fevral 1896 |
| Doğum yeri | |
| Vəfat tarixi | 31 avqust 1948[1][2][…] (52 yaşında) |
| Vəfat yeri |
|
| Vəfat səbəbi | ürək tutması |
| Dəfn yeri | |
| Partiya | |
| Fəaliyyəti | siyasətçi, hərbi qulluqçu |
| Hərbi xidmət | |
| Mənsubiyyəti | SSRİ |
| Döyüşlər | |
| Rütbəsi |
|
| Elmi fəaliyyəti | |
| Elm sahəsi | siyasi fəaliyyət[d], ideologiya, sosialist realizmi, siyasət |
|
|
|
| Təltifləri |
|
Andrey Aleksandroviç Jdanov (rus. Андре́й Алекса́ндрович Жда́нов; 14 (26) fevral 1896, Mariupol, Yekaterinoslav quberniyası[1] – 31 avqust 1948[1][2][…], Novqorod vilayəti[3] və ya Moskva) — sovet siyasətçisi və ideoloqu. O, 1940-cı illərdə Sovet İttifaqının "baş təbliğatçısı" kimi təsvir edilib[4] və İosif Stalinin ölümünə qədər qüvvədə qalan sovet mədəniyyət siyasətinin, "Jdanov doktrinasının" hazırlanmasına cavabdeh olub. Jdanov Stalinin ən böyük ehtimal olunan varisi hesab olunurdu, lakin ondan əvvəl vəfat edib.
Ukraynanın Mariupol şəhərində anadan olan Jdanov 1915-ci ildə bolşeviklərə qoşulub və tez bir zamanda partiya sıralarında yüksəlib. Stalinin yaxın adamı olan Jdanov, 1934-cü ildə Mərkəzi Komitənin katibi, həmin ilin sonunda isə Sergey Kirovun qətlindən sonra Leninqrad partiyasının sədri vəzifəsinə yüksəldi. O, Böyük təmizləmə zamanı böyük rol oynamağa davam edəcəkdi. 1939-cu ildə Siyasi Büronun həqiqi üzvü, Kommunist Partiyasının ikinci katibi və Mərkəzi Komitənin təbliğat şöbəsinin müdiri vəzifələrinə irəli çəkildi. Jdanovun siyasi mövqeyi İkinci Dünya müharibəsinin başlanğıcında SSRİ-Fin müharibəsi ilə əlaqəsi və Molotov-Ribbentrop paktının uğursuzluğu səbəbindən əhəmiyyətli dərəcədə sarsıldı. Buna baxmayaraq, o, Estoniyanın Sovet İttifaqı tərəfindən ələ keçirilməsinə nəzarət etmiş və Leninqradın müdafiəsində aparıcı rol oynamışdır.
Müharibədən sonra Jdanovun vəziyyəti xeyli yaxşılaşdı. O, aqressiv xarici siyasətin formalaşdırılmasında mühüm rol oynayıb və 1947-ci ildə Kominformun yaradılmasına nəzarət edib. Sovet İttifaqının mədəniyyət siyasətinə rəhbərlik etmək də ona həvalə edilmişdi. Onun "Jdanov doktrinası" və ya "Jdanovşçina" kimi tanınan kampaniyası ciddi şəkildə tətbiq edildi və Anna Axmatova və Dmitri Şostakoviç kimi qeyri-konformist sənətkarların donosçuluğa məruz qalmasına səbəb oldu. Əvvəlcə Stalinin varisi hesab edilən Jdanov səhhətindən əziyyət çəkirdi və Yuqoslaviya ilə SSRİ-nin ayrılması nəticəsində gözdən düşməyə başlamışdı. 1948-ci ildə ürək çatışmazlığından vəfat edib və Kreml divarı nekropolunda dəfn edilib.
İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- 1 2 3 4 Жданов Андрей Александрович (rus.). // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.]. 3-е изд. Москва: Советская энциклопедия. 1969—1978.
- 1 2 Andrey Aleksandrovich Zhdanov (ing.). // Encyclopædia Britannica. (İstifadə tarixi: 9 oktyabr 2017).
- 1 2 Жданов Андрей Александрович // Жданов Андрей Александрович (rus.). // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.]. 3-е изд. Москва: Советская энциклопедия. 1969—1978.
- ↑ Zubok, Vladislav Martinovich; Pleshakov, Constantine. Inside the Kremlin's Cold War: from Stalin to Khrushchev (IV). Cambridge, Mass.: Harvard Univ. Pr. səh. 119. ISBN 978-0-674-45532-0.
Əlavə ədəbiyyat
[redaktə | vikimətni redaktə et]- Boterbloem, Kees. The life and times of Andrei Zhdanov, 1896–1948. Montréal: McGill-Queen's University Press. 2004. ISBN 978-0-7735-2666-2.
- Fitzpatrick, Sheila. On Stalin's team: the years of living dangerously in Soviet politics (First paperback). Princeton Oxford: Princeton University Press. ISBN 978-0-691-14533-4.
Xarici keçidlər
[redaktə | vikimətni redaktə et]- ZBW-nin XX əsrin mətbuat arxivində Andrey Jdanov haqqında qəzet parçaları
- 26 fevralda doğulanlar
- 1896-cı ildə doğulanlar
- Mariupolda doğulanlar
- 31 avqustda vəfat edənlər
- 1948-ci ildə vəfat edənlər
- 52 yaşında vəfat edənlər
- RSFSR-də vəfat edənlər
- Moskvada vəfat edənlər
- Kreml divarı yaxınlığındakı nekropolda dəfn olunanlar
- Bolşeviklər
- Sovet İttifaqı Kommunist Partiyasının üzvləri
- "Lenin" ordeni ilə təltif edilənlər
- 1-ci dərəcəli "Kutuzov" ordeni ilə təltif edilənlər
- I dərəcəli "Suvorov" ordeni kavalerləri
- SSRİ-nin "Qırmızı əmək bayrağı" ordeni ilə təltif edilənlər
- "Leninqradın müdafiəsinə görə" medalı ilə təltif edilənlər
- "1941–1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində Almaniya üzərində qələbəyə görə" medalı ilə təltif edilənlər
- "1941–1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində rəşadətli əməyə görə" medalı ilə təltif edilənlər
- "Moskvanın 800 illik xatirəsinə" medalı ilə təltif edilənlər
- "Qırmızı bayraq" ordeni ilə təltif edilənlər
- Əlifba sırasına görə vəzifəli şəxslər
- SSRİ Ali Sovetinin II çağırış deputatları
- SSRİ Ali Sovetinin I çağırış deputatları
- Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin Siyasi Bürosunun üzvləri
- Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin Siyasi Bürosu üzvlüyünə namizədlər
- Azərbaycan SSR Ali Sovetinin I çağırış deputatları
- ÜİK(b)P-nin XVIII qurultayının nümayəndələri
- ÜİK(b)P-nin XVII qurultayının nümayəndələri
- ÜİK(b)P-nin XVI qurultayının nümayəndələri
- ÜİK(b)P-nin XV qurultayının nümayəndələri
- ÜİK(b)P-nin XIV qurultayının nümayəndələri
- RK(b)P-nin XIII qurultayının nümayəndələri
- RK(b)P-nin XII qurultayının nümayəndələri
- ÜİK(b)P-nin XVIII konfransının nümayəndələri
- SSRİ-Finlandiya müharibəsi (1939-1940) iştirakçıları
- SSRİ Ali Sovetinin İttifaq Sovetinin I çağırış deputatları
- SSRİ Ali Sovetinin İttifaq Sovetinin II çağırış deputatları
- RK(b)P-nin XIII konfransının nümayəndələri
- Köhnə bolşeviklər
- SSRİ general-polkovnikləri
- Stalinizm
- Başqırd MSSR Ali Sovetinin II çağırış deputatları
- Tver Süvari Məktəbinin müəllimləri
- RK(b)P-nin IX qurultayının nümayəndələri
- Rusiyada vətəndaş müharibəsi iştirakçıları (qırmızılar)
- Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin katibləri
- Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin şöbə müdirləri