Ayaqoz

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Ayaqoz
47°57′52″ şm. e. 80°26′03″ ş. u.
Ölkə
Tarixi və coğrafiyası
Sahəsi
  • 161.000.000 m²
Mərkəzin hündürlüyü 654 m
Əhalisi
Əhalisi
  • 41.593 nəf. (2012)
Rəqəmsal identifikatorlar
Poçt indeksi 070201
ayagos.vko.gov.kz/kz
Xəritəni göstər/gizlə
Ayaqoz xəritədə
Ayaqoz
Ayaqoz
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Ayaqoz[1][2][3][4][5](qaz. Аягөз) — Qazaxıstanın Şərqi Qazaxıstan vilayətində rayon tabeliyində olan şəhər, Ayaqoz rayonunun inzibati mərkəzi.

Qazaxıstanın şərqində, Ayaqoz çayının hər iki sahilindədir. Strateji əhəmiyyət kəsb edir; şəhərdə bir neçə hərbi qarnizon və hava hücumundan müdafiə raket qüvvələri kompleksi yerləşdirilib. Respublikanın əsas nəqliyyat mərkəzidir. Türküstan-Sibir dəmir yolunun böyük bir qovşağı, respublika magistral yollarında bir çəngəl: Almatı - Ust-Kamenogorsk, Karaqanda - Ayaqoz - Boqaz. Şəhərin üstündə bir neçə beynəlxalq hava yolunun kəsişməsidir.

Əhalisi və tərkibi[redaktə | mənbəni redaktə et]

1 yanvar 2016-cı il tarixinə qədər şəhərdə 38126 nəfər (18.554 kişi və 19572 qadın) yaşayırdı[6].

Milli kompozisiya (1 noyabr 2012-ci il tarixinə):

  • Qazaxlar - 39 113 nəfər. (93.02%)
  • Ruslar - 1715 nəfər. (4.68%)
  • Tatarlar - 387 nəfər. (1.06%)
  • Uyğurlar - 128 nəfər. (0.35%)
  • Almanlar - 66 nəfər. (0.18%)
  • digərləri - 262 nəfər. (0.71%)
  • Ümumilikdə - 43 671 nəfər. (100.00%)

28 may 2004-cü ildə Qazaxıstanın 15 milyonuncu sakini Ayaqoz doğum evində dünyaya gəldi.

İl 1969 1989 1999 2004 2010 2012
Əhalisi 37 800 41 400 41 500 34 400 38 155 43 155

Coğrafiyası[redaktə | mənbəni redaktə et]

Ayaqoz şəhəri, Sarıarka çölünün həddindən artıq cənub-şərqində və Şərqi Qazaxıstan bölgəsinin cənub hissəsindədir. Şəhər şəhərdən axan eyni adlı Ayagöz çayının hər iki sahilində yarı səhra təbii zonada yerləşir. Dəniz səviyyəsindən hündürlük 654 metrdir. Şəhərdəki yüksəklik fərqi azdır, ən yüksək nöqtəsi şəhərin kənarında, ən aşağı nöqtəsi isə dəmir yolu körpüsünün altındakı Ayaqoz çayının su xəttidir. Şəhərin oroqrafiyası müxtəlifdir: şimaldan şəhər relyefin müəyyən bir çökəkliyində yerləşir. Cənubdan şəhər təpələrlə əhatə olunmuşdur və şəhərə girmək üçün təpələr arasından keçən dolama yollarla getməlisiniz. Şərqdən yaxınlaşırsınızsa, şəhər daha aşağı görünür, çünki Ayagöz çayı şərqdən gəlir. Ən aşağı ərazi qərbdir, buna görə çay axır, qərbdə burada nadir hallarda rast gəlinən dağlıq ərazi buradan başlayır, dağlar ətraf ərazilər üçün adi təpələrdən yüksəkdir[7].

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. "Агентство Республики Казахстан по статистике. Численность населения Республики Казахстан по областям, городам и районам, полу и отдельным возрастным группам, отдельным этносам на начало 2010 года". 2013-01-17 tarixində arxivləşdirilib.
  2. Национальный состав населения Казахстана по переписи 2009
  3. Карта Казахстана, масштаб 1:3 000 000, Роскартография, 2011 год.
  4. С 1994 года согласно официальным русскоязычным изданиям Казахстана, см
  5. "Численность населения Республики Казахстан по полу в разрезе областей, городов, районов, районных центров и посёлков на 1 октября 2018 года". Комитет по статистике Министерства национальной экономики Республики Казахстан. İstifadə tarixi: 2018-12-02.
  6. "Пятнадцать миллионов — не предел". (#parameter_ignored_suggest)[ölü keçid]
  7. "Расчёт расстояний между городами". Транспортная компания «КСВ 911». İstifadə tarixi: 2009-08-13.