Azərbaycan şəhidlərinin siyahısı

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Qarabağ müharibəsi şəhid Rüstəmov Şahin Hakim oğlu. 1973 - 1992 .Lənkəran rayonu Gərmətük qəsəbəsi

Azərbaycan şəhidləri — Azərbaycanın müstəqilliyi və ərazi bütövlüyü uğurunda canından keçən şəxslər[1][2].

Entrance of Martyrs' Lane.JPG
Azərbaycan şəhidlərinin dəfn olunduğu Şəhidlər xiyabanının giriş hissəsi[3][4]

Qarabağ müharibəsi[redaktə | əsas redaktə]

Ermənilər Sovet İmperiyasında ciddi dəyişiklərin olacağını hiss edərək bir sıra hazırlıq işlərinə başladılar. 1984-1985-ci illərdə Cənubi Qafqazın tarixini saxtalaşdıran bəzi məqalələr və kitablar çap olundu, "elmi" konfranslar keçirildi. Ermənilər təbliğat işini genişləndirməklə guya Cənubi Qafqazda yerli əhali olduqlarını, həmçinin bir sıra ərazilərə iddialarını əsaslandırmağa çalışırdılar. Bir sıra erməni təşkilatları "erməni məsələsi"nə diqqəti cəlb etmək üçün 1985-ci ildə uydurma "genosid"in 70 illiyini geniş miqyasda qeyd etməyə cəhd göstərdilər[5].

Qanlı yanvar[redaktə | əsas redaktə]

Aprel döyüşləri[redaktə | əsas redaktə]

Siyahı[redaktə | əsas redaktə]

Şəkil Soyad.Ad.Ata adı Doğum tarixi Ölüm tarixi Vəfat yeri
Ayxan Isgəndərov Samir oğlu 1976 20 yanvar 1990 Bakı
Azərbaycan SSR
Əyyub Abdullayev.jpg Abdullayev Əyyub Mahmud oğlu[6] 17 iyun 1967[7] 20 yanvar 1990[8] Bakı
Azərbaycan SSR[9]
Rüstəmov Şahin Hakim oğlu 1973 1992 Ağdərə rayonu
Namiq Abdullayev (milli qəhrəman).jpg Abdullayev Namiq Vahid oğlu[10] 10 may 1974[11] 9 fevral 1993[12] Xocavənd
Azərbaycan[13]
Nazim Abdullayev (I).jpg Abdullayev Nazim Xanlar oğlu[14] 1967[15] 21 aprel 1994[16] Füzuli
Azərbaycan[17]
Şövqiyar Abdullayev.jpg Abdullayev Şövqiyar Cəmil oğlu[18] 5 aprel 1969[19] 27 avqust 1992[20] Ağdərə
Azərbaycan[21]
İlqar Allahyarov.jpg Allahyarov İlqar Nurəddin oğlu[22] 1968[23] 1994[24] Füzuli
Azərbaycan[25]
Xaqani Axundov.jpg Axundov Xəqani Həsən oğlu[26] 10 may 1950[27] 10 fevral 1993[28] Kəlbəcər
Azərbaycan[29]
Səfa Axundov (milli qəhrəman).jpg Axundov Səfa Fətulla oğlu[30] 19 iyun 1958[31] 1992[32] Şuşa
Azərbaycan[33]
Vüqar Aslanov.jpg Aslanov Vüqar Qəmbər oğlu[34] 15 iyul 1970[35] 13 mart 1993[36] Cəbrayıl
Azərbaycan[37]
İsgəndər Aznaurov.jpg Aznaurov İsgəndər Söhrab oğlu[38] 16 avqust 1956[39] 18 aprel 1993[40] Gədəbəy
Azərbaycan[41]
İsabala Bayramov.jpg Bayramov İsabala Əli oğlu[42] 1967[43] 19 yanvar 1990[44] Bakı
Azərbaycan SSR[45]
Yusif Bayramov.jpg Bayramov Yusif Əli oğlu[46] 11 may 1966[47] 21 aprel 1994[48] Horadiz
Azərbaycan[49]
Polad Bəylərov.jpg Bəylərov Polad Hətəm oğlu[50] 1970[42] 31 iyul 1992[51] Laçın
Azərbaycan [52]
Abusov.jpg Abuşov Məhərrəm Qubad oğlu[53] 7 iyul 1962 2 oktyabr 1994 Füzuli
Azərbaycan

B[redaktə | əsas redaktə]

  • Budaqov Ramiz Qərib oğlu (1973-1994)

C[redaktə | əsas redaktə]

  • Cabbarov Kamal Bəbəş oğlu (1968-1993)
  • Camalov Rövşən Saleh oğlu (1973-1993)
  • Cəfərov Bahadur Bulud oğlu (1968-1994)

E[redaktə | əsas redaktə]

  • Eyvazov Ələkbər Almaxan oğlu (1973-1993)

Ə[redaktə | əsas redaktə]

Əliyev Vüsət Həsən oğlu
Əliyev Vüsət Həsən oğlu 28.05.1971 26.07.1993 Ağdərə rayonunun Malakan kəndində Gödəkburun yüksəkliyində gedəndən  döyüşlərdə İyunun 22 yaralanmiş ,Bakı şəhərinə gətirilmiş və  hospitalda vəfat etmişdir
  • Əbdüləliyev Oqtay Asif oğlu (1975-1994)
  • Əhmədov Məmməd Tahir oğlu (1969-1992)
  • Ələkbərov Bəbir Bəşir oğlu (1969-1992)
  • Əliyev Etibar Cabbar oğlu (1969-1993)
  • Əliyev Qəzənfər Nuruş oğlu (1962-1993)
  • Əliyev Rəhman Əli oğlu (1970-1994)
  • Əliyev Hidayət Məcid oğlu (1957-1992)
  • Əliyev Yavər Yaqub oğlu (1956-1992)
  • Əliyev Zahid Bayram oğlu (1963-1990)
  • Əliyev Mais İbrahim oğlu (1968-1994)
  • Əmirov Ehtiram Əmirxan oğlu (1959-1993)

G[redaktə | əsas redaktə]

  • Güləliyev Oqtay Güləli oğlu (1962-1992)

H[redaktə | əsas redaktə]

  • Hacıyev Murad Hüseyn oğlu (1960-1994)
  • Hacıyev Əlif Lətif oğlu (1953-1992)
  • Həsənov Tahir Tofiq oğlu (1970-1992)
  • Həşimov Araz Ələsgər oğlu (1975-1994)
  • Hüseynov Ceyhun Tahir oğlu (1975-1994)
  • Hüseynov Əfqan Qaraxan oğlu (1963-1992)
  • Hüseynov Nizami Polad oğlu (1957-1990)
  • Hümbətov Azər Rəsul oğlu (1971-1994)
  • Həsənov Hakim Cəmiyağa oğlu (1973-1993)
  • Hüseynov Yaşar İsmayıl oğlu (1959-1993)
  • Həsənov Salman Nəbi oğlu ( 16.05.1973-12.05.1997)

X[redaktə | əsas redaktə]

  • Xelilov Allahverdi Sabir oglu(1974-1994)

İ[redaktə | əsas redaktə]

  • İbrahimov İbrahim İsmayıl oğlu (1928-1990)
  • İbrahimov Rasim Səxavət oğlu (1962-1992)
  • İsgəndərov Nəbi İsgəndər oğlu ( 1962-1994 )

K[redaktə | əsas redaktə]

  • Kazımov Şahin Kazım oğlu (1957-1994)
  • Kərimov Zülfü Habil oğlu (1967-1996)[54].
  • Kərimov Oqtay Eyvaz oğlu (1964-1990)
  • Kovalyov Yuri Petroviç (1965-1991)
  • Rzayev Kamil Fərhad oğlu (1957-1992)[55]

Q[redaktə | əsas redaktə]

  • Qarayev Habil Əliheydər oğlu(1972-1993)
  • Qasımov Abbas Şəmməd oğlu (1966-1990)
  • Qocamanov Tofiq Əsədxan oğlu (1971-1993)
  • Quliyev İslam İdris oğlu (1957-1992)
  • Quliyev Vaqif Rzaqulu oğlu (1956-1992)
  • Qurbanov Elçin Çərkəz oğlu
  • Quliyev Sadiq Əli oğlu ( 1966-1994 )

M[redaktə | əsas redaktə]

  • Məmmədov Azər Məqsəd oğlu (1972-1992)
  • Məmmədov Ələkbər Məhəmmədəli oğlu (1942-1992)
Məmmədov Nurulla Məhərrəm oğlu

*Məmmədov Nurulla Məhərrəm oğlu (1962-1993)

N[redaktə | əsas redaktə]

Rzayev Oruc Ağabala oğlu 

S[redaktə | əsas redaktə]

Ş[redaktə | əsas redaktə]

T[redaktə | əsas redaktə]

Aprel döyüşləri[redaktə | əsas redaktə]

Rütbə Adı, soyadı Təvəllüdü Dəfn tarixi Dəfn olunduğu yer
Polkovnik Vüqar Nurəddin oğlu Yusifov 1976 6 aprel 2016 Şəmkir rayonu, Şiştəpə kəndi[57][58]
Polkovnik-leytenant Raquf Cahangir oğlu Orucov 1972 5 aprel 2016 Sumqayıt şəhəri, Şəhidlər Xiyabanı[59]
Murad Telman oğlu Mirzəyev[60] 1976 11 aprel 2016 Bakı, II Fəxri Xiyaban[61][62][63][64]
Mayor Təbriz Tariyel oğlu Musazadə[65] 1981 11 aprel 2016 Bakı, II Fəxri Xiyaban[61]
Urfan Üzeyir oğlu Vəlizadə[65] 1978 11 aprel 2016 Bakı, II Fəxri Xiyaban[61]
Rasim Əbdül oğlu Məmmədov 1977 5 aprel 2016 Naxçıvan şəhəri[66][67]
Elnur Adil oğlu Əliyev 1976 3 aprel 2016 Füzuli rayonu[68][69]
Samit Gülağa oğlu İmanov 1981 9 aprel 2016 Neftçala rayonu, Həsənabad qəsəbəsi, Şəhidlər Xiyabanı[70][71]
Kapitan İnqilab Çingiz oğlu Quliyev 1983 5 aprel 2016 Gəncə şəhəri, Şəhidlər xiyabanı[59]
Mühid Qurban oğlu Orucov 1984 9 aprel 2016 Qazax rayonu, Fərəhli kəndi[72]
Vaqif Dilqəm oğlu Bayramov 1979 11 aprel 2016 Naftalan şəhəri[73]
Nəcməddin Akif oğlu Savalanov[74][75] 1985 9 may 2016 İmişli rayonu, Göbəktala kəndi
Baş leytenant Əbu Bəkir Vüqar oğlu İsmayılov[65] 1990 11 aprel 2016 Bakı, II Fəxri Xiyaban
Mirzə Sərvər oğlu Novruzov 1984 5 aprel 2016 Bakı, II Fəxri xiyaban[76]
Rəşid Rövşən oğlu Mehdiyev 1990 5 aprel 2016 Salyan rayonu, Xələc kəndi[77]
Ziya Niyazi oğlu Həsənov 1989 6 aprel 2016 Bərdə şəhəri, Şəhidlər Xiyabanı[78][79]
Elvin Məmməd oğlu Namazov 1990 9 aprel 2016 Qazax rayonu, Yuxarı Salahlı kəndi[80]
Cavid Gülbala oğlu Dədəkişiyev 1989 11 aprel 2016 İmişli rayonu, Qaralar kəndi
Elnur İsgəndər oğlu İsgəndərov 1989 11 aprel 2016 Şəki rayonu, Şəki şəhəri[81][82]
Leytenant Sahil Həsrət oğlu Şirinov 1992 6 aprel 2016 Qəbələ rayonu, Bum qəsəbəsi[58][83]
Gizir Dilsuz Məmmədağa oğlu Qarayev 1990 4 aprel 2016 Ağcabədi rayonu, Hindarx qəsəbəsi[84]
Elimdar Səlimxan oğlu Səfərov 1992 4 aprel 2016 Neftçala rayonu, Aşağı Qaramanlı kəndi[84]
Orxan Kazım oğlu Hümbətov 1992 5 aprel 2016 Şəki rayonu, Kiş kəndi[59][85]
Orxan Ələsgər oğlu Müstəcəbov 1993 5 aprel 2016 Qobustan rayonu, Bədəlli kəndi[86]
Məhəbbət Zaman oğlu Mirzəyev 1994 12 aprel 2016 Beyləqan rayonu, Dünyamalılar kəndi[87]
Nurlan Rasim oğlu Abdullayev 1994 5 aprel 2016 Zərdab rayonu, Böyük Dəkkə kəndi[88]
Ravil Elman oğlu Novruzov 1986 4 aprel 2016 Xızı rayonu, Giləzi qəsəbəsi
Rusif İbrahim oğlu Ağayev 1987 7 aprel 2016 Lənkəran rayonu, Hirkan qəsəbəsi[89]
Teymur Sabir oğlu Qasımov 1992 9 aprel 2016 Mingəçevir, Şəhidlər Xiyabanı[90][91][92]
Murad Vaqif oğlu Məmmədov 1989 5 aprel 2016 Sumqayıt şəhəri, Şəhidlər Xiyabanı[59]
Bəxtiyar Rəfael oğlu Hüseynov 1995 9 aprel 2016 Goranboy rayonu, Qızılhacılı qəsəbəsi[93]
Toğrul Habil oğlu Fərəczadə 1993 9 aprel 2016 Ağsu rayonu, Bico kəndi[94]
Şahin Yaşar oğlu Cavadzadə 1994 9 aprel 2016 Beyləqan rayonu, Beyləqan şəhəri[95]
Pəncəli Nurməmməd oğlu Teymurov 1981 11 aprel 2016 Astara rayonu, Azaru kəndi[96]
Tural Gülşad oğlu Qurbanov 1992 11 aprel 2016 Kürdəmir rayonu, Sığırlı kəndi[97]
Mirsalam Təvəkkül oğlu Cəfərov 1994 11 aprel 2016 Tovuz rayonu, Bayramlı kəndi[73]
Seymur Qulamhüseyn oğlu Baxışov 1987 20 aprel 2016 Sumqayıt şəhəri, Sumqayıt Şəhidlər Xiyabanı[98]
Kiçik gizir Babək Vəfadar oğlu Abidov 1992 9 aprel 2016 Şabran rayonu, Zeyvə kəndi[90][99]
Çavuş Təbriz Hamlet oğlu Əsgərov 1993 6 aprel 2016 Şəmkir rayonu, Morul kəndi[58]
Elvin Sədrəddin oğlu Qayıbov 1989 5 aprel 2016 Xaçmaz rayonu, Əbilyataq kəndi[59][100]
MAXE hərbi qulluqçu Ruhin Əşrəf oğlu Qəhrəmanov 1997 3 aprel 2016 Biləsuvar rayonu, 2 saylı məcburi köçkün qəsəbəsi[101]
Nurlan Bayram oğlu Əsgərov 1995 5 aprel 2016 Masallı rayonu, Kalinovka kəndi[102]
Rahim Qara oğlu Tağıyev 1979 11 iyul 2016 Mingəçevir şəhəri, Şəhidlər Xiyabanı
Nicat Bəhruz oğlu İsgəndərov 1989 3 aprel 2016 Tərtər rayonu, Tərtər şəhəri[103]
Səbuhi Rəfayıl oğlu Musayev 1988 7 aprel 2016 Bərdə rayonu, Mustafaağalı kəndi[104][105]
Adil Kamran oğlu Adilzadə[92] 1993 11 aprel 2016 Mingəçevir şəhəri, Şəhidlər Xiyabanı[106]
Rüstəm Oruc oğlu Əhmədov 1983 14 aprel 2016 Mingəçevir şəhəri, Şəhidlər Xiyabanı[107][108]
Sıravi Rəvan İsmayıl oğlu Nurayev 1997 3 aprel 2016 Zaqatala rayonu, Muxax kəndi[109]
Orxan Məhəmməd oğlu Əliyev 1996 3 aprel 2016 Qazax rayonu, Aslanbəyli kəndi[110]
Sarvan Natiq oğlu Mehrəliyev 1997 3 aprel 2016 Ağdam rayonu, Üçoğlan kəndi[111] Bəzi mənbə:Ballar
Samir Ziyəddin oğlu Qaçayev 1994 3 aprel 2016 Şamaxı rayonu, Məlhəm kəndi[112]
Fərahim Adışirin oğlu Novruzov 1996 4 aprel 2016 Biləsuvar rayonu, Səmədabad kəndi[113]
Nürəddin Etimad oğlu Mirzəyev 1996 4 aprel 2016 Yardımlı rayonu, Honuba kəndi[84]
Sərxan Azər oğlu Bağırov 1997 4 aprel 2016 Göygöl rayonu, Əlimədədli kəndi[84]
Hüseyn Zeynal oğlu Dəmirli 1993 5 aprel 2016 Biləsuvar rayonu, Biləsuvar şəhəri[59]
Ömər Məzahir oğlu Cəbrayılov 1997 5 aprel 2016 Ağdaş rayonu, Şəkili kəndi[59]
Vüqar Natiq oğlu Süleymanov 1993 5 aprel 2016 Şəki rayonu, Böyük Dəhnə kəndi[59][85]
Teymur Mikayıl oğlu Qasımov 1996 5 aprel 2016 Göyçay rayonu, Çaxırlı kəndi[114]
Rizvan Telman oğlu Muradov 1996 4 aprel 2016 Sabirabad rayonu, Çiçəkli kəndi[115]
Müşviq Arif oğlu Orucov 1996 5 aprel 2016 Bakı, Suraxanı rayonu, Hövsan qəsəbəsi, “Dədə Qorqud” qəbristanlığı[116]
Cabbarxan İlham oğlu Hacıağayev 1996 5 aprel 2016 Bakı, Binəqədi rayonu, Xocəsən qəsəbəsi[117][118]
Nurlan Cəmil oğlu Qasımov 1997 5 aprel 2016 Şəmkir rayonu, Tatarlı kəndi[119]
Xaliq Həsən oğlu Əzizzadə 1996 6 aprel 2016 Bakı, Sabunçu rayonu, Kürdəxanı qəsəbəsi[120]
Emin İmran oğlu Bağırov 1996 6 aprel 2016 Bakı, Binəqədi rayonu, Binəqədi qəsəbəsi[58][120]
Kamran Faiq oğlu Şirəliyev 1994 6 aprel 2016 Bakı, Suraxanı rayonu, Suraxanı qəsəbəsi[120]
Əlizaman Fərrux oğlu İslamov 1997 6 aprel 2016 Lənkəran rayonu, Cil kəndi[58]
Ülvin Cəmaləddin oğlu Məmmədov 1996 7 aprel 2016 Ağcabədi rayonu, Laçından olan məcburi köçkünlərin “Taxta körpü” qəsəbəsi[89]
Şulan Bayram oğlu Bayramov 1996 7 aprel 2016 Sumqayıt şəhəri[89]
Fəxrəddin Seyfəddin oğlu Qurbanlı[92] 1994 9 aprel 2016 Bakı, Sabunçu rayonu, Pirşağı qəsəbəsi[121]
Firdovsi Əliş oğlu Bağırzadə 1996 9 aprel 2016 Masallı rayonu, Güllütəpə kəndi[90][92]
Mahir Sabir oğlu Mirzəyev 1994 9 aprel 2016 Abşeron rayonu, Mehdiabad qəsəbəsi[92][122]
Röyal İmran oğlu Nəsirov 1997 9 aprel 2016 Cəlilabad rayonu, Məlikqasımlı kəndi[92][123]
Altun Fərman oğlu Dəmirli 1997 9 aprel 2016 Şəmkir rayonu, Düyərli kəndi[92]
Elşən Səlim oğlu Səmədov 1997 9 aprel 2016 Şamaxı rayonu, Göylər kəndi[124]
Vüsal İlham oğlu Alıyev 1996 9 aprel 2016 Şəmkir rayonu, Kür qəsəbəsi[125]
Mikayıl Yaqub oğlu Vahabzadə 1993 9 aprel 2016 İsmayıllı rayonu, Maçaxı kəndi[126]
Mahir Qədir oğlu Quliyev 1993 9 aprel 2016 Bakı, III Fəxri Xiyaban[127][128]
Nazim Nadir oğlu Zəkarayev 1997 9 aprel 2016 Şamaxı rayonu, Şamaxı şəhəri, Şəhidlər Xiyabanı[129]
Yalçın Namiq oğlu Osmanov 1997 9 aprel 2016 Qusar rayonu, Qusar şəhəri[130][131]
Əmiraslan Xəlil oğlu Xeyirbəyov 1996 9 aprel 2016 Qusar rayonu, Caqarqışlaq kəndi[90][99]
Elvin Azadxan oğlu Mirzəyev 1994 9 aprel 2016 Xaçmaz rayonu, Xaçmaz şəhəri[90]
Əbdülməcid Nadirşah oğlu Axundov 1993 9 aprel 2016 Sumqayıt şəhəri[132][133][134]
Mahmud Azər oğlu İbrahimov 1997 9 aprel 2016 Bakı, Mehdiabad qəsəbəsi[135][136]
Sərxan Oqtay oğlu Bayramov 1993 11 aprel 2016 Zaqatala rayonu, ?[96]
Əmrah Aydın oğlu Yüzbəyov 1997 4 may 2016 Xaçmaz rayonu, Hacıməmmədoba kəndi[137][138]
Əli İntiqam oğlu Heydərov 1997 9 may 2016 Abşeron rayonunu, Qobu qəsəbəsi[139]
Natiq Namiq oğlu Tahirli[140] 1997 18 may 2016 Lerik rayonu, Almu kəndi

Mülki şəxslər[redaktə | əsas redaktə]

  • 2000–ci doğulmuş Turanə Kamandar qızı Həsənli[141][142]
  • 1954–cü il doğulmuş Qaraş Şahmar oğlu Dadaşov[141]
  • 1993–cü il doğulmuş Orxan Valeh oğlu Rəhimov[141][143][144]
  • 1992–ci il doğulmuş Fərman Elçin oğlu Əsədli[141][143][144]
  • 1966–cı ildə doğulmuş Famil Əli oğlu Mustafayev[145][146]
  • 1943–cü ildə doğulmuş Əli Müseyib oğlu Hüseynov[146][147]

20 yanvar şəhidləri[redaktə | əsas redaktə]

"20 Yanvar Şəhidi" fəxri adının təsis edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının Prezidenti 31 mart 1998-ci il tarixdə fərman imzalamışdır[148]. 29 dekabr 1998-ci ildə "20 Yanvar şəhidi" fəxri adi haqqında Əsasnamə təsdiq edilmişdir.

1990-cı il yanvarın 20-də keçmiş SSRİ silahlı quvvələrinin Bakıya və respublikanın bir necə rayonuna hərbi təcavuzu zamanı həlak olmuş 147 nəfərə indiyədək "20 Yanvar şəhidi" fəxri adı verilmişdir.

  1. Abbasov Sabir Rzaqulu oğlu[149]
  2. Abbasov Zöhrab Heydərəli oğlu[149]
  3. Abbasova Fəridə Nəriman qızı[149]
  4. Abdullayev Eyyub Mahmud oğlu[149]
  5. Abdullayev Tariyel Hacıbala oğlu[149]
  6. Abdullayev Zahid Abdulla oğlu[149]
  7. Abdullayev Tariyel Oruc oğlu[149]
  8. Ağahüseynov Ağahəsən Yarı oğlu[149]
  9. Ağahüseynov Nurəddin Aslan oğlu[149]
  10. Ağaverdiyev Aslan Əlikram oğlu[149]
  11. Alimov Ramis Xarisoviç[149]
  12. Allahverdiyev İlham Əjdər oğlu[149]
  13. Allahverdiyev Nəriman Əmir oğlu[149]
  14. Allahverdiyev Ruslan Kamal oğlu[149]
  15. Allahverdiyeva Fərizə Çoban qızı[149]
  16. Aliməmmədov Teymur Yəhya oğlu[149]
  17. Atakişiyev Bəhruz Tofiq oğlu[149]
  18. Atakişiyev Şakir Xandadaş oğlu[149]
  19. Babayev Əlövsat Hidayət oğlu[149]
  20. Babayev Fuad Yavər oğlu[149]
  21. Babayev Rahim Vaqif oğlu[149]
  22. Babayeva Sürəyyə Lətif qızı[149]
  23. Bağırov Baloğlan Həbib oğlu[149]
  24. Bağırov Telman Malik oğlu[149]
  25. Baxşəliyev Elçin Mirzə oğlu[149]
  26. Baxşıyev Salman Babaxan oğlu[149]
  27. Bayramov İsabala Əli oğlu[149]
  28. Bessantina Vera Lvovna[149]
  29. Bədəlov Rövşən Seyfulla oğlu[149]
  30. Boqdanov Valeri Zakiroviç[149]
  31. Bünyadzadə Ülvi Yusif oğlu[149]
  32. Cabbarov Firuz Vəli oğlu[150]
  33. Cavanşirov İlkin Zülqədər oğlu[149]
  34. Cəfərov Əbülfəz Böyükağa oğlu[149]
  35. Durdıyev Anagəldi[149]
  36. Eminov Vəfadar Osman oğlu[149]
  37. Əbilhəsənov İlqar Yusif oğlu[149]
  38. Əbülfətov Mircamal Mirsaleh oğlu[149]
  39. Əhmədov İlqar Hümbət oğlu[149]
  40. Ələkbərov Azər Nəsib oğlu[149]
  41. Əsgərov Novruz Faiq oğlu[149]
  42. Ələsgərov Zaur Rasim oğlu[149]
  43. Əliyev Əruz Əhmədəli oğlu[149]
  44. Əliyev Bayram Mədət oğlu[149]
  45. Əliyev Çingiz Mirzəhüseyn oğlu[149]
  46. Əliyev Xəlqan Yusif oğlu[149]
  47. Əliyev Namiq Kamil oğlu[149]
  48. Əliyev Rüstəm Şahvələd oğlu[149]
  49. Əliyev Zahid Bayram oğlu[149]
  50. Əliyev Zəbbulla Xeyrulla oğlu[149]
  51. Əlizadə Faiq Əbdülhüseyn oğlu[149]
  52. Əsədullayev Asif Kamil oğlu[149]
  53. Əşrəfov Rəhman İsmixan oğlu[149]
  54. Əzizov Habil Komunar oğlu[149]
  55. Hacıyev Mübariz Məhəmməd oğlu[149]
  56. Həmidov İzzət Atakişi oğlu[149]
  57. Həmzəyev Balahüseyn Mirqəzəb oğlu[149]
  58. Həsənov Əli Xudaverdi oğlu[149]
  59. Həsənov Fuad Əvəz oğlu[151]
  60. Həsənov Mehman İbrahim oğlu[149]
  61. Həsənov Müzəffər Qəzənfər oğlu[149]
  62. Həsənov Sahib Nəsib oğlu[149]
  63. Həşimov İsrafil Ağababa oğlu[149]
  64. Hüseynov Bəxtiyar Məmməd oğlu[151]
  65. Hüseynov Əlimərdan Əbil oğlu[149]
  66. Hüseynov Nəriman Vəli oğlu[149]
  67. Hüseynov Nizami Polad oğlu[150]
  68. Hüseynov Rahib Məmməd oğlu[149]
  69. Xammədov Baba Məmməd oğlu[149]
  70. Xanməmmədov Cəbrayıl Hüseynxan oğlu[149]
  71. Xaritonov Vladimir Aleksandroviç[149]
  72. İbadzadə Ağamehdi Seyfulla oğlu[150]
  73. İbrahimov İbrahim İsmayıl oğlu[149]
  74. İbrahimov İlqar Rəşid oğlu[149]
  75. İmanov Elçin Beydulla oğlu[149]
  76. İsayev Fəxrəddin Xudu oğlu[149]
  77. İsayev Müşviq Ağaəli oğlu[149]
  78. İsayev Rauf Sultanməcid oğlu[149]
  79. İsmayılov Cavad Yunus oğlu[149]
  80. İsmayılov Məmmədəli Novruz oğlu[149]
  81. İsmayılov Rəşid İslam oğlu[149]
  82. İsmayılov Tofiq Babaxan oğlu[149]
  83. İsrayılov Ağanəzər Araz oğlu[149]
  84. Kazımov Əflatun Həşim oğlu[149]
  85. Kərimov Aleksandr Ramazan oğlu[149]
  86. Kərimov İlqar İsa oğlu[149]
  87. Kərimov Oqtay Ayvaz oğlu[149]
  88. Qayıbov Ələsgər Yusif oğlu[149]
  89. Qasımov Abbas Şəmməd oğlu[149]
  90. Qasımov Yusif İbrahim oğlu[149]
  91. Qeybullayev Elçin Suyəddin oğlu[149]
  92. Qəniyev Mirzə Rzabala oğlu[149]
  93. Qocamanov Əliyusif Bilal oğlu[149]
  94. Quliyev Səxavət Balay oğlu[149]
  95. Marxevka Alekandr Vitalyeviç[149]
  96. Meyeroviç Yan Maksoviç[149]
  97. Məmmədov Eldar Zeynal oğlu[149]
  98. Məmmədov İbiş Behbud oğlu[149]
  99. Məmmədov İlham İslam oğlu[150]
  100. Məmmədov Kamal Seyidqurban oğlu[149]
  101. Məmmədov Mehman Sahibəli oğlu[149]
  102. Məmmədov Məmməd Yarməmməd oğlu[149]
  103. Məmmədov Rahim Vəliağa oğlu[149]
  104. Məmmədov Səxavət Heydər Əli oğlu[149]
  105. Məmmədov Şahin Zahid oğlu[149]
  106. Məmmədov Vaqif Məmməd oğlu[149]
  107. Məmmədov Vidadi Üzeyir oğlu[149]
  108. Məmmədova Larisa Fərman qızı[149]
  109. Məmmədova Svetlana Həmid qızı[149]
  110. Mirzəyev Azad Əliheydər oğlu[149]
  111. Mirzəyev Elçin Hüseynqulu oğlu[149]
  112. Mirzəyev Vaqif Səməd oğlu[149]
  113. Mövludov Fuad Fərhad oğlu[149]
  114. Muxtarov Rasim Mustafa oğlu[149]
  115. Muradov Mehman Əsəd oğlu[149]
  116. Mursaqulov İsmayıl Həsən oğlu[149]
  117. Musayev Tofiq Ayvaz oğlu[149]
  118. Mustafayev Mahir Vaqif oğlu[149]
  119. Nəsibov Allahyar İsgəndər oğlu[149]
  120. Nəsirov Yanvar Şirəli oğlu[149]
  121. Nikolayenko Alla Alekseyevna[149]
  122. Nişşenko Andrey Aleksandroviç[149]
  123. Novruzbəyli Ağabəy Oqtay oğlu[149]
  124. Novruzov Tofiq Heydər oğlu[150]
  125. Nuriyev Zahir Zəbi oğlu[149]
  126. Orucov Rafiq Ümid oğlu[152]
  127. Orucov Rəfael Ümid oğlu[152]
  128. Orucov Şəmsəddin Əbilhəsən oğlu[149]
  129. Poladi Saleh Əliqulu oğlu[149]
  130. Rəhimov Rəhim İsmayıl oğlu[150]
  131. Rəhmanov İslam Oqtay oğlu[149]
  132. Rüstəmov Rövşən Məmməd oğlu[149]
  133. Rzayev Azad Allahverdi oğlu[149]
  134. Sadıqov Yusif Allahverdi oğlu[149]
  135. Salahov Şərafəddin Müzəffər oğlu[149]
  136. Salayeva Sevda Məmmədağa qızı[149]
  137. Semyonov Vladimir Aleksandroviç[149]
  138. Səfərov Bafadar Ağamirzə oğlu[149]
  139. Şərifov Mürvət Rəhim oğlu[149]
  140. Tokarev Vladimir İvanoviç[149]
  141. Tuxtamışov Fərqat Şərifullaeviç[149]
  142. Turabov Tengiz Məmməd oğlu[149]
  143. Yaqubov Nüsrət İsmayıl oğlu[149]
  144. Yefimiçev Boris Vasilyeviç[149]
  145. Yusupov Oleq Kərimoviç[149]
  146. Zülalov İsbəndiyar Adil oğlu[149]

Şəhid jurnalistlər[redaktə | əsas redaktə]

Salatın Əsgərova

Salatın Əsgərova[redaktə | əsas redaktə]

1991-ci il yanvarın 9-da erməni hərbi birləşmələrinin  hücumu nəticəsində “Azərbaycan gəncləri” qəzetinin müxbiri Salatın Əsgərovanın (1961-1991) həyatını itirməsi bütün ölkəni, eləcə də mətbuatı sarsıtdı. Bu, Azərbaycan jurnalistikasının Qarabağ müharibəsinə ilk şəhid jurnalisti idi. Salatın Əsgərova tez-tez cəbhə bölgələrinə gedir, əsgər və zabitlərlə söhbətləşir, bölgədəki vəziyyət barədə reportajlarla çıxış edirdi.

“Azərbaycan” qəzeti “Azərbaycan gəncləri”nin müxbiri, Milli qəhrəman Salatın Əsgərovaya xüsusi buraxılış həsr etməklə, peşə borcunu yerinə yetirən və həyatını təhlükəyə atan jurnalistin xatirəsini əbədiləşdirdi. Bu həmçinin informasiya  müharibəsində mübarizə aparan Azərbaycan jurnalistlərinin mübarizə əzmini artırmaq, cəbhə jurnalistinin şərəfli və təhlükəli vəzifəsini auditoriyaya çatdırmaq məqsədi daşıyırdı.  Mahir Qarayevin redaktorluğu ilə çıxan xüsusi buraxılış jurnalistin həyat və yaradıcılığını, onun haqqında kövrək xatirələri geniş əks etdirib. Xüsusi buraxılışın ilkinin Salatın Əsgərovaya hər edilməsi simvolik xarakter daşıyırdı:Buraxılışın  təsisçisi Mehman Cavadoğlu yazırdı: “ Xüsusi buraxılşlar seriyasını Qarabağ torpağında erməni quldurlar tərəfindən qətlə yetirilmiş ilk şəhid həmkarımızın –jurnalist Salatın Əsgərovanın adıyla açırıq. Bunun bizdən ötrü siyasi mənadan daha çox rəmzi mənası var. peşəsi jurnalist olan qələm əhli dərk etməlidir ki, jurnalistin vəzifəsi təkcə yazmaqla bitmir, lazım gələndə o, vətən yolunda ölməyi də bacarmalıdır. Necə ki, bunu Salatın bacardı. ”

Salatın Əsgərova 1961-ci ildə anadan olub. 1988-ci ildən “Molodyoj Azerbaycana” qəzetində müxbir işləyib. 1990-1991-ci illərdə ermənilərin Azərbaycana qarşı ərazi iddiaları etdiyi gərgin dövrlərdə dəfələrlə Qarabağda ezamiyyətdə olmuş, qaynar nöqtələrdən məqalələr yazmışdır.

1991-ci il yanvarın 9-u ezamiyyətdə olarkən Şuşa yaxınlığında erməni silahlılarının pusqudan avtomatdan açdığı nəticəsində qətlə yetirilib. Bakıda Şəhidlər Xiyabanında dəfn olunub. Ölümündən sonra “Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı” adına layiq görülüb.

Bakı şəhərində küçələrdən biri, Bakı buxtasındakı gəzinti kateri onun adını daşıyır. Yaşadığı binaya xatirə lövhəsi vurulub.[153]

Alı Mustafayev[redaktə | əsas redaktə]

Alı Mustafayev

1952-ci il aprelin 14-ü Qazax rayonunun Qazaxbəyli kəndində dünyaya göz açıb. Orduda xidmət etdikdən sonra bir müddət Bakı elektrik maşınqayırma zavodunda tokar (1971-1976) işləsə də, onun yaradıcılıq qabiliyyəti və şeirə, sənətə olan həvəsi taleyində dönüş nöqtəsi oldu. Zavod direksiyasının göndərişi ilə Azərbaycan Dövlət Universitetinin jurnalistika fakültəsində təhsil aldı. Hələ tələbəlik illərindən ədəbi-bədii yaradıcılığı ilə seçilən Alı Mustafayevin publisistik yazıları ilə yanaşı, şeirləri də o illərin dövri nəşrlərində işıq üzü görüb.   Azərbaycan Televiziya və Radio Verilişləri şirkətində fəaliyyət göstərib, müxtəlif məzmunlu reportajlarına görə tanınıb.  On ilə yaxın Dövlət Teleradio Verilişləri Şirkətində  işləyib. Xəbərlər baş redaksiyasının şöbə müdiri vəzifəsində çalışıb. İki şeir kitabının müəllifidir; “Dəli bir ağlamaq keçir könlümdən”, “ ”.

Ermənistanın Azərbaycana hücum etməsi ilə başlanan müharibədə mütəmadi olaraq, qaynar nöqtələrdən reportajlar hazırlayıb.  1989-1990-cı illərdə Moskva şəhərində Azərbaycan Respublikası Ali Məclisi tərəfindən parlament müxbiri çalışıb. 1991-ci il fəaliyyətinə görə "İlin ən yaxşı jurnalisti" mükafatına layiq görülmüş jurnalist  həmin ilin noyabrın 19-u  Dağlıq Qarabağın Qarakənd kəndi səmasında sülh məramlı nümayəndələri aparan vertolyotun erməni hərbi qüvvələri tərəfindən vurulması nəticəsində şəhid olub. Ölümündən sonra Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı adına layiq görülüb.  Şəhidlər Xiyabanında dəfn edilib. Adına iki məktəb, iki küçə və gəmi var.

Osman Mirzəyev[redaktə | əsas redaktə]

Osman Mirzəyev

1937-ci il aprelin 13-ü Bakının Keşlə qəsəbəsində anadan olub. Istedadlı jurnalist, publisist dövri mətbuatda uzun müddət çalışıb,  Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Mətbuat Katibi (1990-1991) vəzifəsinə qədər yüksəlib. "Adlarımız", "Bir dəfə yaşayırıq", "Damla və göl", "Qartal uçuşda" kitablarının müəllifidir.

1961-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin filoloji fakültəsinin  jurnalistika şöbəsini bitirib. Hələ tələbəlik illərindən “Molodyoj Azerbaydjana" (“Azərbaycan gəncləri”) qəzeti ilə sıx əməkdaşlıq edib. Təhsilini başa vurduqdan sonra yeddi il "Molodyoj Azerbaydjana" qəzetində çalışıb.  Gənclər arasında populyar olan  bu nəşrdə ilk vaxtlar  sıravi tərcüməçi kimi işə başlasa da,  sonralar bu qəzetin məsul katibi vəzifəsinədək yüksəlməyi bacarıb. Qəzetin onun fəaliyyətindəki rolu barədə yazırdı : “Molodyojka"ya xüsusi rəğbətim var, çünki bu, mənim jurnalistikada ilk illərim idi və onlar ilk məhəbbət kimi mənə əzizdir. "Molodyojka" cəsarəti, qeyri-ənənəvi təfəkkürü, yeni dünyagörüşü ilə daim seçilib".

1968-1990-cı illərdə o dövrün nüfuzlu qəzeti olan “Vışka”da çalışıb. Burada partiya həyatı və təbliğat şöbəsinin müdiri vəzifəsindən məsul katib, redaktor müavini vəzifəsinədək səmərəli və məhsuldar yaradıcılıq yolu keçib. 1978-ci ildən burada  redaktor müavini vəzifəsində çalışıb. Osman Mirzəyevin təşəbbüsü ilə Vışka (qəzet) qəzetinin nəzdində fəhlə-müxbirlər məktəbi yaradılmış, bu gənc əməkdaşların təkmilləşməsinə müsbət təsir etmişdir.

Onun da yaradıcısı olduğu və Azərbaycan televiziya məkanında yayımlanan ilk bədii-publisistik, ictimai-siyasi "Dalğa" verilişi qısa zaman kəsiyində xeyli populyarlıq qazandı. O, ictimai-siyasi məsələləri işıqlandırmaqla yanaşı, qeyri-adi təbiət hadisələri, Azərbaycanın görkəmli siyasi və mədəni xadimləri barədə süjetlər də hazırlayır, toxunduğu aktual məsələlərlə bağlı auditoriyada maraq yarada bilirdi.

1990-cı ilin sentyabrında Osman Mirzəyev Azərbaycan Respublikası Prezident Apparatının şöbə müdiri vəzifəsinə təyin olunması onun peşəkar jurnalist və tanınmış qələm adamı, ziyalı kimi fəaliyyətinin nəticəsi və ona göstərilən etimad idi. 1991-ci il noyabrın 20-i Xocavəndə yola düşən bir qrup dövlət xadimi, ictiamiyyət nümayəndələri ilə birgə Mİ-8 vertalyotun erməni döyüşçüləri tərərfindən vurulması ilə şəhid olub. Fəxri Xiyabanda dəfn edilib.  Hazırda Bakı şəhəri, Səbail rayonunda yerləşən və jurnalistin təhsil aldığı 190 saylı orta məktəb  Osman Mirzəyevin adını daşıyır. Tanınmış jurnalistin iki qızı Lalə Osmanqızı, Sevinc Osmanqızı bu gün Azərbaycan jurnalistikasında öz dəst-xətti olan jurnalistlərdəndir.

İctimai Televiziya jurnalist haqqında film hazırlayıb.[154]

Fəxrəddin Şahbazov[redaktə | əsas redaktə]

Fəxrəddin Şahbazov

1950-ci il yanvarın 22-i Bakıda anadan olub. 1972-ci ildən Azərbaycan Teleradio  şirkətində işə başlayıb və 20 il orada teleoperator işləyib. Onun çəkdiyi reportajlar arasında Qarabağ müharibəsinin xronikasından bir çox məqamlar yer alıb. Qaynar nöqtələrdən çəkilişlər aparan operator  təhlükələrlə qarşılaşsa da, hər zaman öz peşə borcunu vicdanla yerinə yetirib. 1991-ci il noyabrın 20-i Xocavəndə yola düşən bir qrup dövlət xadimi, ictiamiyyət nümayəndələri ilə birgə Mİ-8 vertalyotun erməni döyüşçüləri tərərfindən vurulması ilə şəhid olub.[5] Azərbaycan Respublikası prezidentinin 4 dekabr 1992-ci il tarixli 344 saylı fərmanı ilə Şahbazov Fəxrəddin İbrahim oğluna ölümündən sonra "Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı" adı verilib.

Arif Hüseynzadə[redaktə | əsas redaktə]

Arif Hüseynzadə

1970-ci ildə Bakıda anadan olub. Azərbaycan Dövlət Teleradio Şirkətində işıqçı vəzifəsində işləyib. 1991-ci il noyabrın 19-u  Dağlıq Qarabağın Qarakənd kəndi səmasında sülh məramlı nümayəndələri aparan vertolyotun erməni hərbi qüvvələri tərəfindən vurulması nəticəsində şəhid olub. Ölümündən sonra “Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı” adına layiq görülüb. Fəxri Xiyabanda dəfn edilib.

Çingiz Mustafayev[redaktə | əsas redaktə]

Çingiz Fuad oğlu Mustafayev 1960-cı il avqustun 29-da Həştərxan vilayətinin Vladimir rayonunun Kapustin-Yar qəsəbəsində hərbçi ailəsində anadan olub. 1983-cü ildə Azərbaycan Tibb İnstitutunu bitirib. 1985-ci ildə yaratdığı «Cəngi» birliyindəki fəaliyyəti ilə gənclərin sevimlisinə çevrilib.

Çingiz Mustafayev.jpg

1990-cı il yanvarın 19-dan 20-ə keçən gecə Sovet ordusunun Bakıda törətdiyi qanlı qırğını lentə alan Çingiz jurnalistikaya bağlandı. Artıq jurnalistika onun üçün vazkeçilməz bir iş və eyni zamanda dövrün tələblərindən irəli gələn vacib bir işə çevrilmişdi.

Ermənistanın Azərbaycana qarşı Qarabağ təcavüzü onun həyatında dönüş nöqtəsi oldu.  O, 1991-ci ildən Azərbaycan Dövlət televiziyasında reportyor kimi çalışmağa başladı. Onun qaynar nöqtələrən hazırladıqları reportajları dünyanın nüfuzlu agentliklərinə müharibənin gerçək üzünü göstərdi.

Dövlət televiziyasında mövcud olan senzura və müharibə ab-havasında çətinliklər azad informasiya yayımına mane olurdu. Bu baxımdan o, (215-KL) ayrıca  studiya yaratmağı təklif verdi. Dövlət televiziyasından fərqli olaraq, 215 KL studiyası cəbhədən öz qaynar, dinamik süjetləri ilə tamaşaçı rəğbəti qazanmışdı. Çingiz Mustafayevin kanalda yayımlanan reportajları tamaşaçılarda onun barəsində sözün əsl mənasında həqiqəti deyən müxbir obrazı yaratmışdı. Onun yaradıcılığında Xocalı soyqırımı ilə bağlı hadisə yerindən çəkdiyi reportaj həm də televiziya tariximizdə özünəməxus yer tutur. Məhz bu kadrlar vasitəsi ilə dünyaya erməni daşnaklarının mülki əhaliyə qarşı törətdiyi soyqırım aktı bəyan edildi. Öz emosianallığı ilə seçilən müxbirin bəzən döyüş bölgələrində özündən çıxması, əsgər və zabitlərə haqlı iradı bəzən jurnalist standartlarından kənara çıxsa da, onun vətəndaşlıq mövqeyindən irəli gəlirdi. Laçından çıxan əsgərlərlə onun geri qayıtmaq bərədə verdiyi kəskin  göstərişlər, bu əmrlərin yerinə yetirilmədiyi halda Çingizin emosional davranışı yaddaqalan çəkilişlərdəndir. Onun Laçının son görüntülərini əks etdirən reportajda ürək ağrısı ilə dediyi  sözlər bir çoxlarının yadındadır: “Bu gün ayın 16-sı. Laçın şəhəri, saat 1. səhərdən Laçını bütün burda olan hərbi qüvvələr, hərbi texnika atıb gedib”.

Cəsarətli vətənpərvər reportyor 1992-ci ilin iyun ayının 15-də Ağdamın Naxçıvanik kəndində çəkiliş zamanı aldığı mərmi qəlpəsindən  həlak oldu. Maraqlıdır ki, ömrünün son anlarında da kamerası işlədi və həmin anları əbədi qeydə aldı.[155]

1993-ci ildə  Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı adına layiq görülüb.

Kazımağa Kərimov[redaktə | əsas redaktə]

Kazımağa Kərimov

1951-ci ildə Qubadlı rayonunun Sarıyataq kəndində anadan olub. Kazımağa Kərimov Azərbaycan Dövlət Universitetinin jurnalistika fakültəsini bitirib. Bir sıra KİV-lərdə işləyib. Qarabağ müharibəsi başlayanda könüllü olaraq cəbhəyə yollanıb. Batalyon komandirinin müavini olub. O, həmçinin cəbhə bölgələrindən reportajlar yazıb.

1992-ci il iyunun 15-də Goranboy rayonunda gedən döyüşlərdə şəhid olub.[156]

Fərhad Kərimov[redaktə | əsas redaktə]

1948-ci il dekabrın 11-i Moskvada dünyaya göz açıb. Hərbi  jurnalist və teleoperator kimi Dağlıq Qarabağ, Gürcüstan, Tacikistan və Çeçenistanın döyüş zonalarında ən qaynar nöqtələrdə olub, reportajlar  hazırlayıb.

Fərhad Kərimov

1973 -cü ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin fizika-riyaziyyat fakültəsini bitirib. İxtisası texniki peşə olsa da, jurnalistikaya olan həvəsi, onu mətbuata, informasiya bolluğu olan mediaya gətirib. İlk vaxtlar  1987 -ci ildən peşəkar jurnalistika fəaliyyətinə  "Molodyoj Azerbaydjana" qəzetində müxbir kimi başlayıb. 1991-ci ilin oktyabrından Turan informasiya agentliyində informasiya şöbəsinin redaktoru çalışıb.

Ermənistanın Azərbaycana hərbi təcavüzü və Qarabağda müharibənin başlaması siyasi xəritədə yeni münaqişənin alovlanmasına səbəb oldu ki, bu da beynəlxalq medianın, xüsusilə də nüfuzlu informasiya agentliklərinin diqqətindən yayına bilməzdi. Onların hadisə yerindən operativ informasiya ala bilməsi üçün bölgəni bilən, cəsarətli müxbirlərə ehtiyac vardı. Odur ki, əksər tələblərə cavab verən Fərhad Kərimov həmin illərdə 1992-ci ildən Reuters və Assosiated Press agentlikləri ilə əməkdaşlığa başladı. Onun Qarabağdan, Gürcüstandan və Tacikistandakı münaqişə zonalarından çəkdiyi reportajlar Reuters və Associated Press kimi nüfuzlu agentliklər vasitəsilə dünyaya yayımlanırdı.

Onun çəkdikləri arasında Çeçenistan müharibəsini əks etdirən kadrlar və reportajlar xüsusi seçilirdi və ona populyarlığı da məhz bu kadrlar gətirdi. 1994-1995-ci ildə apardığı çəkilişlər Çeçenistanda baş verənlərin beynəlxalq ictimaiyyətə dolğun şəkildə çatdırılmasında mühüm əhəmiyyət daşıyıb.

1995-ci il mayın 21-də Çeçenistanda çeçen üsyançılar tərəfində xidməti vəzifəsini yerinə yetirərkən naməlum şəraitdə güllələnərək qətlə yetirilib.   Qroznı şəhərindən 44 km cənub istiqamətdə yerləşən Nojayurd rayonunun Şuan kəndində dəfn olunsa da, üç ildən onun dostlarının köməyilə  cənazəsi vətənə gətirilərək Xırdalan qəbirstanlığında, atasının yanında yenidən torpağa tapşırılıb.

1995-ci ilin mayın 25-də Fərhadın qardaşı Seyfulla Kərimov Çeçenistanın Şuan kənd məzarlığında qardaşının məzarı önündə idi. “Şuan kəndinə çatanda artıq Fərhadı dəfn etmişdilər. Qəbrini açdırdıq. Baxdım ki, Fərhad özüdür. Kənd soveti mənə barmağından çıxarılmış nişan üzüyünü verdi. Üzərindən götürülüb ailəsi üçün saxlanılan əşyaları arasında Quran da var idi. Ancaq kamerası və kaseti yox idi. Götürmüşdülər. Yəqin elə kadr çəkmişdi ki, onun yayımlanmasını istəməyiblər. Onun itkisi ailəmiz üçün böyük faciədir. Bir qızı, bir oğlu var...” – qardaşı Seyfulla Kərimov müsahibələrinin birində bildirib.[157]

1995-ci ildə Fərhad Kərimovun Çeçenistan müharibəsini əks etdirən çəkilişləri dünyada ilin ən yaxşı çəkilişi hesab edilərək silahlı münaqişə zamanı öldürülmüş jurnalist Rori Pek adına təsis edilən müfakata layiq görülüb.  Mükafat atasının adından qızı Günaya təqdim edilib.

Doqquz yüz otuz dörd şəhid jurnalistin şərəfinə  Vaşinqtonun Arlinqton milli qəbirstanlığında ucaldılmış memorial abidəyə həkk olunmuş adlar arasında Fərhad Kərimovun da adı var.

Adil Bünyadov [redaktə | əsas redaktə]

Adil Bünyadov

Adil Bünyadov 1958-ci ildə Bakıda dünyaya göz açıb. İş fəaliyyətinə Neft və Kimya Prosesləri İnstitutunda başlayıb. Azərbaycan Dövlət Teleradio Verilişləri şirkətində rejissor assistenti işləyib.  İnşaatçılar Mədəniyyət sarayında həvəskar kinostudiyanın bədii rəhbəri olub. 1992-ci ildən TURAN informasiya agentiyinin müxbiri işləyib. Sonralar Reuters agentliyində operator kimi çalışmağa başlayıb. Dağlıq Qarabağ, Abxaziya, Tacikistan, Çeçenistan kimi bölgələrdə qaynar nöqtələrdən çəkilişlər reallaşdırıb. Onun çəkilişləri Reuters TV-nin  vasitəsi ilə dünyaya yayımlanıb.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. "Armenia: Divided Within?". Al Jazeera. 27 October 2016. http://www.aljazeera.com/programmes/peopleandpower/2016/10/armenia-divided-161026070435409.html. "...the territories lost during the April war were of no tactical or strategic importance..."
  2. "Şəhidlər Xiyabanında erməni yazısı". www.anspress.com.
  3. "Bakıya “çəkilmiş” dağ". news.lent.az.
  4. "Ot basmış general məzarı". virtualaz.org.
  5. "Armenia expects Russian support in Karabakh war". Hürriyet Daily News. 20 May 2011. http://www.hurriyetdailynews.com/default.aspx?pageid=438&n=armenia-expects-russian-support-in-karabakh-war-2011-05-20. İstifadə tarixi: 25 June 2013. "While internationally recognized as Azerbaijani territory, the enclave has declared itself an independent republic but is administered as a de facto part of Armenia."
  6. "Karabakh War Casualty Update: Armenia puts April death toll at 92".
  7. Rasizade, Alec (18 January 2011). "Azerbaijan’s Chances in the Karabakh Conflict". Harvard International Review. “The victorious Armenian side is quite content with the status quo in Karabakh where it had achieved all strategic goals prior to the 1994 armistice.”
  8. Silahlı Qüvvələrimiz tərəfindən 2000 hektardan artıq ərazi azad edilib Archived 18 May 2016 at the Wayback Machine. // Official site of Ministry of Defense of Azerbaijan, 18 May 2016.
  9. "ICRC: Fates of all reported missing in April hostilities in Karabakh clarified" (21 April 2016).
  10. "Скончался раненый в результате атаки азербайджанского дрона доброволец".
  11. "125 раненых получают лечение в госпиталях Армении и НКР".
  12. "Armenian Soldier Succumbs to Wounds After Months of Treatment.".
  13. "Serj Tankian calls on supporting families of killed Armenian soldiers".
  14. "Azeri surgeon: Number of severely injured soldiers greatly tops the norm". PanARMENIAN.Net.
  15. "Azerbaijan kills over 320 Armenian occupants in April clashes". Trend.Az (13 May 2016).
  16. "Siyahı: 93 hərbçi şəhid olub, 6 mülki şəxs dünyasını dəyişib (YENİLƏNİR)". Meydan TV.
  17. "Baku says Armenia’s military dictatorship threats values that civilized world stands for". AZERNEWS.
  18. "18 Armenian, 12 Azerbaijani troops killed in fighting" (2 April 2016).
  19. "Минобороны Азербайджана назвало потери в боях".
  20. "Министерство Обороны Азербайджана признало факты скрытия погибших в Нагорном Карабахе.". FMG NEWS - Международная Служба Новостей.
  21. "Four-Day War Fallout: Armenian politicians insist on Karabakh’s becoming full party to talks - Karabakh - ArmeniaNow.com".
  22. "The four-day war in Nagorno-Karabakh".
  23. "APA – ‘Four-day war’: Changed status quo, balance against Armenia".
  24. Helix Consulting LLC. "President Serzh Sargsyan met with first President Levon Ter-Petrosyan to discuss Four Day War".
  25. "Secrets of the Four-Day Karabakh War". The National Interest.
  26. "В марте армянские вооруженные подразделения нарушили режим прекращения огня 3746 раз" (Russian). APA (1 April 2016).
  27. "Минобороны Азербайджана: новая война за Карабах неизбежна" (Russian). NEWSru.com (4 June 2011).
  28. "Nagorno-Karabakh Conflict Situation Report No. 1 (as of 03 Apr 2016)". ReliefWeb (3 April 2016). 4 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 4 aprel 2016.
  29. "A frozen conflict explodes". The Economist. 9 April 2016. https://www.economist.com/news/europe/21696563-after-facing-decades-armenia-and-azerbaijan-start-shooting-frozen-conflict-explodes. İstifadə tarixi: 3 June 2016.
  30. "В боях в зоне карабахского конфликта погибли 12 военнослужащих ВС Азербайджана" (Russian). TASS (2 April 2016).
  31. "12-year-old Vaghinak Grigoryan killed in Azeri shelling". Horizon. 2 April 2016. http://www.horizonweekly.ca/news/details/83600.
  32. "(02/04/16 [10:25) Press release"]. NKRmil.am. 5 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 4 aprel 2016.
  33. "Cəbhədə vəziyyətlə bağlı son məlumat" (Azerbaijani). Ministry of Defense of Azerbaijan (2 April 2016).
  34. Goldberg, Carey (14 June 1992). "Azerbaijan Troops Launch Karabakh Offensive Conflict". Los Angeles Times. http://www.latimes.com/. İstifadə tarixi: 17 February 2007.
  35. Ministry of Foreign Affairs of the ROA. Circular by colonel D. I. Shuttleworth of the British Command Archived 7 May 2006 at the Wayback Machine.. Republic of Armenia Archives, File No. 9. Retrieved 2 March 2007.
  36. "Letter from the Charge d'affaires a.i. of the Permanent Mission of Azerbaijan to the United Nations Office". Unhchr.ch. 17 fevral 2012 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 31 may 2012.
  37. Quinn-Judge, Paul (3 March 1992). "Armenians killed 1000, Azeris charge.". Boston Globe. Arxivləşdirilib: [1] saytından 8 February 2007 tarixində. https://web.archive.org/web/20070208195244/http://www.khojaly.net/press.html. İstifadə tarixi: 2 March 2007.
  38. "Milli Qəhrəman İsgəndər Aznaurov". news.lent.az. news.lent.az.
  39. "Milli Qəhrəman “İsgəndər qalası”nda yad olunub". anspress.com. ANS TV.
  40. "3 qız atası Milli Qəhrəman - Topçu İsgəndər...". modern.az. modern.az.
  41. "Milli Qəhrəman İsgəndər Aznaurov - 68". oxu.az. oxu.az. 29 iyun 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 29 iyun 2016.
  42. 42,0 42,1 "Human Rights Watch World Report 1993 – The Former Soviet Union". Hrw.org. 18 fevral 2015 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 aprel 2014.
  43. "New York Times – massacre by Armenians Being Reported". Commonwealth of Independent States; Azerbaijan; Khojaly (Armenia); Armenia: Select.nytimes.com. 3 March 1992. Arxivləşdirilib: [2] saytından 11 March 2007 tarixində. https://web.archive.org/web/20070311133234/http://select.nytimes.com/gst/abstract.html?res=F10611FF3C5D0C708CDDAA0894DA494D81. İstifadə tarixi: 28 April 2014.
  44. Smolowe, Jill (16 March 1992). "TIME Magazine – Tragedy Massacre in Khojaly". Time.com. Arxivləşdirilib: [3] saytından 28 February 2005 tarixində. https://web.archive.org/web/20050228104647/http://www.time.com/time/archive/preview/0,10987,975096,00.html. İstifadə tarixi: 28 April 2014.
  45. "Armenians Gain in New Battle With Azerbaijanis". New York Times. 27 February 1992. Arxivləşdirilib: [4] saytından 30 March 2014 tarixində. https://web.archive.org/web/20140330205948/http://www.nytimes.com/1992/02/27/world/armenians-gain-in-new-battle-with-azerbaijanis.html. İstifadə tarixi: 14 December 2014.
  46. "Welcome". Hocalisoykirimi.com. 23 iyul 2013 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 aprel 2014.
  47. "State Commission on prisoners of war, hostages and missing persons – Khojaly genocide". Human.gov.az. 1 noyabr 2012 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 aprel 2014.
  48. "Карабахские депутаты: Ходжалу стал жертвой политических интриг и борьбы за власть в Азербайджане. ИА REGNUM, 25 February 2008". Regnum.ru. 3 dekabr 2013 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 aprel 2014.
  49. "ДОКЛАД ПРАВОЗАЩИТНОГО ЦЕНТРА "МЕМОРИАЛ"" (Russian). Memorial. 31 iyul 2010 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 23 fevral 2012.
  50. "Letter to the Minister of Foreign Affairs of Armenia from the Executive Director of Human Rights Watch dated March 24, 1997". Hrw.org (24 March 1997). 6 sentyabr 2008 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 aprel 2014.
  51. "Bloodshed in the Caucasus: escalation of the armed conflict in Nagorno Karabakh. Human Rights Watch, 1992. ISBN 1-56432-081-2, ISBN 978-1-56432-081-0, pp. 23–24" (PDF). 21 sentyabr 2013 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 aprel 2014.
  52. Cox, Caroline "Ethnic Cleansing in Progress: War in Nagorno Karabakh" (PDF).
  53. "Torpaq ona oğul dedi". Memorial.
  54. AzərTAc. "Şəhid Zülfü Kərimovun ailəsinə “Vətən uğrunda” medalı təqdim edilmişdir". azertag.az (15 avqust 2011). 17 iyul 2017 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 27 mart 2019.
  55. Rzayev Kamil şəhid
  56. Şəhidlər Xiyabanında tarixi saxtakarlıq
  57. Famil Quliyev (AzərTAc). "Şəhid zabitimiz Şəmkirdə torpağa tapşırılıb VİDEO" (azərb.). azertag.az (6 aprel 2016). 8 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 8 aprel 2016.
  58. 58,0 58,1 58,2 58,3 58,4 APA. "Şəhid olan Azərbaycan hərbçiləri dəfn edilib — Yenilənib" (azərb.). az.apa.az (06 Aprel 2016). 8 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 8 aprel 2016.
  59. 59,0 59,1 59,2 59,3 59,4 59,5 59,6 59,7 "Ordumuzun şəhid olan hərbçiləri dəfn edilib" (azərb.). news.lent.az. 5 aprel 2016. http://news.lent.az/news/238402. İstifadə tarixi: 5 aprel 2016.
  60. Lider TV. "Səda - Milli qəhrəman Murad Mirzəyev (20.05.2016)" (azərb.). Youtube.com (20.05.2016).
  61. 61,0 61,1 61,2 ANSPress. "Şəhidlərimizin dəfni fotolarda" (azərb.). www.anspress.com (11 iyun 2016). 12 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 12 aprel 2016.
  62. "Şəhid polkovnik-leytenant Şəhidlər Xiyabanında dəfn olunacaq" (azərb.). www.politika.az (10 aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  63. "Şəhid polkovnik-leytenant Şəhidlər Xiyabanında dəfn olunacaq" (azərb.). virtualaz.org (10 aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  64. "Şəhid polkovnik-leytenant Şəhidlər Xiyabanında dəfn olunacaq" (azərb.). zeynnews.com (10 aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  65. 65,0 65,1 65,2 Düşmənlə döyüşdə şəhid olan pilotlarımız
  66. "Sərdar Cəlaloğlunun şəhid olan qardaşı oğlu – Naxçıvanda dəfn edildi" (azərb.). www.aznews.az (5 aprel 2016). 9 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 aprel 2016.
  67. "Şəhidimiz Rasim Əbdül oğlu Məmmədov" (azərb.). trail.az. 9 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 aprel 2016.
  68. Meydan TV. "Döyüş vaxtı Lələ-təpəni götürən oğul Elnur Əliyevdir (VİDEO)" (azərb.). www.meydan.tv (04 aprel 2016). 9 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 aprel 2016.
  69. Yoldaşlarını xilas etmək üçün qumbaranın üstünə atıldı
  70. "Şəhid mayor Neftçalada böyük izdihamla son mənzilə yola salındı — FOTOLAR" (azərb.). musavat.com (9 aprel 2016). 12 iyul 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 12 iyul 2016.
  71. http://uluyol.info/index.php?newsid=2708#.VwmIYOL2XeJ
  72. Azərbaycanın şəhid olan hərbçiləri dəfn edilir
  73. 73,0 73,1 Elton Cabbarlı, Rahim İbrahimoğlu (Kəpəz TV). "Döyüş meydanında qəhrəmancasına həlak olan şəhidlərimiz torpağa tapşırılıblar" (azərb.). www.kepeztv.az (11 aprel 2016). 24 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 24 aprel 2016.
  74. ARMN. "Yaralı zabitimiz dünyasını dəyişib" (azərb.). mod.gov.az (9 may 2016). 9 may 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 may 2016.
  75. Kəmalə Məmmədova (ANSPress). "Ordumuzun aprel döyüşündə yaralanan kapitanı şəhid oldu" (azərb.). www.anspress.com (9 may 2016). 9 may 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 may 2016.
  76. Şəhid zabitimiz
  77. Şəhid zabitimiz dəfn edilib
  78. Şəhid baş leytenant Bərdədə torpağa tapşırıldı
  79. Şəhid Ziya Həsənov Şəhidlər Xiyabanında dəfn edilib
  80. Şəhid zabitimiz Qazaxda dəfn olunur
  81. https://www.bizimyol.info/news/75896.html
  82. http://www.anspress.com/siyaset/11-04-2016/azerbaycan-daha-uc-sehidini-torpaga-verdi
  83. Şəhid leytenant Sahil Şirinov Qəbələdə dəfn edilib
  84. 84,0 84,1 84,2 84,3 Azərbaycan Ordusunun şəhid olan hərbçiləri dəfn edilib
  85. 85,0 85,1 Qafqazinfo. "İki şəhidimiz Şəkidə dəfn olundu" (azərb.). www.qafqazinfo.az (5 aprel 2016). 7 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 7 aprel 2016.
  86. Qobustanda şəhidimiz torpağa tapşırıldı
  87. Daha bir şəhidimiz izdihamla dəfn edildi
  88. Zərdabda daha bir şəhidimizin izdihamlı dəfn mərasimi keçirilib
  89. 89,0 89,1 89,2 Azərbaycan Ordusunun şəhid olan hərbçiləri dəfn edilib
  90. 90,0 90,1 90,2 90,3 90,4 Aytəkin Alxaslı, Esmira İsmayılova, Ramil İbrahimov (ANSPress). "Şəhidlər dəfn edilir" (azərb.). www.anspress.com (09 Aprel, 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  91. SalamNews. "Şəhid Teymur Qasımov böyük izdihamla son mənzilə yola salınıb (FOTO)" (azərb.). salamnews.org (09 Aprel 2016). 9 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 aprel 2016.
  92. 92,0 92,1 92,2 92,3 92,4 92,5 92,6 Zaurə Əmirova (İnterAz TV). "Meyitləri götürülən Azərbaycan hərbçilərinin adları açıqlanıb" (azərb.). interaztv.com (09 Aprel 2016). 9 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 aprel 2016.
  93. Kəşfiyyatçı gizir Bəxtiyar Hüseynov dəfn edilib
  94. Ağsu şəhidi ilə vidalaşdı
  95. Daha bir şəhidimiz dəfn olundu
  96. 96,0 96,1 Ruslan Eldaroğlu, Esmira İsmayılova (ANSPress). "Azərbaycan dörd şəhidini torpağa tapşırdı" (azərb.). www.anspress.com (11 Aprel, 2016). 24 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 24 aprel 2016.
  97. Günay Məryəm (ATV). "Şəhidimiz Kürdəmirdə torpağa tapşırıldı – Vətən sağ olsun! – FOTOLAR" (azərb.). atv.az (11 aprel 2016). 24 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 24 aprel 2016.
  98. Dördgünlük müharibənin sonuncu şəhidi torpağa tapşırıldı
  99. 99,0 99,1 "Şabran şəhidi ilə vidalaşır – FOTO" (azərb.). news.milli.az (9 Aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  100. Kəmalə Məmmədova (ANSPress). "Daha bir şəhidimiz dəfn edildi" (azərb.) (05 Aprel, 2016). 11 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 11 aprel 2016.
  101. Təkbaşına 5 erməni əsgərini məhv edən şəhidimiz dəfn olundu
  102. Daha bir şəhid olmuş hərbi qulluqçumuz Masallıda dəfn edildi
  103. Şəhid Nicat İsgəndərov dəfn olundu
  104. Şəhidimiz dəfn olundu
  105. Lənkəran, Bərdədə və Ağcabədidə şəhidlərimiz torpağa tapşırıldı
  106. Şəhəd Adil Azilzadə Mingəçevir şəhərində dəfn olundu
  107. ARMN. "Erməni tərəfi yenidən cəbhədə vəziyyəti gərginləşdirir, 14 aprel 2016 il" (azərb.). www.mod.gov.az (14 aprel 2016). 24 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 24 aprel 2016.
  108. "Mingəçevir daha bir şəhid verdi – FOTO" (azərb.). inform.az (14 aprel 2016). 24 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 24 aprel 2016.
  109. Zaqatalada dəfn: əsgər ad günündə torpağa tapşırıldı
  110. Şəhidlərimiz dəfn edilməyə başladı
  111. Şəhid hərbçilərimiz dəfn olunur
  112. Gənc heykəltaraşımız Vətən üçün canından keçdi
  113. Azərbaycan ordusunun şəhid olmuş əsgəri Biləsuvarda dəfn edilib
  114. "Füzulidə şəhid olan əsgərimiz Teymur Qasımov Göyçayda son mənzilə yola salınıb" (azərb.). www.azerbaijan-news.az (05 Aprel 2016). 8 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 8 aprel 2016.
  115. Sabirabadda bu gün şəhid əsgər torpağa tapşırılacaq
  116. Bu gün dəfn olunan şəhid qəbul imtahanında 700 bal toplayıbmış
  117. Şəhid Cabbarxan Hacıağayev dəfn olundu
  118. Bakıda şəhid Cabbarxan Hacıağayevin izdihamlı dəfn mərasimi keçirilib
  119. Daha bir şəhidimiz doğma kəndində dəfn edildi
  120. 120,0 120,1 120,2 Şəhidlərimiz son mənzilə yola salınıblar
  121. Азербайджан хоронит своих Шехидов
  122. SalamNews. "Şəhid Mahir Mirzəyev böyük izdihamla son mənzilə yola salınıb (FOTOLENT)" (azərb.). salamnews.org (09 Aprel 2016). 9 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 aprel 2016.
  123. "Cəlilabad şəhidi Röyal Nəsirov dəfn edildi" (azərb.). xalqxeber.az (09 Aprel 2016). 9 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 aprel 2016.
  124. Şamaxının Göylər kəndindən olan Şəhid Elşən Səmədov
  125. "Ata, mən gedib orada şəhid olacağam, sən də mənimlə həmişə fəxr edəcəksən"
  126. İsmayıllı şəhid Mikayılı torpağa verdi
  127. Trend. "Seysulan kəndində aparılan əməliyyatlarda qəhrəmancasına şəhid olan Mahir Quliyev torpağa tapşırılıb (VİDEO)" (azərb.). www.trend.az (9 Aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  128. "İki əsgər yoldaşını xilas etdi, özü şəhid oldu" (azərb.). news.lent.az (9 aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  129. "Şəhidin izdihamlı dəfninə əcnəbi alimlər də qatıldılar – VİDEO" (azərb.). news.milli.az (9 Aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  130. "Qusar sakini: «Biri deyir özünü öldürüb, biri deyir...»" (azərb.). www.azadliq.org (9 Aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  131. "Şəhidlərimiz dəfn edilir – fotolar" (azərb.). axsam.az (9 Aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  132. "Sumqayıt daha bir şəhid verdi – FOTOLAR" (azərb.). sumqayitxeber.com (9 Aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  133. "Sumqayıt dördüncü şəhidi ilə vidalaşdı – FOTOLAR" (azərb.). sumqayitxeber.com (9 Aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  134. "Sumqayıt dördüncü şəhidi ilə vidalaşdı – FOTOLAR" (azərb.). azpolitika.info (9 aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  135. Şamo Əliyev. "Mehdiabad qəsəbəsində məskunlaşan Cəbrayıllı şəhid dəfn edildi" (azərb.). absheronxeber.az (09.04.16). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  136. "Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı İradə Gülməmmədova dəfn mərasimində ictimaiyyət qarşısında çıxış etdi" (azərb.). absheron.edu.az (09 aprel 2016). 10 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 aprel 2016.
  137. "Cəbhədə Azərbaycan əsgəri şəhid olub" (azərb.). lent.az (3 may 2016). 3 may 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 3 may 2016.
  138. Aytəkin Alxaslı (ANSPress). "Azərbaycan Ordusu şəhid verdi" (azərb.). www.anspress.com (3 may 2016). 3 may 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 3 may 2016.
  139. Çingiz Rüstəmov (ANSPress). "Azərbaycan ordusu şəhid verdi" (azərb.). www.anspress.com (08 May, 2016). 8 may 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 may 2016.
  140. Nəzrin Əhmədova (ANSPress). "Azərbaycan Ordusu şəhid verib" (azərb.). www.anspress.com (17 May, 2016). 19 may 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 19 may 2016.
  141. 141,0 141,1 141,2 141,3 Qafqazinfo. "Üçgünlük savaşda ölən və yaralanan mülki əhali – Siyahı" (azərb.). www.qafqazinfo.az (6 aprel 2016). 6 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 aprel 2016.
  142. Samir Əli (Trend İA). "Tərtərdə bir evə mərmi düşdü, 16 yaşlı qız həlak oldu" (azərb.). trend.az (5 Aprel 2016). 4 may 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 4 may 2016.
  143. 143,0 143,1 AXİN. "Ermənistanın son təxribatı nəticəsində mülki insanlara və obyektlərə dəymiş zərər haqqında Baş Prokurorluq və Daxili İşlər Nazirliyinin Mətbuat xidmətlərinin birgə məlumatı" (azərb.). www.mfa.gov.az (3 aprel 2016). 6 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 aprel 2016.
  144. 144,0 144,1 ANSPress. "Ermənilərin aprelin 2-də törətdiyi təxribatla bağlı cinayət işi başlanıb" (azərb.). www.anspress.com (03 Aprel, 2016). 9 aprel 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 aprel 2016.
  145. Samir Əli (Trend İA). "Ağdamda erməni atəşindən yaralanaraq əməliyyat olunan iki şəxsin vəziyyəti pisləşib" (azərb.). trend.az (28 Aprel 2016). 4 may 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 4 may 2016.
  146. 146,0 146,1 Ziya Əmirxanlı (APA). "Ermənilərin atəşi nəticəsində ölən Ağdam sakini bu gün dəfn olunacaq" (azərb.). apa.az (29 aprel 2016). 4 may 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 4 may 2016.
  147. Ramin İbrahimov (ANSPress). "Ermənilərin öldürdüyü mülki şəxs dəfn edildi" (azərb.). www.anspress.com (29 Aprel, 2016). 4 may 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 4 may 2016.
  148. «20 Yanvar şəhidi» fəxri adının təsis edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 1998-ci il 31 mart tarixli 695 nömrəli Fərmanı
  149. 149,000 149,001 149,002 149,003 149,004 149,005 149,006 149,007 149,008 149,009 149,010 149,011 149,012 149,013 149,014 149,015 149,016 149,017 149,018 149,019 149,020 149,021 149,022 149,023 149,024 149,025 149,026 149,027 149,028 149,029 149,030 149,031 149,032 149,033 149,034 149,035 149,036 149,037 149,038 149,039 149,040 149,041 149,042 149,043 149,044 149,045 149,046 149,047 149,048 149,049 149,050 149,051 149,052 149,053 149,054 149,055 149,056 149,057 149,058 149,059 149,060 149,061 149,062 149,063 149,064 149,065 149,066 149,067 149,068 149,069 149,070 149,071 149,072 149,073 149,074 149,075 149,076 149,077 149,078 149,079 149,080 149,081 149,082 149,083 149,084 149,085 149,086 149,087 149,088 149,089 149,090 149,091 149,092 149,093 149,094 149,095 149,096 149,097 149,098 149,099 149,100 149,101 149,102 149,103 149,104 149,105 149,106 149,107 149,108 149,109 149,110 149,111 149,112 149,113 149,114 149,115 149,116 149,117 149,118 149,119 149,120 149,121 149,122 149,123 149,124 149,125 149,126 149,127 149,128 149,129 149,130 149,131 149,132 149,133 149,134 149,135 "20 Yanvar Şəhidi" fəxri adının verilməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin 17 yanvar 2000-ci il tarixli 259 saylı Fərmanı
  150. 150,0 150,1 150,2 150,3 150,4 150,5 ""20 Yanvar Şəhidi" fəxri adının verilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 6 fevral 2008-ci il tarixli, 2664 nömrəli Sərəncamı" (azərb.). e-qanun.az (06.02.2008).
  151. 151,0 151,1 ""20 Yanvar Şəhidi" fəxri adının verilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2000-ci il 17 yanvar tarixli 259 nömrəli Fərmanına əlavə edilməsi barədə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 28 yanvar 2002-ci il tarixli, 875 nömrəli Fərmanı" (azərb.). e-qanun.az (28.01.2002).
  152. 152,0 152,1 ""20 Yanvar Şəhidi" fəxri adının verilməsi haqqında" Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2000-ci il 17 yanvar tarixli 259 nömrəli Fərmanına əlavə edilməsi barədə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 27 sentyabr 2003-cü il tarixli, 930 nömrəli Fərmanı" (azərb.). e-qanun.az (27.09.2003).
  153. Qəhrəmanlar Unudulmur – Milli Qəhrəman Salatın Əsgərova
  154. Osman Mirzəyev haqqında film
  155. Jurnalistin son anı
  156. Şəhid jurnalist Kazımağa Kərimov qəhrəmanlıq tariximizin bir parçasını öz qanı ilə yazıb
  157. Savaşlarda keçən və sönən ömür

Qalereya[redaktə | əsas redaktə]

Biblioqrafiya[redaktə | əsas redaktə]

Tarixi nəzərlər[redaktə | əsas redaktə]

  • Xəliyəddin Xəlili. Azərbaycan xalqını dünyaya yenidən millət kimi təqdim edən 20 yanvar.-B.:2003.- 134 s.
  • Tahir Qafarov. January 20, 1990 red and black: reasons, facts, lessons and results.- Baku: Publishing Polygraphic Centre, 2002.- 81 s.
  • Çapay Sultanov. The Last Blow from the Empire: Baku, 20 January, 1990.- Baku: Qismət, 2008.- 520 s.

Xüsusi məsələlər və müqayisəli tədqiqatlar[redaktə | əsas redaktə]

  • Aydın Balayev. 20 yanvar hadisələri. Sənədlər, mövqelər, şərhlər: 1990-2000.- Bakı: Çaşıoğlu, 2002.- 42 s.

20 Yanvar faciəsi və rabitəçilər.- Bakı: Nurlan, 2003.-95 s.

  • Qulu Kəngərli. Qalı şənnbəyə gedən yol: 1990-cı il yanvar ayının xronikası. O günlərin radio səsləri. şahidli, şəhidli gecə.- Bakı: "Azərbaycan Ensiklopediyası" NPB , 1997.- 64 s.
  • Qulu Kəngərli. Qara yanvar şəhidləri.- Bakı: Gənclik, 1992.- 312 s.
  • Hacıyev, N. Bakı qırğını.- B., 1990.- 20 s.
  • Analar anar ağlar- B. Azərnəşr, 1993.- 8 s.
  • Черный январь. Баку - 1990: документы и материалы.- Баку: Азернешр, 1990.- 288 s.

Hadisə iştirakçılarının ifadələri və xatirələri[redaktə | əsas redaktə]

  • Qüdrət Əbdülsəlimzadə. Nikbin faciə: Qanlı Yanvar düşüncələri .- Bakı: 2002.- 136 səh.
  • Aliyə Ədalət. Şəhid ömrü yaşayanlar.- Bakı: Çaşıoğlu, 2006.- 270 s.
  • Niftalı Şıxlar. Dünyamızın 20 yanvar faciəsi. Müəllim, 2010.- 92 s.
  • Şakir Yaqubov. Mən şahidəm ki... Qara yanvar: əvvəl və sonar.- Bakı: [Azərbaycan], 1992.- 58 s.
  • Трагедия длиною в 2 года: фотохроника событий.- Баку: Азернешр, 1990.- 32 с.

Mirası və tarixşünaslıq[redaktə | əsas redaktə]

  • Məzahir Süleymanzadə. 20 yanvar: Güllələnmiş qəzet: 1990-cı il 20 Yanvar faciəsinin 20 illiyinə həsr olunur.- Bakı: Nurlan, 2010.-142, [2] s.
  • Səməndər, R. Şəhidlər. B.: Gənclik, 1990.- 448 s.

Bünyadzadə, Ü. Bir ölümün acısına.- B.: Gənclik, 1993.- 250 s.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]