BMT baş katibinin müavini

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
BMT baş katibinin müavini
Vəzifəni icra edir
Əminə Ceyn Məhəmməd
Vəzifənin təsis tarixi 1997
Rəsmi saytı un.org/sg/dsg/index.shtml

BMT baş katibinin müavini — Birləşmiş Millətlər Təşkilatı Baş katibinin müavinidir. Büro Baş Katibin bir çox inzibati funksiyalarını həyata keçirmək, Katibliyin fəaliyyətinin idarə olunmasına kömək etmək və fəaliyyət və proqramların ardıcıllığını təmin etmək üçün yaradılmışdır[1][2]. Bu vəzifə 1997-ci ilin sonunda Baş Məclis tərəfindən rəsmi olaraq təsis edilmişdir [3].

Nigeriyalı Əminə Ceyn Məhəmməd, o zaman Baş Katib Antoniu Quterreş tərəfindən Baş katibin müavini təyin edildi. Məhəmməd, Quterreşin prezidentlik müddətinə 1 yanvar 2017-ci il tarixində başladığı gün başladı.

Məsuliyyətləri[redaktə | mənbəni redaktə et]

Normalda Baş Katib tərəfindən Baş Katibin müavininə həvalə olunan vəzifələrə aşağıdakılar daxildir:[4]

Katibliyin fəaliyyətinin idarə edilməsində Baş Katibə kömək etmək;
Baş katib olmadıqda və Baş katibin qərar verə biləcəyi digər hallarda Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş qərargahında Baş Katib adından çıxış edir;
Baş katibə fəaliyyətlər və proqramların sektorlararası və qurumlararası uyğunluğunun təmin edilməsində dəstək verməli və Baş katibin Birləşmiş Millətlər Təşkilatının iqtisadi və sosial sahələrdə nüfuzunun və liderliyinin artırılması, o cümlədən daha da gücləndirilməsi üçün səylər göstərilməsi Birləşmiş Millətlər Təşkilatı inkişaf siyasəti və inkişafa kömək üçün aparıcı mərkəz olaraq;
Baş katibin qərar verdiyi konfranslarda, rəsmi tədbirlərdə, mərasimlərdə və digər tədbirlərdə Baş katibi təmsil etmək;
Baş Katib tərəfindən müəyyənləşdirilə bilən vəzifələri yerinə yetirmək;

Baş katib müavininin ofisinin direktoru Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnkişaf Qrupunun daimi müşahidəçisidir[5].

Tarixi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kanadalı Luiza Freşett, 1998-2005-ci illərdə bu vəzifəni tutan Birləşmiş Millətlər Təşkilatı Baş katibinin birinci müavini idi. Bu vəzifəyə Baş Katib Kofi Annan tərəfindən təyin edilmiş və vəzifəsinə 2 mart 1998-ci ildə başlamışdır. 2005-ci ildə qismən cavab olaraq Freşett ABŞ-ın keçmiş Federal Ehtiyat Sisteminin sədri Pol Volkerin İraqın qida məhsulları üçün proqramını idarə edə bilməməsinə görə tənqidlərinə cavab olaraq istefasını elan etdi. 31 mart 2006-cı ilədək vəzifəsində qaldı.

3 mart 2006-cı ildə İngiltərədən Mark Mellok Braunun Luiza Freşettyi 1 aprel 2006-cı ildə Baş Katib Köməkçisi olaraq alacağı açıqlandı. Braun, Kofi Annanın 31 dekabr 2006-cı ildə Baş Katiblik vəzifəsini tərk etməsi ilə eyni vaxtda vəzifəsindən ayrıldı.

No. Baş katibin müavini Şəkli Ölkə Müddət Baş katib
1 Louise FréchetteLuiza Freşett Louise Fréchette.JPG Kanada 2 mart 1998 – 1 aprel 2006  Qana Kofi Annan
2 Mark Malloch BrownMark Mellok Braun Mark Malloch Brown 080701-F-1644L-048.jpg Böyük Britaniya 1 aprel 2006 – 31 dekabr 2006
3 Asha-Rose MigiroAşa Roza Miqiro Asha-Rose Migiro (7098939303) (cropped).jpg Tanzaniya 5 fevral 2007 – 1 iyul 2012  Cənubi Koreya Pan Gi Mun
4 Jan EliassonYan Eliasson Jan Eliasson at Tällberg Forum 2009 cropped.jpg İsveç 1 iyul 2012 – 31 dekabr 2016
5 Amina J. MohammedƏminə Ceyn Məhəmməd[6] Amina J. Mohammed in London - 2018 (41824822362) (cropped).jpg Nigeriya 1 yanvar 2017 – hal-hazırda  Portuqaliya Antoniu Quterreş
Ölkə vətəndaşının Birləşmiş Millətlər Təşkilatı Baş katibinin müavini vəzifəsini icra etdiyi ölkələr.
BMT-nin Regional Qrupu Baş katib müavinləri
Qərbi Avropa və digərləri 3
Şərqi Avropa Qrupu 0
Latın Amerikası və Karib Qrupu 0
Asiya-Sakit okean qrupu 0
Afrika qrupu 2

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. United Nations. General Assembly (52nd Session). "Report of the Secretary-General, Addendum (A/51/950/Add.1)" (PDF). 1997-10-07. İstifadə tarixi: 2010-11-20.
  2. United Nations. General Assembly (52nd Session). "Letter dated 10 November 1997 from the Secretary-General to the President of the General Assembly (A/52/585)" (PDF). 1997-11-10. İstifadə tarixi: 2010-11-20.
  3. United Nations. General Assembly (52nd Session). "Renewing the United Nations: a program for reform (A/RES/52/12 B)" (PDF). 1998-01-09. İstifadə tarixi: 2007-01-08.
  4. United Nations Dept. of Public Information. "Deputy Secretary-General". 2007-01-11 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2007-01-08.
  5. "Archived copy". 2011-05-11 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-08-07.
  6. "Respecting gender parity and geographical diversity pledges, SG-designate Guterres appoints core team members". UN News Centre. United Nations. 15 December 2016. İstifadə tarixi: 15 December 2016.