Aytən İsmixanova

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Aytən İsmixanova
Peşəsi Bəstəkar

Aytən İsmixanova — bəstəkar, kino bəstəkarı. Aytən Nuru qızı İsmixanova 1968 il 3 sentyabr tarixində Bakıda anadan olub.

1975-1986-cı illərdə Bülbül adına orta ixtisas musiqi məktəbində təhsil alıb. 1985-ci ildə Üzeyir Hacıbəyovun 100 illik yubileyinə həsr olunmuş Respublika ifaçılar müsabiqəsinin laureatı olub. Məktəbi bitirdikdən sonra Aytən İsmixanova Ü. Hacıbəyov adına Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasına fortepiano fakültəsinə ən yüksək ballar toplayaraq daxil oldu. Burada o, eyni zamanda iki fakültədə təhsilini davam etdirib: piano ifaçısı kimi professor Fəridə (Simuzər) Quliyevanın sinfində, bəstəkar kimi isə professor Cövdət Hacıyevin sinfində. Təhsil aldığı illərdə Aytən fortepiano, skripka, klarnet, kamera orkestri üçün bir sıra əsərlər, trio və kvartetlər yaradıb. 1991-ci ildə Aytən İsmixanova Konservatoriyanı fərqlənmə diplomu ilə bitirib və musiqi müəllimi kimi fəaliyyətə başlayıb. Əvvəl 2 saylı musiqi məktəbində, sonra isə öz doğma Bül-Bül adına orata ixtisas musiqi məktəbində müəllim kimi çalışıb. Həmin illərdə o, Tofiq Quliyevin bir neçə mahnılarını 2 fortepiano üçün işləyib.

Aytən bəlkə də Tofiq Quliyevi və onun mahnılarını çox sevdiyindən özü də mahnı yazmağa daha çox üstünlük verirdi. Beləliklə, onun ilk ifa olunan “Vəfasızım” adlı mahnısı olub. https://www.youtube.com/watch?v=FtdX5GGNqww (1997-ci il).

Həmin ildə də Vagif Gərayzadənin rəhbərliyi altında “Aypara”qrupunun ilk albomu işıq üzü gördü. Bu alboma Aytən İsmixanovanın “Mənzərə” adlı instrumental əsəri daxil edilmişdir. 

Aytən İsmixanova Respublikanın Əməkdar artistləri Gülyaz və Gülyanaq Məmmədova bacıları ilə birgə İndustrial muğam layihəsini işləyib və milli sərvətimiz olan muğamımızın 7 əsas muğamını yeni müasir tərzdə aranjiman edib https://www.youtube.com/watch?v=0nqiI3HuNM0

Aytən İsmixanova “Dəyirman” qrupunun ilk 2 albomunun müəllifidir. Onların ifasında vətənpərvərlik mövzusunda olan “Ya Qarabağ, ya ölüm!” mahnısı bəstəkarın fəxr etdiyi əsəridir.

Daha sonra Aytən cavan, addımarını yeni atan müğənnilərlə yanaşı populyar ifaçılarla da işləyir. Röya “Yalan sözlər”, Zülfiyyə Xanbabayeva “Yağış”, Sevda Ələkbərzadə “Məhəbbət ki, dəb deyil”, İlqar Xəyal “Ərköyün qız”, Samira “Qayıtdı xəyallar”, Elnarə “Sənsizəm”, Elnur “Cavabsız suallar”, Zamiq “De, neyləyim” və s.

Aytən İsmixanova bir neçə ekran əsərlərinə də musiqi yazıb: “Məhəllə”, “Məhəllə-2”, “Bakı - Moskva qatarı”, “Azanfilm”in istehsalı olan “Ayna” cizqi filminə və Ülviyyə Könülün 2016-ci ildə çəkdiyi “Həddən artıq uyğunluq” filminə.  

Aytən İsmixanova 2012-ci ildə Bakıda keçirilən FİFA U-17 qadınlararası futbol üzrə Dünya çempionatının bağlanış mərasimi üçün musiqi bəstələyib. http://peachline.az/ru/works/view-61

2013-cü ildə Heydər Əliyev Fondunun təşəbbüsü, AtaHolding-in dəstəyi və Peachline şirkəti tərəfindən Ü. Hacibəyovun eyniadlı operettası əsasında 1945-ci ildə şəkilmiş rejissor Rza Təhmasibin “Arşın Mal Alan» filminin bərpasında və rənglənməsində fəal iştirak etmişdir.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Aytən Nuru qızı İsmixanova 1968 il 3 sentyabr tarixində Bakıda ziyalı ailəsində anadan olub. Uşaqlıadan onun musiqiyə çox böyük həvəsi olduğundan valideynləri ona kiçik bir elektropiano almışdırlar. Bu pianoda balaca Aytən eşitdiyi musiqiləri dəqiqliyilə təkrar edəndə hamı təəccüblənirdi. Qonşuluqda iki baçı Asəf Zeynallı adına musiqi texnikumunda təhsil alırdı və Aytən ifalarını dinləmək üçün tez-tez onlara qonaq gedərdi. Evə qayıdanda o, eşitdiklərini dərhal öz pianosunda təkrar edərdi.

Bakının mərkəzi klinikaların birində Aytənin anası Tamilla xanım müalicə alarkan mərhum bəstəkarımız Süleyman Ələsgərovla tanış oldu. Gızının istedadı haqqında ona danışanda gözəl bəstəkarımız balaca gızcığazla tanış olmaq istədi. Aytənin anası qızını Üzeyir Hacıbəyov adına Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasına professor Süleyman Ələsgərovun yanına apardı. Professor Aytəni dinlədikdən sonra anasına: "Bu qızın yeməyini, içməyini piano arxasına gətirin ki, o daim məşğul olsun! Bu uşağın çox böyük gələcəyi var!", ­- deyə Aytənin ilk xeyir-duasını verdi.

1974-cü ildən balaca Aytən musiqilə ciddi məşğul olmağa başladı. Əvvəl A. Zeynallı adına musiqi texnikumuna bir il hazırlığa getdi, sonra isə 1975-ci ildə Bül-Bül adına orta ixtisas musiqi məktəbinə əla nəticələrlə daxil oldu.

Məktəb illərində o, ifaçılıq sənətindən başqa bəstəkarlıqla da məşğul olurdu. 6-cı sinifdə oxuyanda Aytən öz ilk əsərlərini Bül-Bül adına orta ixtisas musiqi məktəbinin direktoru mərhum bəstəkar Nazim Əliverdibəyova göstərdi. Nazim müəllim ona bəstəkarlıqdan dərs deməyə başladı. Bu dərslərə Aytən çox böyük həvəslə hazırlaşırdı. Həmin illərdə kiçik pyeslər, miniatürlər, prelüdiyalar yarandı. 1985-ci ildə yazdığı vətənpərvərlik haqqında mahnısı o vaxtlar keçirilən “Şkolniye Qodı” müsabiqəsində 1-ci yer tutmuşdur. Bununla paralel olaraq 10-cu sinifdə oxuyan Aytən Üzeyir Hacıbəyovun 100 - illiyinə həsr olunmuş ifaçılarının Respublika müsabigəsində çox böyük məharətlə iştirak etdi və laureat adını qazandı (2 yer)(1-ci yeri  Əzizə Mustafazadə tutmuşdur).

Lakin, təəssüflər olsun ki, Aytən artıq 11-ci sinifə keçəndə Nazim Əliverdibəyov vəfat etdi. Və onun bəstəkarlıq üzrə təhsili tamamlanmadı.

Məktəbi bitirdikdən sonra Aytən İsmixanova Ü. Hacıbəyov adına Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasına fortepiano şöbəsinə ən yüksək ballar toplayaraq daxil oldu. Burada o, professor Fəridə (Sümuzər) Quliyevanın sinfində öz istedadını inkişaf elətdirirdi. Fəridə xanım Tofiq Quliyevin doğma bacısı olduğundan Aytənin öz əsərlərini ona dinlətdi və xahiş etdi ki, Tofiq müəllim onunla bəstəkarlıqdan məşğul olsun. Lakin Fəridə xanım təəssüflə: “ Tofiq müəllim xəstədir və artıq heç kimlə məşğul ola bilmir”, - deyə Aytəni Dmitri Şostakoviçin yetirməsi olan professor Cövdət Hacıyevin yanına apardı. Həmin ildən Aytən bəstəkarlıq fakültəsində də təhsilini almağa başladı. C. Hacıyevin dərsləri çox məzmunlu, maraqlı və məhsuldar idi. Bu illərdə Aytən fortepiano, skripka, klarnet, kamera orkestri  üçün bir sıra əsərlər, trio və kvartetlər yaratdı.

1991-ci ildə Aytən İsmixanova Konservatoriyanı fərqlənmə diplomu ilə bitirdi və musiqi müəllimi kimi fəaliyyətə başladı. Əvvəl 2 saylı musiqi məktəbində sonra isə öz doğma Bül-Bül adına orata ixtisas musiqi məktəbində müəllim işlədi. Həmin illərdə o, Tofiq Guliyevin bir neçə mahnılarını 2 fortepiano üçün işlədi. Korifey bəstəkarımızın 70 illik yubilyenidə “Qızıl üzük” mahnısını 2 fortepiano üçün işləməsini ifa edəndə Aytəni Tofiq müəllim şəxsən özü təriflədi və həmin işləmə çox xoşuna gəldiyini etiraf etdi. Bu Aytən üçün çox böyük uğur idi.

Aytən bəlkə də Tofiq Quliyevi və onun mahnılarını çox sevdiyindən özü də mahnı yazmağa daha çox üstünlük verirdi. Beləliklə, onun ilk ifa olunan “Vəfasızım” adlı mahnısı oldu. (F. Aqayevin ifasında 1997-ci il). Həmin ildə də Vagif Gərayzadənin Aypara qrupunun ilk albomu işıq üzü gördü. Bu alboma Aytən İsmixanovanın “Mənzərə” adlı instrumental əsəri daxil edilmişdir. 

Daha sonra Aytən cavan, addımarını yeni atan müğənnilərlə yanaşı populyar ifaçılar da işləyir. Faiq Ağayev, Zülfiyyə Xanbabayeva, Sevda Ələkbərzadə, İlqar Xəyal, Samira, Röyə, Elnarə, Elnur, Zamiq və s.

Bundan başqa Aytən İsmixanova bir neçə ekran əsərlərinə də musiqi yazıb: “Məhəllə”, “Bakı - Moskva qatarı”, cizqi filmi “Ayna”.

Filmoqrafiya[redaktə | əsas redaktə]

  1. Məhəllə (film, 2003)
  2. Məhəllə 2 Moskvada (film, 2004)
  3. Bakı - Moskva qatarı (film, 2005)
  4. Ayna (film, 2006)
  5. Biz qayıdacağıq (film, 2014)
  6. Şəhidliyin zirvəsi (film, 2014)
  7. "...Azərbaycanlı olmaq böyük şərəfdir!" (film, 2015)
  8. Həddən artıq uyğunluq (film, 2016)